Aktor filmowy, telewizyjny, teatralny i dubbingowy.
Urodził się 11 stycznia 1944 roku. Należał do aktorskiej rodziny: jego rodzice, Irena Górska-Damięcka i Dobiesław Damięcki, byli aktorami. Podobnie jak brat Damian, a później jego dzieci Mateusz i Matylda oraz bratanek Grzegorz.
Debiutował na ekranie w 1956 roku w „Tajemnicy dzikiego szybu”. W 1966 ukończył studia na Wydziale Aktorskim Państwowej Wyższej Szkoły Teatralnej w Warszawie. W latach 1966-84 i 1985-96 aktor Teatru Dramatycznego w Warszawie.
Jego filmografia to kilkadziesiąt pozycji. „Szatan z siódmej klasy”, „Chłopi”. „Rozmowy kontrolowane”. Występował także w serialach: „M jak miłość”, „Plebania”.
2/64Hanna Gucwińska
FOT. FRYTA73
Wraz z mężem Antonim Gucwińskim współtworzyła program telewizyjny „Z kamerą wśród zwierząt”.
Urodziła się w 1932 roku w Warszawie. Z wykształcenia zootechnik. Studia inżynierskie ukończyła na Akademii Rolniczo-Technicznej w Olsztynie. Magisterium uzyskała w 1962 na Wydziale Zootechniki Akademii Rolniczej we Wrocławiu.
Od 1957 roku pracowała w Miejskim Ogrodzie Zoologicznym we Wrocławiu, przez wiele lat pełniąc funkcje dyrektorskie. Od stycznia 1971 przez około 30 lat wraz z mężem współtworzyła program „Z kamerą wśród zwierząt”.
Była autorką licznych książek i artykułów naukowych.
Przez cztery kadencje była radną Wojewódzkiej Rady Narodowej we Wrocławiu, pracowała w komisjach zdrowia, ochrony środowiska oraz porządku publicznego. W 2001 została wybrana na posłankę IV kadencji z okręgu wrocławskiego z listy SLD-UP. W 1977 została odznaczona Medalem Komisji Edukacji Narodowej, w 1983 Złotym Krzyżem Zasługi, a w 1998 Krzyżem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski. W 2003 otrzymała Order Uśmiechu.
3/64Paweł Huelle
FOT. WIKIPEDIA/ARTUR ANDRZEJ
Polski pisarz; prozaik, poeta i dramaturg. Ukończył filologię polską na Uniwersytecie Gdańskim. W trakcie wydarzeń sierpniowych w 1980 zaangażowany w działalność związaną z NSZZ „Solidarność”, był m.in. członkiem redakcji „Głosu Wolnego”. Po wprowadzeniu stanu wojennego współpracował z wydawnictwami podziemnymi.
W latach 198-86 uczył języka polskiego w szkołach podstawowych, zawodowych i średnich. Pracował też w spółdzielni Świetlik. Następnie wykładał filozofię na Akademii Medycznej w Gdańsku. W latach 1994-99 zajmował stanowisko dyrektora TVP3 Gdańsk. W 2010 został wykładowcą na kierunku reżysersko-operatorskim Gdyńskiej Szkoły Filmowej, a rok później: kierownikiem literackim Teatru Miejskiego w Gdyni.
Popularność przyniosła mu debiutancka powieść „Weiser Dawidek” (wydana w 1987), zekranizowana przez Wojciecha Marczewskiego w 2000 (film „Weiser”). Na podstawie jego twórczości powstał także spektakl „Kąpielisko ostrów” w Teatrze im. Juliusza Osterwy w Lublinie.
W 2012 prezydent Bronisław Komorowski odznaczył go Krzyżem Oficerskim Orderu Odrodzenia Polski.
4/64Janusz Malinowski
FOT. ARCHIWUM
Dziennikarz, założyciel „Dziennika Wschodniego”. Uczył się w lubelskim „Zamoju”, by następnie zostać inżynierem na WSInż.
Od 1973 roku pracował w „Sztandarze Ludu”, potem przez kilka lat był naczelnym „Tygodnika Chełmskiego”, aby w końcu wrócić do Lublina do „Sztandaru”. Potem stworzył i wydawał „Dziennik Wschodni”, stojąc na czele zarządu firmy „Edytor Press”.
Był inicjatorem uhonorowania woźnego miejskiego Jana Gilasa, który wsławił się tym, że wyniósł niewybuch podczas bombardowania Lublina w 1939 roku, czym uratował życie wielu osób. Lublin ma ulicę imienia tego woźnego.
W 1990 roku Janusz Malinowski został wybrany radnym Lublina, a trzy lata później posłem na Sejm RP.
5/64Zofia Merle
FOT. WIKIPEDIA
Aktorka teatralna i filmowa. Zagrała u takich reżyserów jak Andrzej Barański, Jerzy Antczak, Kazimierz Kutz, Sylwester Chęciński, Stanisław Bareja. W 1956 została aktorką Studenckiego Teatru Satyryków w Warszawie. Potem przez wiele lat była związana z Teatrem Komedia w Warszawie. W 1984 została zaangażowana przez Stanisława Tyma do Teatru Dramatycznego w Elblągu.
Zasłynęła jako aktorka w komediach Stanisława Barei: „Co mi zrobisz, jak mnie złapiesz”, „Miś”, „Alternatywy 4” i „Zmiennicy”. Do ważnych ról w dorobku należą też role w filmach „Chłopi” (1973), „Noce i dnie”, „Wszystko co najważniejsze...”, „Rozmowy kontrolowane”, „Dzień świr”.
6/64Ryan O’Neal
FOT. DOMENA PUBLICZNA
Amerykański aktor nominowany do Oscara dla najlepszego aktora pierwszoplanowego i Złotego Globu jako najlepszy aktor dramatyczny za rolę Olivera Barretta w filmie „Love Story”.
Urodził się w Los Angeles w Kalifornii jako syn aktorki Patricii Ruth Olgi i irlandzko-amerykańskiego hollywoodzkiego scenarzysty filmowego Charlesa Eldridge’a O’Neala. Po ukończeniu University High School, w latach 1956-57 był uznanym bokserem amatorem. Znalazł zatrudnienie jako ratownik i kaskader. W 1959 ukończył amerykańską wojskową szkołę średnią w Monachium. Karierę aktorską rozpoczął od gościnnego udziału w serialach i jednej z głównych ról w operze mydlanej „Peyton Place” (1964-1966). Pierwszą rolę kinową zagrał w dramacie „Nierówna ziemia” Arthura Hillera.
Grał w filmie „Papierowy księżyc” Petera Bogdanovicha, „Barry Lyndon” Stanleya Kubricka i „O jeden most za daleko” Richarda Attenborough. Później grywał w serialach: „Małe ofiary”, „Dobre sporty” czy „Desperate Housewives”.
7/64Krzysztof Respondek
FOT. JACEK PROSZYK
Aktor i kabareciarz. Pochodził z Miasteczka Śląskiego. W 1992 ukończył studia na Wydziale Aktorskim PWST we Wrocławiu. W latach 1992-99 związany z Teatrem Rozrywki w Chorzowie. 1 stycznia 1999 dołączył do zespołu artystycznego kabaretu Rak, występował również indywidualnie jako stand-uper.
Zwyciężył w finale trzeciej i szóstej edycji programu „Jak oni śpiewają”. W latach 2007-15 grał jedną z głównych ról w serialu „Barwy szczęścia”. Był gospodarzem programu „Najśmieszniejsze momenty świata”.
W 2013 wydał debiutancki album „Taki świat kupuję”.
8/64Tom Wilkinson
FOT. RANZAG
Brytyjski aktor. Ukończył literaturę angielską i amerykańską na University of Kent. Podczas studiów Wilkinson zainteresował się aktorstwem i reżyserią w Towarzystwie Dramatycznym Uniwersytetu Kent. Po ukończeniu studiów Wilkinson uczęszczał następnie do Royal Academy of Dramatic Art w Londynie, którą ukończył w 1973.
Zadebiutował na scenie w Nottingham Playhouse. A po raz pierwszy na ekran trafił jako Ransome w filmie Andrzeja Wajdy „Smuga cienia” (1976) Później dołączył do Royal Shakespeare Company i wystąpił na West Endzie w roli Horatio w Hamlecie (1980), za co otrzymał nominację do nagrody Laurence Olivier Award dla najlepszego aktora drugoplanowego.
Laureat nagrody BAFTA dla najlepszego aktora drugoplanowego za rolę Geralda Arthura Coopera w komedii Petera Cattaneo „Goło i wesoło”, nominowany do Oscara dla najlepszego aktora pierwszoplanowego za rolę w dramacie Todda Fielda „Za drzwiami sypialni” i dla najlepszego aktora drugoplanowego za rolę Arthura Edensa w filmie Tony’ego Gilroya „Michael Clayton”. Zdobywca Emmy i Złotego Globu dla najlepszego aktora drugoplanowego w serialu „John Adams”.
W 2005 został odznaczony Orderem Imperium Brytyjskiego.
