piątek, 18 sierpnia 2017 r.

Magazyn

Wielka apokalipsa zabiła dinozaury. Zostawiła ślady pod Chełmem

Autor: Ewa Pajuro

W ciągu jednego dnia nazwę małej wsi niedaleko Chełma musiało przyswoić sobie większość ogólnopolskich portali informacyjnych. O Lechówce zrobiło się głośno, bo naukowcy z PAN i UMCS odkryli tam ślady kosmicznej katastrofy sprzed 65 milionów lat. To właśnie to wydarzenie doprowadziło m.in. do zagłady dinozaurów.

Meteoryt średnicy 10 km uderza w Ziemię. W pierwszych sekundach widać tylko oślepiający blask. Potem przychodzi hekatomba. W promieniu kilkuset kilometrów od miejsca zderzenia topi się skorupa ziemska. Ściana ognia i gruzu zmiata wszystko, co spotka na swojej drodze.

Apokalipsa

Siła uderzenia ożywia wulkany i tworzy na morzach gigantyczne fale tsunami. Pył wulkaniczny zasłania słońce i na ziemi ustaje fotosynteza. Taką wizję globalnej katastrofy sprzed 65 milionów lat przedstawili po raz pierwszy trzydzieści lat temu amerykańscy naukowcy pod kierownictwem fizyka Luisa Alvareza i jego syna Waltera.

W swoim sensacyjnym artykule ogłosili światu, że za śmierć dinozaurów odpowiada gigantyczny meteoryt, który spadł na dzisiejszy Półwysep Jukatan. Apokaliptyczna katastrofa nieodwracalnie zmieniła naszą planetę, a jej ślady przetrwały w skorupie ziemskiej do naszych czasów.

W ubiegłym tygodniu potwierdziło się, że występują one także niedaleko Chełma, w małej miejscowości Lechówka w gminie Siedliszcze.

Mamy już pewność

Odkrycia dokonali naukowcy z Instytutu Paleobiologii Polskiej Akademii Nauk i Uniwersytetu Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie.

– Natrafiliśmy tam na iryd. Jest to pierwiastek, który w skorupie ziemskiej występuje niezwykle rzadko. Jest natomiast charakterystyczny dla składu meteorytów – tłumaczy prof. Marian Harasimiuk, geolog z UMCS, który brał udział w badaniach.

Do tej pory ślady kosmicznego pierwiastka odnaleziono m.in. we Włoszech, Danii i Nowej Zelandii. Badacze przypuszczali, że występują one także na terenie Europy Wschodniej. Jednak nikomu przed naukowcami z PAN i UMCS nie udało się tego jednoznacznie potwierdzić.

– W teren pojechaliśmy po raz pierwszy w 2008 roku – wspomina profesor Harasimiuk. – Zebrane próbki były badane w laboratorium w Wiedniu. Teraz mamy już pewność, że odkryliśmy iryd.

Jakie badania?!

Władze gminy, w której trwały badania, nawet nie zdawały sobie z nich sprawy.
– W Lechówce mamy spektakularnie wyglądające ściany skalne, na których widać dobrze poszczególne warstwy minerałów. Już wcześniej interesowali się nimi różni naukowcy, przyjeżdżali oglądać je studenci. Nic jednak nie wiedzieliśmy o jakichś poważnych badaniach – tłumaczy Hieronim Zonik, wójt gminy Siedliszcze.

Lokalni włodarze nie mają na razie pomysłu, jak wykorzystać odkrycie dla celów promocyjnych. – W Lechówce mamy kopalnię minerałów. W dalekiej przyszłości, gdy przestanie ona działać, zabezpieczymy jej ściany i udostępnimy ją, być może, do zwiedzania. Innych atrakcji na razie nie przewidujemy – wyjaśnia wójt.

Tymczasem, wiadomość o odkryciu szybko staje się tematem także za granicą. – Chcą z nami współpracować naukowcy z Holandii i Stanów Zjednoczonych – zdradza prof. Harasimiuk. Osiągnięcie przysłuży się też uczelni geologa.

– Bez wątpienia podniesie prestiż naszego uniwersytetu, skoro odkryciem interesują się bardzo istotne w świecie naukowym ośrodki – potwierdza Katarzyna Mieczkowska-Czerniak, rzecznik UMCS. Negocjacje z nimi trwają, dlatego władze uczelni nie chcą podawać konkretnych nazw.

To wielkie odkrycie

Przełomowe jest nie tylko potwierdzenie obecności irydu w tej części Europy. Naukowcy z PAN i UMCS wpadli na trop nowych właściwości badanego pierwiastka. Okazało się, że w określonych warunkach iryd mógł się przemieszczać i na nowo skupiać w poziomach niezwiązanych z katastrofą i wielkim wymieraniem.

