Lubelskie wypowiada wojnę depresji

Depresja jest uznawana za jedno z poważnych wyzwań zdrowotnych i społecznych. Wciąż jednak bywa tematem tabu, a osoby dotknięte chorobą nie zawsze szukają profesjonalnej pomocy. Tymczasem jej skutki odczuwają nie tylko sami pacjenci, lecz także ich rodziny, otoczenie i całe społeczeństwo.

O sposobach przeciwdziałania depresji oraz możliwościach leczenia rozmawiano podczas konferencji „Lubelskie przeciw depresji. Regionalne Centrum Zdrowia Psychicznego Dzieci i Młodzieży w województwie lubelskim”. Wydarzenie odbyło się pod patronatem marszałka województwa lubelskiego oraz Przedstawicielstwa Komisji Europejskiej w Polsce, reprezentowanego m.in. przez jego dyrektorkę dr Katarzynę Smyk.

W konferencji uczestniczyli przedstawiciele samorządów, instytucji publicznych i środowiska zajmującego się zdrowiem psychicznym. Podczas spotkania 24 przedstawicieli samorządów podpisało deklarację „Lubelskie przeciw depresji”. Jej celem jest poprawa dostępności pomocy psychologicznej i psychiatrycznej dla osób potrzebujących wsparcia.

Marszałek województwa lubelskiego Jarosław Stawiarski otwierając konferencję podkreślał znaczenie środków europejskich oraz instytucji, które powstały dzięki unijnemu wsparciu. Jednym z przykładów jest Regionalne Centrum Zdrowia Psychicznego dla Dzieci i Młodzieży.

Depresja to nie słabość

Piotr Wolski, rzecznik prasowy Przedstawicielstwa Komisji Europejskiej w Polsce, zwraca uwagę, że depresja nie jest wyłącznie problemem medycznym.

– Depresja dotyka nie tylko pacjenta, lecz także jego otoczenie i rodzinę. Jest również stratą dla społeczeństwa, ponieważ osoby zmagające się z chorobą nie zawsze mogą w pełni wykorzystywać swoje możliwości. Możemy sobie wyobrazić, ile pomysłów, odkryć i działań nie dochodzi do skutku z powodu choroby – mówi Piotr Wolski.

Jak dodaje, Komisja Europejska chce wykorzystywać doświadczenia 27 państw członkowskich, aby upowszechniać sprawdzone rozwiązania i wspierać tworzenie lokalnych systemów pomocy.

– Czasami rozwiązania, które bardzo dobrze sprawdzają się w jednym państwie, w innym w ogóle nie są stosowane, mimo że są skuteczne. Chcemy stworzyć bazę dobrych praktyk i wspierać lokalne struktury pomagające osobom z depresją – wyjaśnia.

Wolski podkreśla, że wsparcie nie powinno ograniczać się do leczenia szpitalnego. Ważne są również wczesna interwencja, opieka ambulatoryjna oraz pomoc dostępna w najbliższym otoczeniu pacjenta.

– Zdrowienie z depresji trwa. Nie chodzi jednak o to, by na ten czas wyłączyć człowieka z normalnego życia. Ważne, żeby mógł funkcjonować w swoim środowisku, wykonywać codzienne obowiązki, czerpać przyjemność z prostych czynności i utrzymywać relacje z innymi – zaznacza rzecznik.

Jedną z największych przeszkód w szukaniu pomocy jest strach przed oceną otoczenia. Depresja bywa mylnie utożsamiana ze słabością lub złym nastrojem.

– To nie jest słabość, tylko choroba. Jeśli złamiemy nogę, chodzimy o kulach. Depresja jest chorobą, którą również trzeba leczyć. Osoby zgłaszające się po pomoc często wykazują się dużą odwagą. Podjęcie decyzji o wizycie u lekarza i zmierzeniu się z problemem jest oznaką siły – przekonuje Piotr Wolski, który jest także psychologiem i zajmuje się psychoterapią.

Pomoc bliżej pacjenta

Deklaracja „Lubelskie przeciw depresji” ma wspierać budowę sieci pomocy, obejmującej różne etapy kontaktu z systemem ochrony zdrowia – od wczesnej interwencji, przez opiekę ambulatoryjną, aż po leczenie szpitalne.

– Pomoc nie zawsze musi oznaczać od razu wizytę u psychiatry. Można zacząć od psychologa, ośrodka interwencji kryzysowej czy lekarza podstawowej opieki zdrowotnej. Ważne, by wiedzieć, gdzie szukać wsparcia i nie bać się zrobić pierwszego kroku – podkreśla Wolski.

Unijne wsparcie dla zdrowia psychicznego

Dr Katarzyna Smyk, dyrektorka Przedstawicielstwa Komisji Europejskiej w Polsce, podkreśla, że zdrowie psychiczne jest ważnym obszarem działań Unii Europejskiej. Choć organizacja szanuje kompetencje państw członkowskich w zakresie organizacji systemów ochrony zdrowia, wspiera je między innymi finansowo.

– Staramy się pomagać w takim zakresie, w jakim jest to możliwe. Wsparcie obejmuje między innymi środki z polityki spójności oraz Krajowego Planu Odbudowy. Zdrowie, w tym zdrowie psychiczne, jest jednym z ważnych obszarów tych inwestycji – mówi dr Smyk.

Jak zaznacza, unijne fundusze przyczyniają się do rozwoju infrastruktury medycznej również na Lubelszczyźnie. Przykładem są inwestycje w placówki zajmujące się zdrowiem psychicznym.

– Cieszę się, że takie zmiany zachodzą także w regionie, z którego pochodzę – dodaje.

Zdaniem dr Smyk zdrowie psychiczne należy również postrzegać jako element bezpieczeństwa. – Silne i odporne społeczeństwa lepiej radzą sobie z wyzwaniami współczesnego świata, szczególnie w kontekście toczącej się wojny w Ukrainie. Dlatego troska o zdrowie psychiczne jest tak ważna – podsumowała dyr. Smyk.

Przedstawicielstwo Komisji Europejskiej organizuje podobne konferencje w kolejnych regionach Polski. Województwo lubelskie jest szóstym, które przystępuje do tego rodzaju inicjatywy. Wcześniej takie umowy podpasani m.in. w woj. mazowieckim, podlaskim, małopolskim i śląskim.