9/64Ks. Tadeusz Isakowicz-Zaleski
FOT. JAROSŁAW ROLAND KRUK/WIKIPEDIA
Duchowny katolicki obrządków ormiańskiego i łacińskiego, duszpasterz osób niepełnosprawnych, prezes Fundacji im. Brata Alberta, działacz społeczny, duszpasterz Ormian-katolików, wieloletni uczestnik opozycji antykomunistycznej w czasach Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej, pisarz, poeta i publicysta.
Urodził się w 1956 w Krakowie. Po ukończeniu szkoły średniej wstąpił do Wyższego Seminarium Duchownego w Krakowie. Od 1980 zaangażował się w działalność NSZZ „Solidarność”. Święcenia kapłańskie otrzymał 22 maja 1983 w Katedrze Wawelskiej z rąk kard. Franciszka Macharskiego.
Był represjonowany przez Służbę Bezpieczeństwa. W 1988 brał udział jako duszpasterz robotników w strajku w Hucie im. Lenina. Jednocześnie zaangażował się w działalność dobroczynną i pomoc niepełnosprawnym. W 1987 współzakładał Fundację im. Brata Alberta zajmującą się pomocą osobom z niepełnosprawnościami intelektualnymi, prowadzącą 36 placówek na terenie Polski.
Uczestnik i organizator wielu konwojów humanitarnych. Był też prezesem założonej przez siebie Fundacji Kresowej „Memoria et Veritas” i organizatorem dorocznych konkursów szkolnych wiedzy o Kresach oraz przewodniczącym komitetu honorowego budowy pomnika „Rzeź Wołyńska”, dłuta prof. Andrzeja Pityńskiego, we wsi Domostawa w gminie Jarocin na Podkarpaciu
10/64Norman Jewison
FOT. CANADIAN FILM CENTRE
Kanadyjski reżyser i producent filmowy. Trzykrotnie nominowany do Oscara za reżyserię filmów: „W upalną noc” (1967), „Skrzypek na dachu” (1971) i „Wpływ księżyca” (1987).
Cztery jego filmy otrzymały nominację w kategorii najlepszy film: „Rosjanie nadchodzą” (1966), „Skrzypek na dachu” (1971), „Opowieści żołnierza” (1984) i „Wpływ księżyca” (1987).
W 1988 otrzymał własną gwiazdę w Alei Gwiazd w Los Angeles znajdującą się przy 7000 Hollywood Boulevard.
11/64Ks. biskup Ryszard Karpiński
FOT. KN/ARCHIWUM
Biskup pomocniczy senior archidiecezji lubelskiej. Miał za sobą 64 lata posługi kapłańskiej.
Urodził się 28 grudnia 1935 roku w Rudzienku na terenie dzisiejszego powiatu lubartowskiego. W 1959 roku ukończył studia w Wyższym Seminarium Duchownym Lublinie, a także w Katolickim Uniwersytecie Lubelskim, gdzie równolegle studiował na Wydziale Teologicznym. W tym samym roku uzyskał święcenia i rozpoczął posługę jako wikariusz w parafii św. Teresy od Dzieciątka Jezus przy ul. Krochmalnej w Lublinie. Kolejne lata spędził w Rzymie, gdzie studiował w Papieskim Instytucie Biblijnym oraz Papieskim Uniwersytecie Świętego Tomasza z Akwinu. W latach 1971-1985 był pracownikiem Papieskiej Komisji ds. Duszpasterstwa Migrantów i Podróżujących. Jednocześnie współpracował z polską sekcją Radia Watykańskiego i redakcją „L’Osservatore Romano”. Po powrocie do kraju w 1985 roku został biskupem pomocniczym diecezji lubelskiej. Święceń biskupich 28 września udzielił mu prymas Polski kardynał Józef Glemp. Tę funkcję pełnił do 31 grudnia 2011 roku, gdy papież Benedykt XVI przyjął jego rezygnację z obowiązków.
W 2009 przez prezydenta RP Lecha Kaczyńskiego został odznaczony Krzyżem Oficerskim Orderu Odrodzenia Polski.
12/64Janusz Majewski
FOT. FRYTA 73
Reżyser filmowy, dramatopisarz, pisarz, scenarzysta, w latach 1969-91 wykładowca w Państwowej Wyższej Szkole Filmowej w Łodzi, w latach 2012-24 rektor Warszawskiej Szkoły Filmowej.
Znany był przede wszystkim z kina gatunkowego utrzymanego w estetyce retro. Zasłynął filmami takimi jak „Sublokator” (1966), „Zaklęte rewiry” (1975), „Sprawa Gorgonowej” (1977), „Lekcja martwego języka” (1979), „C.K. Dezerterzy” (1985). Realizował też seriale historyczne, jak na przykład „Królowa Bona” (1980). Laureat licznych nagród i wyróżnień, m.in. nagród FIPRESCI (1966, 1967).
W 2009 odznaczony Złotym Medalem „Zasłużony Kulturze Gloria Artis”, w 2013: Krzyżem Komandorskim Orderu Odrodzenia Polski.
13/64Zbigniew Pająk
FOT. KS HETMAN ZAMOŚĆ
Były piłkarz, trener oraz dyrektor Hetmana Zamość.
Zbigniew Pająk to postać niezwykle zasłużona dla zamojskiej piłki nożnej. Jako piłkarz występował w barwach Hetmana w latach 1980-87. Później został trenerem i pracował jako asystent Włodzimierza Gąsiora, a następnie Przemysława Cecherza.
Jako szkoleniowiec współpracował również z Janem Złomańczukiem czy Stanisławem Gielarkiem. Prowadził też samodzielnie drużynę z Zamościa, a później pełnił też rolę wiceprezesa oraz dyrektora klubu.
Jako trener bramkarzy wychował wielu goalkeeperów, w tym między innymi Przemysława Tytonia; byłego reprezentanta Polski.
14/64Ewa Podleś
FOT. ANDRZEJ ŚWIETLIK
Śpiewaczka operowa i estradowa światowej sławy, kontralt. Ukończyła studia muzyczne w Akademii Muzycznej im. Fryderyka Chopina w Warszawie. Debiutowała w 1976 rolą Rozyny w „Cyruliku sewilskim” na deskach Opery Warszawskiej.
W 1984 debiutowała w Metropolitan Opera (w Rinaldo Haendla, śpiewając partię tytułową na zmianę z Marilyn Horne), zaś w 1993 w mediolańskiej La Scali (partia tytułowa w Tankredzie Rossiniego).
Występowała w największych teatrach operowych świata: Seattle Opera, San Diego Opera, San Francisco Opera, Houston Grand Opera, Dallas Opera, Milwaukee’s Florentine Opera, Michigan Opera Theatre, Minnesota Opera, Atlanta Opera, Vancouver Opera, Canadian Opera Company, Staatsoper Unter den Linden, Deutsche Oper Berlin, Alte Oper we Frankfurcie nad Menem, Gran Teatre del Liceu, Teatro Bellini, Teatro La Fenice, Teatro San Carlo, Théâtre du Châtelet i Opéra Bastille w Paryżu, Teatro Real w Madrycie.
Odznaczona Złotym Medalem „Zasłużony Kulturze Gloria Artis” i Krzyżem Komandorskim Orderu Odrodzenia Polski.
15/64Romuald Twardowski
FOT. WIKIPEDIA
Kompozytor i pedagog. Uczył się gry na skrzypcach, fortepianie i organach. Należał do pierwszych członków powstałego w 1955 polskiego zespołu folklorystycznego „Wilia”.
Od 1972 był wykładowcą kompozycji i instrumentacji w Akademii Muzycznej w Warszawie. Był prezesem Fundacji „Muzyka Cerkiewna” – organizatora Międzynarodowego Festiwalu Muzyki Cerkiewnej „Hajnówka” w Białymstoku, któremu jury przewodniczył od 1983. Odznaczony został m.in. Krzyżem Kawalerskim, Oficerskim i Komandorskim Orderu Odrodzenia Polski oraz Złotym Medalem „Zasłużony Kulturze Gloria Artis”. Płyty, na których nagrano jego kompozycje były kilkukrotnie nominowane do Nagrody Muzycznej Fryderyk. Jego imię nosi Państwowa Szkoła Muzyczna I Stopnia w Puławach.
16/64Mário Zagallo
FOT. ASTRA ÉDIZIONI
Brazylijski piłkarz i trener piłkarski. Był podstawowym zawodnikiem reprezentacji Brazylii, która dwukrotnie – w 1958 i 1962 roku – zdobyła mistrzostwo świata.
Na mundialu 1970 pełnił obowiązki selekcjonera reprezentacji Brazylii i zdobył z nią mistrzostwo. Od 1994 do 1998 roku po raz drugi prowadził drużynę narodową. W tym czasie Brazylijczycy zdobyli mistrzostwo Ameryki Południowej i dotarli do finału mundialu 1998, w którym przegrali z Francją.
Wychowanek klubu America Rio de Janeiro. Później grał we CR Flamengo i Botafogo FR.
