Bartosz Janik
"Co było, tego nie ma. Co było, jest. Nie możemy uwolnić się od przeszłości, gdyż przeszłość nasza w nas żyje" - tymi słowami Tadeusza Zielińskiego, badacza kultury antycznej, dyrektor Iwona Lipiec rozpoczęła jubileuszowe wystąpienie podczas uroczystej gali Zespołu Szkół nr 5 im. Jana Pawła II w Lublinie.
Słowa te stały się motywem przewodnim obchodów 20-lecia nadania szkole imienia papieża Polaka. Uroczystości trwały dwa dni. W czwartek, 15 października, zorganizowano koncert międzypokoleniowy, będący okazją do spotkania absolwentów, dawnych pracowników i obecnej społeczności szkolnej. Dzień później odbyła się jubileuszowa gala, połączona ze ślubowaniem uczniów klas pierwszych.
O randze wydarzenia świadczyła obecność wielu gości reprezentujących lubelskie środowiska samorządowe, naukowe, oświatowe, kościelne i gospodarcze. Wśród uczestników uroczystości znaleźli się m.in. zastępca prezydenta Lublina Mariusz Banach, biskup pomocniczy archidiecezji lubelskiej Adam Bab, lubelski wicekurator oświaty Piotr Mackiewicz oraz radny sejmiku województwa lubelskiego Lech Sprawka, reprezentujący marszałka województwa. Obecna była także Iwona Nowakowska, dyrektor Wydziału Oświaty i Wychowania Urzędu Miasta Lublin. Nie zabrakło przedstawicieli lubelskich uczelni wyższych, instytucji oświatowych, środowisk prawniczych i związkowych oraz przedsiębiorców z branży gastronomicznej, hotelarskiej i turystycznej, od lat współpracujących ze szkołą.
- Rzadko mi brakuje słów, ale patrząc na tę wypełnioną salę, wszystkim państwu kłaniam się nisko i dziękuję za przyjęcie naszego zaproszenia do wspólnego świętowania jubileuszu szkoły - mówiła, witając uczestników uroczystości, dyrektor Iwona Lipiec.
W swoim jubileuszowym przemówieniu podkreślała jednak, że historia placówki to przede wszystkim historia ludzi, którzy przez kolejne dziesięciolecia tworzyli jej społeczność.
- Jedne karty historii są znane nam wszystkim, inne cichutko ukryte pod okładką codziennej pracy. Każda historia jest jednakowo ważna – zaznaczyła dyrektor, przypominając, że współczesny Zespół Szkół nr 5 jest spadkobiercą tradycji dwóch zasłużonych lubelskich placówek.
Dwie szkoły, ponad sto lat historii
Aby odnaleźć początki tej historii, trzeba cofnąć się o znaczenie więcej niż dwie dekady. Jeden z jej nurtów prowadzi do budynku przy ulicy Narutowicza 37/39, związanego z działalnością szkolnictwa żeńskiego na początku XX wieku. Funkcjonowała tam szkoła kierowana przez Władysława Kunickiego, nauczyciela i działacza społecznego oraz niepodległościowego.
W czasie II wojny światowej działalność edukacyjna w budynku została przerwana. Po wojnie, w 1946 roku, pod jednym dachem znalazły się placówki przygotowujące młodzież do pracy w różnych zawodach, między innymi handlowych, metalowych i gastronomicznych. Z czasem zmieniały się nazwy i struktury organizacyjne szkół, aż w 1977 roku utworzono Zespół Szkół Usług Gospodarczych.
Drugi nurt historii rozpoczął się w roku szkolnym 1918/1919. Wówczas, z inicjatywy lubelskich stowarzyszeń kobiecych, przy ulicy Lipowej powstała Żeńska Szkoła Zawodowa. W kolejnych latach funkcjonowała jako Państwowa Szkoła Przemysłowo-Handlowa, a w 1931 roku przeniosła się do budynku przy ulicy Spokojnej 10. To miejsce przez następne dziesięciolecia było związane z kształceniem kolejnych pokoleń lubelskiej młodzieży.
Po zakończeniu wojny szkoła wznowiła działalność, a wraz ze zmieniającymi się potrzebami rynku pracy rozwijała ofertę edukacyjną. Gimnazjum Gospodarcze przekształcono w Liceum Gospodarcze, następnie w Technikum Gastronomiczne. W 1976 roku powstał Zespół Szkół Gastronomicznych, którego tradycje do dziś pozostają ważną częścią tożsamości placówki przy Elsnera.
