Oni odeszli w ostatnich 12 miesiącach

2017 - styczeń Janusz Brochwicz-Lewiński  Legendarny „Gryf”, żołnierz Batalionu AK „Parasol”, bohater Powstania Warszawskiego, dowódca obrony Pałacyku Michla. Miał 97 lat. – Był jednym z najdzielniejszych żołnierzy Polskiego Państwa Podziemnego, człowiekiem honoru, wielkim patriotą – mówił po śmierci bohatera p.o. Szef Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych Jan Józef Kasprzyk. – Do końca swych dni starał się zaszczepić w młodym pokoleniu – wśród oficerów, żołnierzy, harcerzy i strzelców – wartości, które znaczyły Jego drogę życiową. Zawsze podkreślał, że patriotyzm należy pojmować w kategorii bezinteresownej służby Rzeczypospolitej. Janusz Brochwicz-Lewiński brał udział w konspiracji ZWZ-AK. Od 1940 do 1942 pracował w Puławach na stanowisku administracyjnym będąc jednocześnie pracownikiem polskiego wywiadu. Zdekonspirowany, przedostał się do Lublina i Janowa Lubelskiego i do stycznia 1944 działał jako dowódca jednego z oddziałów partyzanckich na Lubelszczyźnie. Wśród Niemców miał przydomek „Rycerski Dowódca” – atakowane przez niego konwoje niemieckie były ogołacane z broni i wyposażenia i puszczane wolno. Na rozkaz dowódcy okręgu warszawskiego przeniósł się do Batalionu do zadań specjalnych AK Parasol, gdzie był instruktorem wyszkolenia w konspiracyjnej podchorążówce.

2017 - styczeń Marian Janusz Kawałko Poeta, fantastyczny tłumacz Rilkego, autor książki „Historie ziołowe”. Jego poezję cenił Czesław Miłosz. Miał 69 lat. Był wieloletnim nauczycielem w Zespole Szkół nr 5 oraz dyrektorem Wojewódzkiego Ośrodka Dokształcania Zawodowego w Lublinie. W latach 1994-1998 – pracował na stanowisku dyrektora Szkoły Podstawowej i Liceum Ogólnokształcącego przy Ambasadzie RP w Wiedniu. W 2009 roku w Instytucie Historii na Wydziale Humanistycznym UMCS w Lublinie obronił pracę doktorską. „Dzieje Rejowca i dóbr rejowieckich w latach 1531–1867”. Fascynował się twórczością Mikołaja Reja. W latach 2010–2013 kierował Szkolnym Punktem Konsultacyjnym przy Ambasadzie RP w Berlinie, gdzie zorganizował obchody 40-lecia tej placówki oświatowej. Ostatnio pracował w lubelskim Urzędzie Marszałkowskim. Urodził się we wsi Rybie koło Rejowca. Był absolwentem SGGW w Warszawie i UMCS w Lublinie. Był jednym z największych znawców ziół w Polsce, jego monografia „Historie ziołowe” to książka kultowa. W biografii Mariana Janusza Kawałko znajdziemy kilkadziesiąt publikacji poświęconych roli ziół w diecie człowieka. Ale Kawałko to przede wszystkim poeta, autor piosenek do muzyki Marka Andrzejewskiego z Lubelskiej Federacji Bardów czy Piotra „Kuby” Kubowicza z Piwnicy pod Baranami w Krakowie. Jest uważany za autora najlepszych przekładów mistycznej poezji Rainera Marii Rilkego. 