W reprezentacji Brazylii od 1958 do 1964 roku rozegrał 33 mecze i strzelił 6 goli.
17/64Aleksiej Nawalny
FOT. MITYA ALESHKOVSKIY
Rosyjski prawnik, publicysta i działacz polityczny, lider rosyjskiej opozycji i więzień polityczny.
Był autorem dwóch kanałów na YouTube, na których zamieszczał filmy o szczegółach korupcji w administracji prezydenta Rosji Władimira Putina. Organizował antyrządowe demonstracje, był liderem partii Rosja Przyszłości.
W październiku 2021 władze rosyjskie uznały go za „terrorystę” i „ekstremistę”, a w marcu 2022 skazały go na 9 lat kolonii karnej o zaostrzonym rygorze za „oszustwo” oraz „obrazę sądu”. W sierpniu 2023 Nawalny został skazany na nową karę 19 lat pozbawienia wolności w kolonii karnej. Odbywał karę w więzieniu o zaostrzonym rygorze, w Kolonii Karnej nr 6 w Mielechowie. W niewyjaśnionych okolicznościach został przeniesiony do kolonii karnej IK-3 w Jamalsko-Nienieckim Okręgu Autonomicznym. Zgodnie z oficjalnym komunikatem, opublikowanym przez władze kolonii karnej, zmarł 16 lutego, po tym jak stracił przytomność po spacerze.
18/64Carl Weathers
FOT. LUIGI NOVI
Amerykański aktor, reżyser i producent, zawodnik futbolu amerykańskiego. W 1966 roku rozpoczął karierę jako linebacker w Long Beach City College. W latach 1970-71 rozegrał siedem meczów jako gracz Oakland Raiders.
W kinie zadebiutował rolą w filmie „Siła magnum” z Clintem Eastwoodem. W 1976 zagrał wielkiego mistrza boksu Apollo Creeda w obrazie Johna G. Avildsena „Rocky” u boku Sylvestra Stallone (rolę powtórzył w filmach Rocky II, III i IV). Zagrał także u boku Arnolda Schwarzeneggera w filmie „Predator”.
19/64Ernest Bryll
FOT. MARIUSZ KUBIK
Pisarz, poeta, autor tekstów piosenek, dziennikarz, tłumacz i krytyk filmowy. Dyplomata. Pierwszy tomik jego wierszy został wydany w 1958.
W latach 1963-67 był zatrudniony na stanowisku kierownika literackiego w Teatrze Telewizji. Później piastował stanowisko m. in. dyrektora Instytutu Kultury Polskiej w Londynie. W latach 1991-95 był ambasadorem Rzeczypospolitej w Irlandii.
Teksty piosenek pisał od 1965. Jego utwory wykonywały m.in. zespoły: 2 plus 1, Myslovitz, Skaldowie i Waganci oraz wokaliści: Michał Bajor, Stan Borys, Zofia i Zbigniew Framerowie, Halina Frąckowiak, Marek Grechuta, Czesław Niemen, Maryla Rodowicz, etc.
Nagrodzony Krzyżem Komandorskim Orderu Odrodzenia Polski.
20/64Leszek Długosz
FOT. FRANEK VETULANI
Literat, kompozytor, pianista, aktor, jeden z najbardziej znanych polskich śpiewających poetów, kawaler Orderu Orła Białego.
Zadebiutował w 1964 w teatrzyku piosenki Uniwersytetu Jagiellońskiego Hefajstos. W 1965 związał się z kabaretem literackim „Piwnica pod Baranami”. Pierwszy tomik poezji – „Lekcje rytmiki” – wydał w 1973. Z Piwnicą rozstał się w 1978 i od tego czasu występował przeważnie samodzielnie.
Publikował felietony w „Czasie Krakowskim” i „Rzeczpospolitej”.
W wyborach parlamentarnych przeprowadzonych w 2007 z ramienia Prawa i Sprawiedliwości kandydował do Senatu, lecz nie uzyskał mandatu. W 2021 został odznaczony przez prezydenta Andrzeja Dudę Medalem Stulecia Odzyskanej Niepodległości. W tym samym roku otrzymał Order Orła Białego.
21/64Louis Gossett Jr.
FOT. LUKEFORD.NET
Amerykański aktor, producent, reżyser i wokalista folkowy. W 1953 roku pokonał 445 innych kandydatów i zadebiutował na Broadwayu w roli Spencera Scotta w produkcji „Zbyt gigantyczny krok”. We wczesnych latach 60. XX wieku Gossett był uważany za utalentowanego muzyka ludowego. W 1970 ukazał się jego album „From Me to You”.
Za rolę Fiddlera w serialu „Korzenie” (1977) otrzymał nagrodę Emmy dla najlepszego aktora pierwszoplanowego za pojedynczy występ w serialu dramatycznym lub komediowym. Rola szkolącego pilotów starszego sierżanta Emila Foleya w filmie „Oficer i dżentelmen” została uhonorowana Złotym Globem dla najlepszego aktora drugoplanowego i Oscarem dla najlepszego aktora drugoplanowego
Za kreację w dramacie „Historia Josephine Baker” zdobył Złoty Glob dla najlepszego aktora drugoplanowego.
22/64Alojzy Leszek Gzella
FOT. DW
Dziennikarz, były redaktor naczelny Dziennika Lubelskiego, założyciel i jeden z pierwszych pracowników Kuriera Lubelskiego, wykładowca prasoznawstwa i wiedzy o kulturze, autor wielu artykułów i książek z dziedziny historii, kultury, teatr, dziejów prasy i dziennikarstwa. Urodził się 19 czerwca 1932 roku w Pelplinie. Ukończył Państwowe Gimnazjum i Liceum w Lubawie. W czasie II wojny światowej uczestniczył w Powstaniu Warszawskim, w drużynie pocztowej Szarych Szeregów (Hufiec Śródmieście, ul. Wilcza 41). W latach 1950-55 studiował polonistykę na Katolickim Uniwersytecie Lubelskim.
Od 1956 roku zaczął pracować jako dziennikarz. Był w gronie założycieli i pierwszych pracowników „Kuriera Lubelskiego”. Był dziennikarzem, publicystą i sekretarzem redakcji. Od 13 grudnia 1981 roku do 1989 roku przez ówczesne władze pozbawiony był możliwości wykonywania zawodu dziennikarza.
Od 1956 roku był członkiem Stowarzyszenia Dziennikarzy Polskich, a w latach 1981-92 prezesem Oddziału SDP w Lublinie.
Był redaktorem „Wiadomości Diecezjalnych Lubelskich”. Od lipca 1990 do 1997 roku pełnił funkcję redaktora naczelnego „Dziennika Lubelskiego”.
Od 1990 roku był członkiem Lubelskiego Klubu Rotariańskiego (Rotary Club Lublin), był jego prezydentem, a także gubernatorem Dystryktu 2230 obejmującego Polskę, Ukrainę o Białoruś. W latach 2004-05 był pierwszym redaktorem naczelnym „Rotarianina”.
23/64Stanisława Ryster
FOT. TVP/INFO
Polska prawniczka i prezenterka telewizyjna związana z Telewizją Polską, w latach 1975-2006 prowadząca teleturniej „Wielka gra”.
Ukończyła II Liceum Ogólnokształcące im. Marii Konopnickiej w Katowicach, a następnie studia prawnicze na Uniwersytecie Warszawskim.
W 1966 rozpoczęła pracę w telewizji, w której początkowo prowadziła programy i teleturnieje młodzieżowe. W 1975 została gospodynią teleturnieju „Wielka gra” w TVP, który prowadziła nieustająco do 2006. W 2010 powróciła do Telewizji Polskiej, przygotowując program „Wielka gra – na bis” na antenie TVP Polonia.
24/64Thomas Stafford
FOT. NASA-JSC
Amerykański astronauta, generał United States Air Force. Uczestniczył w programach kosmicznych Gemini, Apollo oraz we wspólnym locie statków Sojuz i Apollo.
W 1952 w Akademii Marynarki Wojennej Stanów Zjednoczonych w Annapolis uzyskał licencjat z nauk ścisłych (z wyróżnieniem). Następnie wstąpił do Sił Powietrznych USA. We wrześniu 1953 został pilotem wojskowym. 17 września 1962 został członkiem drugiej grupy astronautów NASA. Przygotowywał się do lotów na statkach kosmicznych Gemini oraz Apollo. Uczestniczył w czterech misjach kosmicznych. Łącznie spędził w w kosmosie – 21 dni 3 godziny i 44 minuty
Po odejściu z NASA w 1975 powrócił do służby wojskowej i został dowódcą Centrum Lotów Doświadczalnych (USAF Flight Test Center). W marcu 1978 otrzymał awans na stopień generała-porucznika, a w maju tego samego roku rozpoczął służbę w sztabie Sił Powietrznych USA w Waszyngtonie. Był zastępcą dowódcy sztabu ds. badań, rozwoju i zakupów (Deputy Chief of Staff, Research, Development and Acquisition). Brał udział w tworzeniu samolotów stealth – myśliwca F-117 i bombowca B-2.
