Pamiętają o ofiarach zbrodni w Szczuczkach. Ponad 100 osób zginęło w pierwszych dniach wojny

Uroczystości odbyły się w niedzielę, 4 października, przy Kapliczce-Pomniku Pomordowanych w Szczuczkach. Wzięli w nich udział mieszkańcy, przedstawiciele władz wojewódzkich, powiatowych i samorządowych, delegacje instytucji i organizacji oraz poczty sztandarowe. W obchodach uczestniczyli również przedstawiciele gminy Poniatowa.

Obchody rozpoczęły się od złożenia wiązanek i zapalenia zniczy. Następnie odśpiewano hymn państwowy i wygłoszono okolicznościowe przemówienia. Uroczystość zakończyła msza święta odprawiona w intencji ofiar.

Tragedia sprzed 87 lat

Do zbrodni doszło 1 października 1939 roku, zaledwie kilka tygodni po rozpoczęciu II wojny światowej. Do Szczuczek wkroczyli żołnierze niemieckiego Wehrmachtu. Prowadzili rewizje i poszukiwali broni. Miejscowych mężczyzn zatrzymywano i kierowano do budynku szkoły.

Według ustaleń śledczych cywile byli podejrzewani przez Niemców o ukrywanie broni lub nieujawnianie informacji o miejscu jej przechowywania. W pewnym momencie niemieccy żołnierze otworzyli ogień do zgromadzonych w szkole ludzi. Ciała ofiar zostały następnie spalone. Za zbrodnię odpowiadała 4. Dywizja Piechoty Wehrmachtu.

Dokładna liczba zabitych przez lata była przedmiotem badań. W śledztwie prowadzonym przez Okręgową Komisję Badania Zbrodni Hitlerowskich w Lublinie udało się ustalić nazwiska 64 osób. Jednocześnie wskazano, że ofiar musiało być znacznie więcej. Późniejsze ustalenia IPN mówią o ponad 100 zamordowanych.

Zbrodnia w Szczuczkach jest uznawana za pierwszy na Lubelszczyźnie masowy mord polskiej ludności cywilnej dokonany przez niemieckiego okupanta.

Miejsce pamięci

Dzisiaj o tragedii przypomina kapliczka-pomnik w Szczuczkach. To właśnie tutaj od lat odbywają się rocznicowe uroczystości.

Miejsce pamięci zostało w ostatnich latach odnowione. W 2022 roku podczas obchodów 83. rocznicy odsłonięto zrewitalizowaną kaplicę. W prace związane z jej remontem zaangażował się również Instytut Pamięci Narodowej.

Co roku w pierwszą niedzielę października mieszkańcy spotykają się tutaj, by przypomnieć wydarzenia z 1939 roku.

Szczuczki to dziś nie tylko punkt na mapie gminy Wojciechów. To jedno z miejsc na Lubelszczyźnie, w których historia II wojny światowej jest wciąż obecna w lokalnej pamięci. Przy pomniku pojawiają się kolejne pokolenia mieszkańców, a składane kwiaty i zapalane znicze są symbolem pamięci o tych, którzy zginęli w pierwszych tygodniach niemieckiej okupacji.