Przełom przyniósł 1 września 2001 roku. Wtedy połączono Zespół Szkół Gastronomicznych i Zespół Szkół Usług Gospodarczych, tworząc Zespół Szkół nr 5 w Lublinie. Jak przypomniała podczas gali dyrektor Iwona Lipiec, początki wspólnej działalności nie należały do łatwych.
- Jedna szkoła, trzy lokalizacje. Nauczyciele poruszający się miedzy siedzibami poznawali siebie, uczyli się odnalezienia w nowej rzeczywistości, a jednocześnie realizowali swoje podstawowe zadania. Sprawdzian ten zdali na wysokim poziomie - mówiła.
W 2002 roku społeczność szkolna znalazła swoje miejsce w budynku przy ulicy Elsnera 5. Zadanie połączenia różnych tradycji, doświadczeń i środowisk spoczęło w dużej mierze na Marianie Klimczaku, ówczesnym dyrektorze placówki.
Patron, którego nauczanie pozostaje drogowskazem
Kolejną ważną datą był 16 października 2006 roku. Wówczas Zespołowi Szkół nr 5 nadano imię Jana Pawła II. Wybór patrona, jak podkreślano podczas jubileuszowej gali, nie miał ograniczać się wyłącznie do symbolicznego gestu.
Szkoła opracowała autorski program wychowawczo-profilaktyczny odwołujący się do nauczania Karola Wojtyły. Jednym z jego elementów stał się zwyczaj wybierania myśli przewodniej na każdy rok szkolny. W roku jubileuszowym 2026/2027 społeczność powróciła do słów wybranych dwadzieścia lat wcześniej: „Moje własne, rodzime dziedzictwo nie ogranicza mnie wcale, ale pomaga odkrywać i rozumieć innych”.
Przez minione dwie dekady pamięć o patronie była pielęgnowana nie tylko podczas szkolnych uroczystości, ale również w codziennej działalności dydaktycznej i wychowawczej. Potwierdzeniem znaczenia tych inicjatyw była nominacja Zespołu Szkół nr 5 do Nagrody TOTUS TUUS 2024 w kategorii „Propagowanie nauczania Świętego Jana Pawła II”.
- Nominację przyjęliśmy z zaszczytem jako zadanie i zobowiązanie, które konsekwentnie realizujemy - zaznaczyła Iwona Lipiec.
Przeszłość spotyka przyszłość
Szczególnymi bohaterami piątkowej uroczystości byli uczniowie klas pierwszych, którzy podczas gali złożyli ślubowanie. W ten sposób jubileusz stał się nie tylko okazją do wspominania poprzednich pokoleń, ale również symbolicznym początkiem nowego rozdziału historii szkoły.
- Moi drodzy, bądźcie otwarci na ludzi i nową wiedzę. Czerpcie z mądrości nauczania Karola Wojtyły, Jana Pawła II. Sięgajcie po drogowskazy, które on zostawił swoim życiem i które znajdziecie na szkolnych korytarzach – zwróciła się do pierwszoklasistów dyrektor.
Jednym z symboli pamięci o patronie pozostaje dąb papieski, zasadzony przed budynkiem szkoły w 2006 roku. W jubileuszowym wystąpieniu stał się metaforą zakorzenienia w historii i wartościach, których przekazywanie kolejnym pokoleniom wymaga czasu, cierpliwości i konsekwencji.
Dziś Zespół Szkół nr 5 tworzą XXIV Liceum Ogólnokształcące, Technikum Gastronomiczno-Hotelarskie i Branżowa Szkoła Gastronomiczna I stopnia. Choć od czasu utworzenia placówki zmieniały się kierunki kształcenia, uczniowie, nauczyciele i potrzeby rynku pracy, niezmienna pozostaje idea łączenia przygotowania zawodowego z wychowaniem opartym na wartościach.
Przypomina o niej dewiza umieszczona na szkolnym sztandarze: „Dziedzictwo przejąć, pomnożyć, przekazać”. To właśnie do tego zobowiązania powróciła w swoim wystąpieniu dyrektor szkoły. I trudno o trafniejszą puentę jubileuszu, podczas którego pamięć o dawnych nauczycielach i absolwentach spotkała się ze ślubowaniem tych, którzy dopiero rozpoczynają swoją szkolną drogę.
Komentarze