25/64Elżbieta Szczot
FOT. ARCHIWUM PRYWATNE RODZINY
Prawniczka, doktor habilitowana prawa kanonicznego, profesor KUL, aktywistka społeczna.
W 1985 podjęła studia prawnicze na Katolickim Uniwersytecie Lubelskim. Po uzyskaniu tytułu magistra prawa rozpoczęła studia z zakresu prawa kanonicznego. W 1993 została zatrudniona na stanowisku asystenta w Katedrze Prawa Sakramentów, zaś w 1998 jako pierwsza kobieta w Polsce uzyskała stopień doktorski w zakresie prawa kanonicznego, na podstawie rozprawy Prawo wiernego do Eucharystii według Kodeksu Prawa Kanonicznego z 1983 roku.
Zainicjowała powstanie i w latach 2005-08 była pierwszą kuratorką Koła Naukowego Kanonistów na Wydziale Prawa, Prawa Kanonicznego i Administracji KUL.
W latach 2011-17 kierowała Katedrą Nauk o Polityce w Instytucie Europeistyki na Wydziale Prawa, Prawa Kanonicznego i Administracji KUL.
Jako pierwsza świecka kobieta wygłosiła referat na Akademii Teologii Prawosławnej w Łucku.
26/64Paul Auster
FOT. WIKIPEDIA/DAVID SHANKBONE
Amerykański pisarz, scenarzysta, eseista, tłumacz oraz reżyser filmowy. W 1970 ukończył Columbia University, przez pewien czas pracował jako marynarz na statku handlowym, mieszkał w Paryżu. Do Stanów wrócił w 1974. Tłumaczył francuskich poetów, prowadził kursy przekładu. Zasłynął trzema powieściami wydanymi w latach 1985-86: „Szklane miasto”, „Duchy”, „Zamknięty pokój”. Zostały one opatrzone wspólnym tytułem Trylogia nowojorska.
Sławę przyniósł mu film „Dym” (1995 – Auster był współreżyserem) z Harveyem Keitelem w roli głównej. Pisarz wyreżyserował też „Lulu na moście”.
27/64Peter Higgs
FOT. GERT-MARTIN GREUEL
Brytyjski fizyk teoretyk. Laureat Nagrody Nobla w dziedzinie fizyki (2013), który w roku 1964 sformułował hipotezę dotyczącą istnienia w próżni pola („pole Higgsa”), dzięki któremu cząstki elementarne uzyskują masę. Hipoteza Higgsa umożliwiła Stevenowi Weinbergowi rozwinięcie modelu standardowego, a istnienie postulowanego bozonu – „cząstki Higgsa” – doświadczalnie potwierdzono w kwietniu 2013 roku.
Peter Higgs swoją karierę naukową związał głównie z Uniwersytetem Edynburskim w Szkocji. Pierwsze stanowisko w tej placówce objął w 1954. Wielokrotnie nagradzany, m.in. Medalem Diraca i Nagrodą Wolfa z fizyki w 2004. W 2013 otrzymał wraz z François Englertem Nagrodę Nobla w dziedzinie fizyki za przewidzenie teoretyczne i potwierdzenie doświadczalne istnienia bozonu Higgsa, a przez to za wkład w zrozumienie istoty masy materii.
28/64Zofia Kucówna
FOT. EDWARD HARTWIG
Aktorka teatralna i filmowa, pedagog, pisarka. W 1955 ukończyła studia na Wydziale Aktorskim Państwowej Wyższej Szkoły Teatralnej w Krakowie. Tego roku zadebiutowała w krakowskim Teatrze Młodego Widza.
Była też aktorką w Teatrze im. Juliusza Osterwy w Lublinie (1957–1959). Występowała na deskach teatrów warszawskich.
W 1959 zaczęła współpracę z Teatrem Telewizji, w którym zagrała kilkadziesiąt ról. Pracowała również jako pedagog, wykładała wiersz na Wydziale Aktorskim Akademii Teatralnej im. Aleksandra Zelwerowicza w Warszawie. W maju 1998 otrzymała tytuł naukowy profesora nauk teatralnych.
W 2003 odcisnęła swoją dłoń na Promenadzie Gwiazd w Międzyzdrojach. 22 grudnia 2008 odebrała Złoty Medal „Zasłużony Kulturze Gloria Artis”. W minionym roku uhonorowano ją Wielką Nagrodą Festiwalu Teatru Polskiego Radia i Teatru Telewizji Polskiej „Dwa Teatry” w Zamościu za wybitne kreacje aktorskie w Teatrze Polskiego Radia i Teatrze Telewizji Polskiej.
29/64Tadeusz Stankiewicz
FOT. KANCELARIA PREZESA RADY MINISTRÓW
„Sprawiedliwy wśród Narodów Świata”. Tadeusz Stankiewicz urodził się w rodzinie Barbary z domu Dysput i leśniczego Stanisława Stankiewicza w Puławach.
W marcu 1941 Stanisław namówił Niemców na pozwolenie zatrudnienia Żydów do prac w leśniczówce w Głodnie. W ten sposób schronienie znaleźli Żydzi z getta w Opolu Lubelskim. Gdy w 1942 rozpoczęto wywózki do obozów zagłady, wokół leśniczówki Stankiewiczów ukrywało się ponad 200 osób. Stanisław pomagał im budować szałasy w lesie, znajdować kryjówki w okolicznych zabudowaniach, zdobywać jedzenie. Tadeusz znalazł Szlomę (Jana) Szmulewicza, który uciekł z obozu pracy w Józefowie nad Wisłą. Wraz z siostrą Barbarą zacierali ślady ukrywających się Żydów, dbali o bezpieczeństwo transportów z żywnością, pilnowali, czy nikt nie śledzi ukrywających się. Wiosną 1942 kryjówki zostały zadenuncjowane przez Polaka, a ukrywających się zamordowano.
W 2006 Tadeusz razem z siostrą Barbarą Dembek został odznaczony medalem Sprawiedliwych wśród Narodów Świata. W 2009 otrzymał Krzyż Komandorski Orderu Odrodzenia Polski. W tym samym roku jako przedstawiciel Sprawiedliwych brał udział w wizycie w Stanach Zjednoczonych, podczas której spotkał się m.in. z prezydentem Barackiem Obamą. W 2017 odznaczony Medalem „Pro Patria”.
Tadeusz Stankiewicz był wiceprezesem Zarządu Polskiego Towarzystwa Sprawiedliwych wśród Narodów Świata.
30/64Jadwiga Staniszkis
FOT. HEINRICH-BÖLL-STIFTUNG
Socjolog, profesor nauk humanistycznych, laureatka Nagrody Fundacji na rzecz Nauki Polskiej i publicystka. W 1965 r. ukończyła studia w Sekcji Socjologicznej Wydziału Filozoficznego Uniwersytetu Warszawskiego. W 1971 obroniła doktorat, a w 1978 uzyskała stopień naukowy doktora habilitowanego nauk humanistycznych w dziedzinie socjologii. 20 października 1992 otrzymała tytuł naukowy profesora nauk humanistycznych.
Po ukończeniu studiów pracowała w Instytucie Socjologii UW. W sierpniu 1980 została zaproszona przez Międzyzakładowy Komitet Strajkowy w Gdańsku do udziału w negocjacjach ze stroną rządową. Weszła w skład Komisji Ekspertów MKS. Po zawarciu porozumień sierpniowych i utworzeniu NSZZ „Solidarność” doradzała związkowcom. Po wprowadzeniu stanu wojennego wykładała we Wszechnicy Solidarności i publikowała w prasie podziemnej.
Pracowała w Instytucie Studiów Politycznych Polskiej Akademii Nauk, zasiadała w Komitecie Socjologii PAN. Wykładała też na uczelniach zagranicznych. Jako ekspertka pojawiała się w radiu, telewizji i prasie. Odznaczona Krzyżem Komandorskim Orderu Odrodzenia Polski za wybitne zasługi w działalności na rzecz przemian demokratycznych w Polsce, za osiągnięcia w pracy zawodowej i społecznej oraz Krzyżem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski.
31/64Barbara Horawianka
FOT. JAFRYTA
Aktorka teatralna i filmowa. Pracę aktorską rozpoczęła w grudniu 1951 w Teatrze Rapsodycznym w Krakowie. Występowała w krakowskim Starym Teatrze i w Teatrze im. Juliusza Słowackiego, a potem w zespole Kazimierza Dejmka w Teatrze Nowym w Łodzi (1957-63 i 1974-76).
Od 1963 występowała na deskach teatrów warszawskich: Teatru Narodowego, Teatru Dramatycznego, Teatru na Woli, Teatru na Targówku i Teatru Polskiego.
Na koncie ma też wiele ról filmowych i serialowych.
Odznaczona Krzyżem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski.