– Do tej pory istniał powszechny pogląd, że iryd jest stabilny i nie przemieszcza się w skałach. Doszliśmy do innych wniosków. To wielkie odkrycie – potwierdza Harasimiuk. Geolog zapewnia, że prowadzone badania będą miały konkretne przełożenie na stan naszej wiedzy o przeszłości Ziemi. – Dzięki nim, być może, uda się dokładniej ustalić, kiedy nastąpiła katastrofa, która przyczyniła się do wyginięcia większości istot żywych na naszej planecie oraz przybliżyć, jaki miała przebieg.
Czytaj więcej o:
Anna
STYle
tomcio paluszek
(5) komentarzy

Skomentuj

avatar
Komentujesz jako Gość (Zaloguj się)

Zaznacz "Nie jestem robotem", by dodać komentarz:

Ostatnie komentarze

Anna
Anna (17 października 2010 o 18:11) 0
Zaloguj się, aby oddać głos
[quote name='Agnieszka' date='16 październik 2010 - 23:27 ' timestamp='1287264466' post='362927']
Do Anny:
Zanim skrytykujesz czyjś artykuł, Tobie także radzę zapoznać się , ale z podstawami polskiej składni, gramatyki i interpunkcji. Czy poprawnie napisałaś zdanie drugie? Oszczędzę sobie cytowania, ale znalazłam w nim: błędy interpunkcyjne, stylistyczne i gramatyczne. Mam nadzieję, że nie aplikujesz na stanowisko korektora, bo to może być straszne, a dla niektórych - śmieszne.
Z pozdrowieniami.
Agnieszka.
[/quote]

A może by tak odnieść się choć jednym słowem do rzeczy, o której pisałam, Agnieszko?
Gdy zaś chodzi o błędy interpunkcyjne, stylistyczne i gramatyczne to poczytaj sobie, kochana, pierwszy lepszy artykuł w "Dzienniku Wschodnim" w internecie lub w gazecie. Przykładów takich błędów, a dodatkowo także ortograficznych, na pewno znajdziesz w nim bez liku. I to pomimo tego, że piszą te artykuły wspaniali autorzy, czyta je korekta, być może ktoś jeszcze...
Również z pozdrowieniami,
Anna
Rozwiń
STYle
STYle (17 października 2010 o 08:34) 0
Zaloguj się, aby oddać głos
A pozostałością po wybuchu jest emeryt Dzidek G. !!
Rozwiń
tomcio paluszek
tomcio paluszek (17 października 2010 o 00:11) 0
Zaloguj się, aby oddać głos
gdzie dwie baby się biją i gryzą, trzeci chłop korzysta ..

Dinozaury wyginęły, bo wiedziały, że nadchodzą kolejne stworzenia o nazwie "pęknięte jeże"

Adam też zjadł jabłko celowo, bo ponoć wiedział, że za parę tysięcy lat będzie otrute dla Śpiącej Królewny.
Badania amorficzne cezu wykorzystując metodę wiekową węgla p[potwierdzają, iż Kura jednak jest starsza od jajka !
Rozwiń
Agnieszka
Agnieszka (16 października 2010 o 23:27) 0
Zaloguj się, aby oddać głos
Do Anny:
Zanim skrytykujesz czyjś artykuł, Tobie także radzę zapoznać się , ale z podstawami polskiej składni, gramatyki i interpunkcji. Czy poprawnie napisałaś zdanie drugie? Oszczędzę sobie cytowania, ale znalazłam w nim: błędy interpunkcyjne, stylistyczne i gramatyczne. Mam nadzieję, że nie aplikujesz na stanowisko korektora, bo to może być straszne, a dla niektórych - śmieszne.
Z pozdrowieniami.
Agnieszka.
Rozwiń
Anna
Anna (16 października 2010 o 22:43) 0
Zaloguj się, aby oddać głos
Droga autorko tego artykułu!
Podpowiadam Ci, abyś pisała swoje artykuły ze słownikiem w ręku, najlepiej ze "Słownikiem języka polskiego PWN", ale może też być każdy inny, podobny. I zanim użyjesz jakiegoś bardzo podobającego Ci się obco brzmiącego wyrazu to najpierw zajrzyj do słownika by sprawdzić, co on oznacza. Bo nie każdy straszący wyraz, który przyjdzie Ci do głowy, musi się znaleźć w artykule. Bo, użyty w określonym kontekście, czasem brzmi nie strasznie, a śmiesznie. Tak, jak w tym Twoim artykule, wyrazy "hekatomba", "apokalipsa" i "tsunami". Znajdź sobie ich znaczenie to zrozumiesz może, o czym piszę.
Pozdrawiam, Anna
Ps. Na marginesie... czy ktoś przed zamieszczeniem czyta to, co ma się
ukazać na stronie internetowej Dziennika Wschodniego i w papierowej gazecie?
Rozwiń
Zobacz wszystkie komentarze (5)

Pozostałe informacje

Alarm 24
Widzisz wypadek? Jesteś świadkiem niecodziennego zdarzenia?
Alarm24 telefon 691 770 010

Wyślij wiadomość, zdjęcie lub zadzwoń.

Kliknij i dodaj swojego newsa!