2017 - styczeń Prof. Andrzej Nikodemowicz Wybitny kompozytor, pianista i pedagog, wieloletni wykładowca Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego, nauczyciel akademicki bardzo ceniony i lubiany przez studentów. Jeden z czołowych współczesnych twórców muzyki sakralnej. Profesor Andrzej Nikodemowicz urodził się 2 stycznia 1925 we Lwowie. W 1950 ukończył kompozycję u Adama Sołtysa, a w 1954 grę na fortepianie pod kierunkiem Tadeusza Majerskiego w Konserwatorium we Lwowie. W latach 1951–1973 wykładał kompozycję, teorię muzyki i grę na fortepianie w macierzystej uczelni. W 1973 roku komunistyczne władze zwolniły Go z konserwatorium we Lwowie za przekonania religijne, a jego kompozycje objęto zakazem wykonywania w ZSRR. W 1980 roku wraz z rodziną przeprowadził się na stałe do Polski i zamieszkał w Lublinie. Wykładał przedmioty teoretyczne i kompozycję w KUL oraz na UMCS W latach 1982–92 był dyrygentem chóru w Wyższym Seminarium Duchownym. W 1995 otrzymał tytuł profesora zwyczajnego. Jako pianista występował z własnymi utworami i w repertuarze klasycznym. Jednak karierę pianistyczną uniemożliwiła mu choroba ręki. W 2003 roku od Jana Pawła II otrzymał wysokie papieskie odznaczenie „Pro Ecclesia et Pontifice”. W tym samym roku otrzymał tytuł „Profesora honoris causa” Akademii Muzycznej we Lwowie. Był laureatem wielu znaczących nagród artystycznych. Jego utwory były wykonywane na wielu ważnych festiwalach. Od 2012 roku w Lublinie odbywa się międzynarodowy festiwal jego imienia, „ANDRZEJ NIKODEMOWICZ – czas i dźwięk”, którego pomysłodawczynią i twórcą jest Teresa Księska-Falger.

2017 - styczeń Marek Światłowski Był postacią dobrze znaną mieszkańcom Białej Podlaskiej. Jako prezes Koła Bialczan inicjował coroczne kwesty na renowację zabytkowych nagrobków na miejscowym cmentarzu. W latach 2010-14 pełnił funkcję miejskiego radnego z listy SLD. Był też właścicielem Księgarni Podlaskiej przy ulicy Warszawskiej, najstarszej w Białej Podlaskiej. Jej działalność zapoczątkował jeszcze przed II wojną światową dziadek Marka Światłowskiego, Wincenty.

2017 - luty Danuta Szaflarska Aktorka TR Warszawa. Miała 102 lata. – Przekraczała granice wieku, tak jakby czas dla niej nie istniał. Kochaliśmy ją za humor i ciętą ironię, dystans do siebie i życia. Ale także za powagę, z jaką traktowała swoją pracę – wspominali przyjaciele z teatru. Danuta Szaflarska urodziła się w 1915 roku na Sądecczyźnie. W połowie lat 30. XX w. przeprowadziła się do Warszawy, gdzie w 1939 roku ukończyła Państwowy Instytut Sztuki Teatralnej. 14 września debiutowała w spektaklu Szczęśliwe dni (reżyseria: Bronisław Dąbrowski). Do 1941 roku występowała w Teatrze Polskim w Wilnie (głównie w sztukach Stanisławy Perzanowskiej i Michała Meliny), następnie w teatrach konspiracyjnych (1942-45). Brała udział w powstaniu warszawskim jako łączniczka. W 1945 wystąpiła w głównej roli w pierwszym polskim filmie powojennym – Zakazane piosenki. Po wojnie występowała w Teatrze Starym w Krakowie (1945-46), Teatrze Kameralnym w Łodzi (1946-49), Teatrze Współczesnym w Warszawie (1949-54), Teatrze Narodowym w Warszawie (1954-66), Teatrze Dramatycznym w Warszawie (1966-85) i w Teatrze Rozmaitości (od 2010). W 2007 została nagrodzona wyróżnieniem dla najlepszej aktorki podczas 32. Festiwalu Polskich Filmów Fabularnych w Gdyni za rolę w filmie Pora umierać. Wcześniej dwukrotnie, w latach 1991 (za Diabły, diabły) oraz w 1993 (za Pożegnanie z Marią) zdobyła na tym festiwalu wyróżnienie dla najlepszej aktorki drugoplanowej. Nagrodzona Złotą Kaczką 2008 dla najlepszej aktorki stulecia kina polskiego. 8 marca 2008 odsłoniła swoją gwiazdę w Alei Gwiazd na ulicy Piotrkowskiej w Łodzi. Danuta Szaflarska była na otwarciu Teatru Starego w Lublinie w marcu 2012 roku. Teatralny gong nazwano jej imieniem.