32/64Jan A. P. Kaczmarek
FOT. MICHAŁ NADOLSKI/WUKIPEDIA
Autor muzyki do ponad 70 filmów długometrażowych i dokumentalnych oraz polskich i amerykańskich spektakli teatralnych. Zdobywca Oscara za muzykę do filmu „Marzyciel”.
Przełomem w jego karierze muzycznej były staże w awangardowym Teatrze Laboratorium Jerzego Grotowskiego. W 1977 rozpoczął dwuletnią współpracę z Teatrem Ósmego Dnia i stworzył kameralną Orkiestrę Ósmego Dnia, a w latach 1978-88 współpracował z Teatrem Polskim w Poznaniu. W 1982 po swojej pierwszej trasie koncertowej po USA nagrał debiutancki album „Music for the End”.
Nagrywał płyty m.in. dla Sony Classical, Decca, Varèse Sarabande, Milan i Savitor Records.
Odznaczony Złotym Medalem „Zasłużony Kulturze Gloria Artis” i Krzyżem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski
33/64Alice Munro
FOT. MACDOWELL
Kanadyjska pisarka trzykrotnie nagrodzona krajową Governor General’s Award for Fiction oraz prestiżową Giller Prize w 1998. Laureatka Nagrody Nobla w dziedzinie literatury w 2013 roku.
Książki Munro przetłumaczono na ponad 20 języków, a jej twórczość wyróżniono wieloma nagrodami literackimi, tak w Kanadzie, jak i innych krajach.
W 2009 przyznano jej prestiżową Międzynarodową Nagrodę Bookera za całokształt twórczości literackiej.
34/64Jan Ptaszyn Wróblewski
FOT. PRZEMYSŁAW JAHR / WIKIMEDIA COMMONS
Muzyk jazzowy, kompozytor, aranżer i dyrygent, dziennikarz i krytyk muzyczny.
Grał na saksofonie tenorowym i barytonowym w wielu zespołach i projektach. Od 1970 do śmierci prowadził w Programie III Polskiego Radia autorskie programy jazzowe. Komponował muzykę filmową (np. „Pan Anatol szuka miliona:) i piosenki wykonywane m.in. przez Ewę Bem, Marylę Rodowicz i Andrzeja Zauchę.
W 1952 ukończył I Liceum Ogólnokształcące im. Adama Asnyka w Kaliszu. Równolegle do nauki w liceum kształcił się w Podstawowej Szkole Muzycznej w Kaliszu, gdzie uczył się gry na fortepianie, klarnecie i trąbce. W tym czasie grał w kaliskim zespole jazzu tradycyjnego.
W 1958 został zaangażowany do orkiestry International Newport Band i jako pierwszy polski jazzman oraz jedyny z krajów bliku wschodniego wystąpił na festiwalu jazzowym w Newport.
35/64Michał Hochman
FOT. FACEBOOK/KRZYSZTOFŻUK
Wokalista i gitarzysta. Na scenie zadebiutował w wieku 15 lat. Szybko zostawał laureatem konkursów i przeglądów muzycznych. Zdobył m.in. II nagrodę na Ogólnopolskim Konkursie Muzyki, Pieśni i Tańca w 1961 roku.
Rok później, wziął udział w konkursie piosenkarskim w Lublinie, gdzie otrzymał wyróżnienie za wykonanie piosenek Paula Anki. Pierwszy raz znaną wszystkim piosenkę „Konik na biegunach” zaprezentował podczas audycji w Domu Kultury Kolejarza w Lublinie.
W 1965 Hochman nagrał tę piosenkę z warszawskim zespołem Kawalerowie. Rok później śpiewana przez niego piosenka „Złoty Uśmiech” została wybrana „Lubelską Piosenką Roku 1966”. Występował także z lubelską formacją Minstrele.
36/64Marzena Kipiel-Sztuka
FOT. FRYTA 73
Aktorka, odtwórczyni roli Haliny Kiepskiej w serialu „Świat według Kiepskich”.
Była absolwentką Technikum Budowlanego w Legnicy. W latach 1987-89 pracowała jako suflerka w Teatrze im. Aleksandra Fredry w Gnieźnie. W latach 1989-2000 występowała w Teatrze Dramatycznym w Legnicy. W 1991 zdała aktorski egzamin eksternistyczny. W 1993 otrzymała nagrodę Złota Iglica.
W 1999 zyskała popularność dzięki roli Haliny Kiepskiej w serialu „Świat według Kiepskich”, w którym występowała do zakończenia jego emisji w 2022. Koncertowała z autorskim repertuarem pod nazwą „Życie nie jest kiepskie”.
37/64Edward Redliński
FOT. MARIUSZ KUBIK
Prozaik, scenarzysta i dramatopisarz, reporter. Ukończył studia na Wydziale Geodezji i Kartografii Politechniki Warszawskiej oraz Studium Dziennikarskie Uniwersytetu Warszawskiego. Pracował w „Gazecie Białostockiej”, białostockim radiu oraz w warszawskim tygodniku „Kultura”.
W latach 1984-91 przebywał w Stanach Zjednoczonych. Odznaczony został Złotym Krzyżem Zasługi oraz Odznaką „Zasłużony Działacz Kultury”.
Autor takich powieści jak „Konopielka” (1973) i „Szczuropolacy” (1994).
38/64Janusz Rewiński
FOT. SŁAWEK
Aktor, satyryk i polityk, poseł na Sejm I kadencji.
Ukończył Technikum Budowy Silników Lotniczych we Wrocławiu, a w 1972 studia na Wydziale Aktorskim PWST w Krakowie. Podczas studiów występował w prowadzonych przez Wiesława Dymnego Spotkaniach z Balladą i w Piwnicy Pod Baranami
Przez kilka lat wraz z Zenonem Laskowikiem występował w kabarecie Tey. W latach 80. pojawił się m.in. w duecie z Bohdanem Smoleniem.
W Kabarecie Olgi Lipińskiej wcielił się w rolę „Miśka”, gruboskórnego dyrektora teatru. Wystąpił w wielu filmach, m.in. jako Stefan „Siara” Siarzewski w filmach „Kiler” i „Kiler-ów 2-óch”. W latach 90. występował w programie „Dyżurny Satyryk Kraju” w Polsacie, a w latach 1998-04 z Krzysztofem Piaseckim w programie „Ale plama”.
Z listy Polskiej Partii Przyjaciół Piwa w wyborach parlamentarnych w 1991 został wybrany posłem I kadencji.
Wyróżniony Srebrnym i Złotym Medalem „Zasłużony Kulturze Gloria Artis”. Pośmiertnie odznaczony Krzyżem Komandorskim Orderu Odrodzenia Polski.
39/64Donald Sutherland
FOT. FRANTOGIAN
Amerykański aktor i producent filmowy pochodzenia kanadyjskiego.
Urodził się 17 lipca 1935. W wieku 14 lat pracował w radiu CKBW-FM. Studiował w Victoria College, University of Toronto i ukończył podwójny kierunek inżynieryjny i dramatu.
Na dużym ekranie debiutował w połowie lat 60. Zagrał w takich filmach jak „Parszywa dwunastka” (1967), „Złoto dla zuchwałych” (1970), „MASH” (1970) i „Klute” (1971), które przyniosły mu sławę i miejsce w historii kina. Zagrał też w „Orzeł wylądował”, „Zwyczajni ludzie”, „Igła”. W sumie prawie 170 filmowych ról. Otrzymał za to dwie statuetki Złotego Globu. We wrześniu 2017 Amerykańska Akademia Filmowa ogłosiła przyznanie Sutherlandowi honorowego Oscara za całokształt twórczości aktorskiej.
40/64Tomasz Zubilewicz
FOT.KN/ARCHIWUM
Chirurg, profesor nauk medycznych. Kierownik Kliniki Chirurgii Naczyniowej i Angiologii szpitala przy ul. Staszica.
W 1992 ukończył studia medyczne w Akademii Medycznej im. Feliksa Skubiszewskiego w Lublinie.
W 2004 habilitował się na podstawie pracy zatytułowanej „Ponowne zabiegi u chorych leczonych na tętniaka aorty brzusznej stentgraftami wewnątrznaczyniowymi”. W 2018 r. uzyskał tytuł profesora nauk medycznych.
Prof. Tomasz Zubilewicz rozpoczął pracę w szpitalu w 1994 roku, najpierw jako asystent. Od 2010 pełnił obowiązki ordynatora Kliniki Chirurgii Naczyniowej i Angiologii, a od listopada 2011 do połowy 2022 r. był kierownikiem tej kliniki.
Specjalizował się w zakresie chirurgii ogólnej, chirurgii naczyniowej oraz angiologii. Przez lata łączył pracę lekarską z kształceniem studentów na Uniwersytecie Medycznym.
41/64Shannen Doherty
FOT. WILSON CLEVELAND
Amerykańska aktorka. Odtwórczyni roli Brendy Walsh w serialu „Beverly Hills 90210”.
W wieku 10 lat zadebiutowała w serialu „Ojciec Murphy”. Potem Michael Landon zaproponował jej udział w ostatnim sezonie serialu „Domku na prerii”.
Brała udział gościnnie w takich serialach jak „Magnum” (1983), „Airwolf” (1984).
Największą popularność dał jej serial „Beverly Hills 90210”, gdzie zagrała Brendę Walsh.
42/64Waldemar Godlewski
FOT. EB/ARCHIWUM
Wieloletni samorządowiec i dyrektor I Liceum Ogólnokształcącego im. J. I. Kraszewskiego. Przez ostatnie lata był miejskim radnym. W tej kadencji również uzyskał mandat. Wcześniej, przez kilkanaście lat był zastępcą byłego prezydenta Andrzeja Czapskiego. Sprawował m.in. nadzór nad edukacją.
Zanim trafił do urzędu miasta, pracował jako lubelski kurator oświaty. Był również dyrektorem I Liceum Ogólnokształcącego im. J. I. Kraszewskiego.
43/64Grażyna Zofia Jarząb
FOT. UMLUB
Pełniła m.in. funkcję pierwszego prodziekana Wydziału Lekarskiego Akademii Medycznej ds. Oddziału Stomatologii oraz dyrektora Instytutu Stomatologii.
Prof. Grażyna Zofia Jarząb urodziła się w 1926 roku we Lwowie. Ukończyła tajne, a następnie zwykłe studia medyczne na Uniwersytecie Jagiellońskim. Ostatni rok studiów ukończyła w Lublinie. W 1950 roku uzyskała doktorat medycyny, w 1970 r. nadano jej tytuł profesora nadzwyczajnego, a 8 lat później została profesorem zwyczajnym.
Od 1963 roku kierowała Katedrą i Kliniką Stomatologiczną Wydziału Lekarskiego Akademii Medycznej w Lublinie, była pierwszym prodziekanem Wydziału Lekarskiego Akademii Medycznej ds. Oddziału Stomatologii i dyrektorką Instytutu Stomatologii.
Do emerytury była kierownikiem Kliniki Chirurgii Stomatologicznej i Szczękowo-Twarzowej. Stworzyła wiele publikacji naukowych np. na temat nowych metod w leczeniu wad szczękowych czy zastosowania kriochirurgii w leczeniu naczyniaków i neuralgii nerwu trójdzielnego.
44/64John Mayall
FOT. RAMSAY
Brytyjski multiinstrumentalista, kompozytor, bluesman i pionier muzyki rockowej.
Urodził się w rodzinie Murraya Mayalla; gitarzysty. Po ukończeniu college’u odsłużył trzy lata w armii brytyjskiej w Korei. W 1956 zaczął grać bluesa w półprofesjonalnej grupie The Powerhouse Four, a następnie w The Blues Syndicate. Pod wpływem Alexisa Kornera przeniósł się do Londynu i utworzył tam John Mayall’s Bluesbreakers. Tu występowali tacy muzycy jak Eric Clapton i Jack Bruce, Peter Green, John McVie i Mick Fleetwood, czy Jon Mark i Johnny Almond.
W roku 2005 został uhonorowany Orderem Imperium Brytyjskiego.
45/64Jerzy Stuhr
FOT. OLIVER ABELS
Aktor teatralny, dubbingowy i filmowy, reżyser, filolog, pedagog i pisarz, profesor sztuk teatralnych. Uznawany za jednego z najwybitniejszych i najpopularniejszych polskich aktorów.
Urodził się 18 kwietnia 1947 w Krakowie. Ukończył polonistykę na Uniwersytecie Jagiellońskim i Wydział Aktorski Państwowej Wyższej Szkoły Teatralnej w Krakowie.
Rozpoczął pracę jako aktor w Starym Teatrze w Krakowie, w którym zadebiutował rolą Belzebuba w Dziadach. W 1976 zagrał swoją pierwszą główną rolę filmową w filmie Krzysztofa Kieślowskiego „Spokój”. W 1978 premierę miały filmy, w których zagrał główną rolę: „Wodzirej” Feliksa Falka i „Seans” Sławomira Idziaka. Lata ’80 to „Seksmisja” Juliusza Machulskiego, „Kingsajz”, „Dekalog X”, „Obywatel Piszczyk”.
W 1994 zadebiutował jako reżyser: „Spis cudzołożnic”. Następnie zagrał pięć ról w wyreżyserowanych przez siebie „Historiach miłosnych”. Zagrał Komisarza Rybę w Kilerach, użyczył głosu Osłowi w polskiej wersji „Shreka”.
W 1990 został rektorem PWST w Krakowie i piastował to stanowisko przez kolejne sześć lat. W latach 1991-93 był członkiem rady do spraw kultury przy Prezydencie RP. W latach 2002-08 ponownie piastował stanowisko rektora krakowskiej PWST.
Odznaczony Krzyżem Komandorskim z Gwiazdą Orderu Odrodzenia Polski, Krzyżem Komandorskim Orderu Odrodzenia Polski, Złotym Medalem „Zasłużony Kulturze Gloria Artis”, Krzyżem Kawalerskim Orderu Zasługi Republiki Włoskiej i Orderem Uśmiechu.
46/64Bogumiła Wander
FOT. JAFRYTA
Spikerka i prezenterka Telewizji Polskiej.
Ukończyła studia na Wydziale Filozoficzno-Historycznym Uniwersytetu Łódzkiego. Jeszcze w trakcie studiów – w 1965 roku – rozpoczęła karierę telewizyjną, zostając spikerką w Łódzkim Ośrodku TVP, do którego trafiła w drodze konkursu.
Pięć lat później przeprowadziła się do Warszawy, gdzie rozpoczęła pracę w stołecznym oddziale TVP. Od połowy lat 70. zapowiadała na żywo programy w TVP1 i TVP2. Była też konferansjerką na Festiwalu Piosenki Radzieckiej w Zielonej Górze, Krajowym Festiwalu Piosenki Polskiej w Opolu i festiwalu w Sopocie.
W późniejszych latach zajęła się również produkcją telewizyjną. W 1989 została członkinią Stowarzyszenia Dziennikarzy Polskich, a przez dziesięć lat pracowała w zarządzie warszawskim tej organizacji.
47/64Stanisław Wielgus
FOT. TOMASZ O.
Pilot doświadczalny, konstruktor lotniczy i instruktor lotniczy. W czasie II wojny światowej łącznik Armii Krajowej, żołnierz oddziału partyzanckiego „Harnasie”.
W maju 1945 rozpoczął szkolenie szybowcowe. W 1949 pobił rekord długotrwałości lotu szybowcem wynikiem 35 godzin 14 minut. Od 1948 studiował na Wydziale Lotniczym Politechniki Krakowskiej.
W 1958 rozpoczął pracę w Zakładzie Badań w Locie Instytutu Lotnictwa w sekcji śmigłowcowej. Pracę zawodową zakończył w roku 1986, pracując później na zlecenie do roku 1991. Jako instruktor szkolenia szybowcowe w górach prowadził do roku 2001.
Na szybowcach, samolotach i śmigłowcach łącznie wylatał 13476 godzin, w tym 2588 godzin lotów doświadczalnych.
Odznaczony m.in. Krzyżem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski, Brązowym medalem Za zasługi dla obronności kraju, Krzyżem Armii Krajowej, Odznaką pamiątkową Akcja „Burza”.
48/64Tadeusz Woźniak
FOT. JAROSŁAW ROLAND KRUK/WIKIPEDIA
Muzyk, kompozytor i wokalista. Od 1967 występował jako solista. W tym samym roku debiutował jako kompozytor; pisał muzykę teatralną i filmową oraz tworzył spektakle muzyczne i musicale. Jego dorobek to muzyka do kilkuset piosenek, prawie 100 inscenizacji w teatrach dramatycznych, wielu przedstawień Teatru Telewizji, programów i filmów dokumentalnych oraz animowanych. Piosenki z jego muzyką wykonywali m.in.: Michał Bajor, Anna Chodakowska, Bernard Ładysz, Andrzej Poniedzielski, Krystyna Prońko i Zbigniew Wodecki.
W 1972 za wykonanie utworu „Zegarmistrz światła” otrzymał nagrodę główną na 10. KFPP w Opolu.
Odznaczony Brązowym Medalem „Zasłużony Kulturze Gloria Artis” i Złotym Krzyżem Zasługi.
49/64John Amos
FOT. U.S. NATIONAL ARCHIVES
Amerykański aktor, odtwórca roli dorosłego Kunty „Tobiego” Kinte w miniserialu „Korzenie” (1977), za którą był nominowany do narody Emmy.
W 1958 ukończył East Orange High School. Rozpoczął naukę w Long Beach City College i ukończył Colorado State University z dyplomem z socjologii. Grał w uniwersyteckiej drużynie piłkarskiej. Po studiach był mistrzem boksu Złotych Rękawic. Pracowała jako pracownik socjalny w Nowym Jorku i copywriter.
Występował jako stand-uper. Po raz pierwszy trafił na ekran jako sprzedawca w sitcomie „Bill Cosby Show” (1970). Zagrał inżyniera radiowego w filmie Richarda Sarafiana „Znikający punkt”. W dorobku ma też role w filmach „Władca zwierząt”, „Książę w Nowym Jorku”, „Szklana pułapka 2”.
50/64Alain Delon
FOT. LICIO D'ALOISIO
Francuski aktor filmowy, teatralny, telewizyjny, producent, scenarzysta i reżyser filmowy. Jedna z największych gwiazd kina europejskiego lat 60. i 70. XX wieku.
W trakcie całej swojej kariery święcił sukcesy zarówno komercyjne, jak i artystyczne. Współpracował z takimi twórcami jak Luchino Visconti, Michelangelo Antonioni, Louis Malle, Jean-Pierre Melville, René Clément, czy Jean-Luc Godard.
Do jego najsłynniejszych kreacji zalicza się te w filmach „Rocco i jego bracia” (1960), „W pełnym słońcu” (1960), „Zaćmienie” (1962), „Lampart” (1963), „Samuraj” (1967), „Basen” (1969) i „W kręgu zła” (1970).
W latach 1952-56 służył w marynarce wojennej, w 1953 roku walczył podczas I wojny indochińskiej. Zamieszkał potem w Marsylii, gdzie poznał aktora Jean-Claude’a Brialego i za jego namową w 1957 pojechał na festiwal filmowy do Cannes. Tam przyjął pierwszą propozycję zagrania drugoplanowej roli w dramacie Yves’a Allégreta „Kiedy kobieta jest w coś zamieszana”.
W 2019 otrzymał honorową Złotą Palmę za całokształt na 72. Festiwalu w Cannes.
51/64Waldemar Marszałek
FOT. SŁAWEK
Zawodnik sportów motorowodnych. Od 1959 był zawodnikiem klubu sportowego Polonia Warszawa. Sześciokrotny mistrz świata, czterokrotny mistrz Europy w zawodach motorowodnych. Jeden z najbardziej utytułowanych motorowodniaków na świecie.
Zajmował także 17-krotnie 2. i 3. miejsca na Mistrzostwach Europy i Świata. W 1980 i 1981 zdobył Puchar Europy. W 1989 Wielką Nagrodę Europy. W 1990 Puchar Świata. Zdobywał także kilkakrotnie Grand Prix Niemiec i Wielkiej Brytanii. 40-krotny Mistrz Polski. Łącznie zdobył 27 medali na Mistrzostwach Świata i Europy. Zdobył także prestiżowe nagrody Trofeo Speluzzi i Trofeo Mazzoli.
Jako pierwszy w historii zdobył 3 razy z rzędu tytuł mistrza świata, za co został uhonorowany złotym medalem UIM (Światowa Federacja Motorowodna).
W wyborach z 1998 został wybrany radnym miasta stołecznego Warszawy z listy Sojuszu Lewicy Demokratycznej. Po raz kolejny był wybierany w wyborach 2002, 2006, 2010 i 2014.
52/64Susan Wojcicki
FOT. TECHCRUNCH
Amerykańska ekonomistka i bizneswoman. W latach 2014-23 pełniła funkcję CEO YouTube.
Urodziła się 5 lipca 1968 roku w Santa Clara w stanie Kalifornia, jako córka Stanleya Wojcickiego, profesora fizyki pochodzącego z Polski oraz dziennikarki Esther Wojcicki.
Studiowała historię i literaturę na Uniwersytecie Harvarda. Kontynuowała edukację na studiach ekonomicznych na Uniwersytecie Kalifornijskim w Santa Cruz i Uniwersytecie Kalifornijskim w Los Angeles. Początkowo pracowała w koncernie Intel. W 1998 roku wynajęła Sergeyowi Brinowi i Larry’emu Page’owi swój garaż, by mogli w nim założyć spółkę Google Inc.
Od 1999 roku kierowała działem marketingu Google, a rok później została wiceprezesem przedsiębiorstwa. Odpowiadała za tworzenie pierwszych doodles oraz wprowadziła do realizacji liczne produkty, m.in. Google Images, Google Books i Google Video. W 2014 roku została mianowana prezesem YouTube.
53/64Felicjan Andrzejczak
FOT. MACIEJ KACZANOWSKI/ARCHIWUM
Piosenkarz i muzyk. w latach 1982-83 wokalista zespołu Budka Suflera, z którym wylansował przeboje: „Jolka, Jolka pamiętasz”, „Czas ołowiu” i „Noc komety”.
W 1970 wraz z rodziną zamieszkał w Świebodzinie, gdzie poznał grupę lokalnych muzyków, m.in. Andrzeja Rutkowskiego i założył zespół C-4011. Ukończył Średnią Szkołę Muzyczną w klasie skrzypiec i Wydział Wychowania Muzycznego Studium Nauczycielskiego w Gorzowie Wielkopolskim. Pracował w szkole muzycznej i placówce wychowawczej, w domu dziecka.
W 1971 wspólnie z C-4011 pojawił się na Ogólnopolskim Konkursie Młodych Talentów w Jeleniej Górze, gdzie za wykonanie piosenki „Dziwny jest ten świat” otrzymał trzecią nagrodę.
W 1979 dostał się do koncertu „Premier” na XVII festiwalu w Opolu, gdzie otrzymał wyróżnienie. Potem nawiązał współpracę z Polskim Radiem i współpracował z Teatrem Rampa na Targówku w Warszawie.
Pod koniec 1982 został zaproszony do współpracy z zespołem Budka Suflera. Utwór „Jolka, Jolka pamiętasz” trafił na szczyt Listy przebojów Programu Trzeciego.
Jako solista wydał kilka albumów. Od 2015 do 2019 udzielał się w zespole Romuald Lipko Band.
Pośmiertnie odznaczony Krzyżem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski.
54/64James Earl Jones
FOT. JOHN MATHEW SMITH 2001
Amerykański aktor filmowy, teatralny i telewizyjny/ Głos Lorda Vadera. Odznaczony w 1992 Narodowym Medalem Sztuki. Laureat Oscara za całokształt twórczości.
W 1953 zdobył stopień bakałarza na wydziale teatralnym na Uniwersytecie Michigan. W latach 1953-55 służył w United States Army. W latach 1955–57 studiował aktorstwo w American Theatre Wing w Nowym Jorku pod kierunkiem Lee Strasberga i Tada Danielewskiego.
W 1957 trafił na Broadway. Na ekranie debiutował u Stanleya Kubricka w filmie „Doktor Strangelove, czyli jak przestałem się martwić i pokochałem bombę” (1964). Swoje najbardziej znane role zagrał w filmach „Conan Barbarzyńca”, „Książę w Nowym Jorku” i podkładając głosy filmowych bohaterów, a w szczególności Dartha Vadera w kolejnych częściach sagi Gwiezdne wojny.
55/64Kris Kristofferson
FOT. MORTEN JENSEN
Amerykański aktor, piosenkarz, kompozytor i autor tekstów piosenek. Uznawany za jednego z najważniejszych i najbardziej znanych wykonawców muzyki folk i country.
Po ukończeniu w 1958 roku wydziału filozofii w Poloma College i otrzymaniu prestiżowego stypendium Rhodes, podjął studia na wydziale historii literatury angielskiej na Uniwersytecie Oksfordzkim w Oksfordzie. Dorabiał jako barman, stróż w Columbia Studios, pilot śmigłowca wożący załogi platform wiertniczych, grał zawodowo w futbol amerykański i pod pseudonimem „Kris Carson” komponował piosenki. W latach 1964-68 odbył pięcioletnią służbę wojskową jako pilot w oddziałach Amerykańskich Siłach Powietrznych stacjonujących w Niemczech.
Po wyjściu z wojska, w 1965 miał podjąć pracę jako wykładowca na West Point, ale wyjechał na wakacje do Nashville, gdzie zetknął się z nurtem muzyki country. W 1967 roku Kristofferson podpisał kontrakt z Epic Records i wydał singiel „Golden Idol”. Od 1970 występował na estradzie i nagrywał płyty. Stał się laureatem trzech nagród Grammy. Jego piosenki wykonywali m.in. Janis Joplin, Elvis Presley i Johnny Cash.
W filmie zadebiutował w dramacie Dennisa Hoppera „Ostatni film” (1971). Doceniono go za rolę Billy’ego Kida w westernie Sama Peckinpaha „Pat Garrett i Billy Kid” (1973). Za rolę w „Narodzinach gwiazdy” u boku Barbry Streisand, za którą odebrał nagrodę Złotego Globu.
56/64Zbigniew Lew-Starowicz
FOT. RALF LOTYS
Lekarz psychiatra, psychoterapeuta i seksuolog, nauczyciel akademicki, profesor nauk medycznych, założyciel i prezes Polskiego Towarzystwa Seksuologicznego.
W 1966 ukończył medycynę na Wydziale Lekarskim Wojskowej Akademii Medycznej w Łodzi. Został także absolwentem filozofii na Katolickim Uniwersytecie Lubelskim. W 1981 doktoryzował się, a w 1986 uzyskał stopień doktora habilitowanego nauk medycznych ze specjalnością w zakresie psychiatrii. W 2015 otrzymał tytuł profesora nauk medycznych.
Był założycielem i prezesem Zarządu Głównego Polskiego Towarzystwa Seksuologicznego oraz Polskiego Towarzystwa Medycyny Seksualnej. W latach 1995-96 był ekspertem Ministerstwa Edukacji Narodowej w zakresie edukacji seksualnej, a w latach 1996-98 liderem programu edukacji seksualnej Organizacji Narodów Zjednoczonych.
Był autorem lub współautorem kilkuset prac naukowych i popularnonaukowych poświęconych problematyce współczesnej seksuologii i psychiatrii.
57/64Maggie Smith
FOT. WIKIPEDIA
Brytyjska aktorka. Laureatka dwóch Oscarów, pięciu BAFTA, czterech Emmy, Tony, pięciu Nagród Gildii Aktorów Ekranowych, trzech Złotych Globów i honorowej Laurence Olivier Award.
Karierę sceniczną rozpoczęła jako studentka. W 1952 zadebiutowała na Broadwayu, a w 1959 dołączyła do Old Vic Company.
Po raz pierwszy pojawiła się na ekranie w 1956. Pierwszą nominację do Oscara dla najlepszej aktorki drugoplanowej zdobyła za rolę w filmowej adaptacji „Otella” (1965) jako Desdemona u boku Laurence’a Oliviera. Za film „Pełnia życia panny Brodie” (1969) zdobyła pierwszego Oscara (za rolę pierwszoplanową). W 1978 zagrała u boku Michaela Caine’a w „Suicie kalifornijskiej” według Neila Simona, za którą otrzymała Oscara dla najlepszej aktorki drugoplanowej.
W 2001 roku Smith zagrała w Gosford Park Roberta Altmana. Rola ta przyniosła jej szóstą nominację do Oscara dla najlepszej aktorki drugoplanowej. Na początku XXI wieku popularność dała jej rola prof. McGonagall w serii filmów o Harrym Potterze oraz Violet Crawley w serialu Downton Abbey.
58/64Zdzisław Targoński
FOT. ZORRO519/WIKIPEDIA
Technolog żywności i żywienia oraz nauczyciel akademicki, profesor nauk rolniczych, rektor Akademii Rolniczej w Lublinie.
W 1971 ukończył studia chemiczne na UMCS. Doktoryzował się w 1978 z zakresu technologii żywności na Akademii Rolniczej w Poznaniu, stopień doktora habilitowanego uzyskał w 1986. W 1995 otrzymał tytuł profesora nauk rolniczych. W pracy naukowej zajął się zagadnieniami z zakresu analizy i biotechnologii żywności.
Był prodziekanem Wydziału Rolniczego Akademii Rolniczej w Lublinie (1990-96). W 1992 stanął na czele Katedry Biotechnologii, Żywienia Człowieka i Towaroznawstwa Żywności. Od 2002 do 2008 przez dwie kadencje pełnił funkcję rektora Akademii Rolniczej.
Był również działaczem sportowym, przez kilkanaście lat pełnił funkcję prezesa AZS Lublin.
Otrzymał Złoty Krzyż Zasługi i Krzyż Kawalerski Orderu Odrodzenia Polski.
59/64Jadwiga Barańska
FOT. SŁAWEK
Aktorka teatralna, filmowa i telewizyjna, scenarzystka.
W 1958 ukończyła studia w Państwowej Wyższej Szkole Teatralnej w Łodzi. Karierę w teatrze rozpoczęła na deskach Teatru Klasycznego w latach 1959-66. Odniosła sukces jako aktorka filmowa, występując głównie w filmach męża, Jerzego Antczaka. Największą sławę przyniosła jej rola Barbary Niechcic w adaptacji powieści „Noce i dnie” Marii Dąbrowskiej, jak również w kreacji tytułowej w filmie „Hrabina Cosel”.
Była również aktorką Teatru Telewizji.
W 2000 przystąpiła – jako współautorka scenariusza i współreżyserka – do realizacji filmu Antczaka o związku Fryderyka Chopina i George Sand „Chopin. Pragnienie miłości”, w którym zagrała rolę Tekli Justyny Chopin, matki Fryderyka Chopina.
60/64Leszek Moczulski
FOT. PETERSON/WIKIPEDIA
Dziennikarz, publicysta, polityk, historyk i geopolityk, doktor habilitowany nauk humanistycznych.
Działacz opozycji w okresie PRL, wielokrotnie aresztowany. Współzałożyciel Ruchu Obrony Praw Człowieka i Obywatela, założyciel i wieloletni przywódca Konfederacji Polski Niepodległej. Poseł na Sejm I i II kadencji.
W 1952 ukończył studia prawnicze na Uniwersytecie Warszawskim, a w 1958 historię na tej samej uczelni. Jeszcze na studiach podjął pracę jako dziennikarz. W marcu 1977 został rzecznikiem właśnie założonego Ruchu Obrony Praw Człowieka i Obywatela. W 1990 wystartował w wyborach prezydenckich. Zajął 6. miejsce, zdobywając 411 516 głosów. W latach 1991-97 sprawował mandat posła na Sejm I i II kadencji.
W 2015 prezydent Bronisław Komorowski odznaczył go Krzyżem Wielkim Orderu Odrodzenia Polski.
61/64Liam Payne
FOT. SOCCER AID FOR UNICEF
Brytyjski piosenkarz i autor tekstów. Zadebiutował jako piosenkarz w 2008 podczas przesłuchań do brytyjskiego programu The X Factor. Dwa lata później ponownie uczestniczył w eliminacjach, tym razem przeszedł je pomyślnie i został zgrupowany z czterema innymi solistami, z którymi stworzył zespół One Direction. Współpracował też z innymi producentami pod nazwą „Big Payno” i „Payno”. W maju 2017 wydał „Strip That Down” jako główny singiel z nadchodzącego debiutanckiego albumu. Zajął trzecie miejsce na brytyjskiej liście singli i dziesiątej na amerykańskiej liście Billboard Hot 100, będąc platyną w obu krajach.
W grudniu 2019 ukazał się jego debiutancki album „LP1”.
62/64Jacek Rudak
FOT. ARCHIWUM
Były piłkarz Lublinianki i Motoru, jeden z najlepszych obrońców w historii lubelskiej piłki nożnej. Społecznik.
Urodził się w 1940 roku w Dobryniu Małym niedaleko Białej Podlaskiej. Przygodę z piłką rozpoczął w 1954 roku w Kolejarzu Katowice. Cztery lata później trafił do reprezentacji Polski juniorów.
Pod koniec lat 50. wrócił do Lublina. Grał w Lubliniance, Stali Kraśnik i w Motorze
Po zakończeniu kariery był trenerem. W 1979 Rudak podjął pracę w WOSTiW na basenie przy ul. Łabędziej
na Bronowicach. Rozpoczął też pracę z dziećmi i młodzieżą. Od 1999 działał w Towarzystwie Sportowo-Turystycznym Sokolik.
63/64Elżbieta Zającówna
FOT. PAWEŁ MATYKA
Aktorka teatralna i filmowa, prezenterka telewizyjna.
W 1981 ukończyła studia na PWST w Krakowie. Występowała w teatrach: Syrena w Warszawie, Muzycznym w Gdyni, Rampa w Warszawie i Komedia w Warszawie.
Prowadziła teleturniej „Sekrety rodzinne” i program „Najzabawniejsze zwierzęta świata” w Polsacie.
Zagrała w „Vabank” i „Vabank II”, w serialu „Matki, żony i kochanki” i w „Seksmisji”.
64/64Philip Zimbardo
FOT. ELEKES ANDOR
Amerykański psycholog pochodzenia włoskiego. Od 1968 roku profesor Uniwersytetu Stanforda.
Znany z przeprowadzenia eksperymentu więziennego, założyciel Kliniki Nieśmiałości, autor wielu książek, z których najbardziej znana to „Psychology and Life” (Psychologia i życie). Działał na rzecz popularyzacji psychologii, występując w cyklu programów „Discovering Psychology”.
W 1954 uzyskał tytuł bakałarza w Brooklyn College, rok później otrzymał tytuł magistra na Uniwersytecie Yale, na tym samym uniwersytecie doktoryzował się w 1959. W latach 1960-67 wykładał na Uniwersytecie Yale, Uniwersytecie Columbia, Kolegium Barnarda oraz Uniwersytecie Nowojorskim.
Najbardziej znane są jego dokonania w dziedzinie psychologii społecznej oraz badania nad nieśmiałością.
Założyciel i patron działającego od 2014 jedynego w Polsce Centrum Zimbardo.
W 2002 Zimbardo pełnił funkcję przewodniczącego Amerykańskiego Towarzystwa Psychologicznego.
Podziel się
Oceń
Napisz komentarz
Komentarze
Aktualnie nie ma żadnych komentarzy. Bądź pierwszy, dodaj swój komentarz.
Napisz komentarz
Komentarze