niedziela, 24 września 2017 r.

Praca

Płatne wakacje, czyli wszystko o urlopach


Zaczynasz pracę? Już po miesiącu przysługuje Ci jeden dzień wolnego. Po przepracowaniu roku w pełnym wymiarze godzin, masz prawo do 20 dni urlopu.
A co wtedy, gdy jesteś zatrudniony na pół-etatcie lub zmieniasz pracodawcę?

Jak czytamy w artykule 153 §1 kodeksu pracy: Pracownik podejmujący pracę po raz pierwszy, w roku kalendarzowym, w którym podjął pracę, uzyskuje prawo do urlopu z upływem każdego miesiąca pracy, w wymiarze 1/12 wymiaru urlopu przysługującego mu po przepracowaniu roku.
Co to oznacza? Zakładając, że jesteś zatrudniony w pełnym wymiarze godzin (nie ma znaczenia, czy na czas określony czy nieokreślony) po każdym przepracowanym miesiącu będzie Ci przysługiwał 1,66 dnia wolnego (20 dni urlopu dzielimy przez 12). Dni urlopu w roku kalendarzowym, w którym pracownik podjął pracę po raz pierwszy w życiu, nie zaokrągla się w górę, dlatego po dwóch miesiącach będziesz miał 3,33 dnia urlopu, a po trzech 5 dni.

Od 20 do 26 dni
Jeżeli pracujesz krócej niż 10 lat, przysługuje Ci 20 dni urlopu, po 10 latach pracy urlop jest wydłużony o kolejne 6 dni. Osobom zatrudnionym w niepełnym wymiarze godzin liczbę wolnych dni oblicza się proporcjonalnie do czasu pracy. Oznacza to, że pracownik zatrudniony na półetacie, pracujący dłużej niż 10 lat, będzie miał trzynaście dni urlopu (26 x 1/2 = 13). Każdy z 13 dni obliczonych dla pracownika na 1/2 etatu odpowiada 8 godzinom pracy (art. 1542 kodeksu pracy). Pracownik dysponuje więc liczbą 104 godzin urlopu. Urlopu udziela się za dni pracy, w wymiarze godzinowym odpowiadającym liczbie zaplanowanych na ten dzień godzin pracy. Jeżeli pracownik świadczy pracę po 4 godziny dziennie, to za jeden kalendarzowy dzień urlopu pracownikowi odejmiemy tylko 4 godziny urlopu. W celu wykorzystania pełnego urlopu (104 godziny) pracownik otrzyma urlop na 26 dni roboczych (26 dni x 4 godziny = 104 godziny).

Uczeń też pracownik...
Okres zatrudnienia, na podstawie którego oblicza się wymiar urlopu, obejmuje nie tylko lata przepracowane, ale także czas nauki, odpowiednio:
• 3 lata po ukończeniu zasadniczej lub innej równorzędnej szkoły zawodowej
• 5 lat po ukończeniu średniej szkoły zawodowej
• 5 lat po ukończeniu średniej szkoły zawodowej dla absolwentów zasadniczych szkół zawodowych
• 4 lata po ukończeniu średniej szkoły ogólnokształcącej
• 6 lat po ukończeniu szkoły policealnej
• 8 lat po ukończeniu szkoły wyższej.
Nie oznacza to jednak, że jeżeli ukończyłeś liceum, szkołę policealną i studia, masz staż pracy równy 18 lat. Okresów nauki nie sumuje się, więc w omawianym przypadku będziesz miał staż równy 8 latami.
Jeżeli studiowałeś i pracowałeś równocześnie, do okresu zatrudnienia wlicza się ten korzystniejszy. Na przykład: studiując, pracowałeś dwa lata - do okresu zatrudnienia lepiej wliczyć 8 lat za studia.

Urlop w niedzielę?
Urlopu należy udzielać w dni, które są dla pracownika dniami pracy. Oznacza to, że jeżeli pracujesz od poniedziałku do piątku, to na te dni bierzesz urlop. Jeżeli nie pracujesz np. w piątki, to bierzesz urlop od poniedziałku do czwartku.
Kodeks pracy w brzmieniu obowiązującym od 1.01.2004 r. mówi, że pracownikowi w danym dniu udziela się tyle godzin urlopu, ile zgodnie z obowiązującym go rozkładem czasu pracy powinien w tym dniu przepracować. Wszystko jest jasne, gdy pracujesz po 8 godzin dziennie. Co natomiast w sytuacji, gdy przysługuje ci 26 dni urlopu, ale w niektóre dni pracujesz dłużej?
W takim wypadku stosuje się opisaną wyżej metodę udzielania urlopu z art. 1542 k.p. 26 dni urlopu odpowiada 208 godzinom (26 dni x 8 godzin). W dni, w które pracujesz np. 10 godzin, pracodawca udziela 10 godzin z przysługującej Ci puli 208 godzin urlopu. W dni, w które pracujesz krócej, pracodawca udziela urlopu w liczbie godzin odpowiednio mniejszej.

U nowego pracodawcy
Co z urlopem po zmianie pracodawcy? Typowe są dwie sytuacje:
• jeżeli umowa o pracę jest zawarta na czas co najmniej do końca roku kalendarzowego (może to być umowa na czas nieokreślony, albo np. na trzy miesiące zawarta w listopadzie) wymiar urlopu ustala się proporcjonalnie do okresu, który pozostał do końca roku
• jeżeli umowa wygaśnie przed końcem roku kalendarzowego, wymiar urlopu ustala się proporcjonalnie do okresu zatrudnienia.
Załóżmy, że nową pracę zaczniesz 1 maja, podpisując umowę na czas nieokreślony. Na początku obliczamy, ile przysługuje Ci dni urlopu na każdy miesiąc pracy (26 dni x 1/12 = 2,16). Teraz liczbę dni trzeba pomnożyć przez liczbę miesięcy brakujących do końca roku (2,16 x 8 = 17,3). Przysługuje ci 18 dni urlopu, gdyż niepełny dzień urlopu zaokrągla się w górę do pełnego dnia (art. 1553 k.p.). Ale co się stanie, jeżeli u poprzedniego pracodawcy wykorzystałeś np. 15 dni urlopu? W sumie dałoby to 33 dni wakacji, a przecież rocznie przysługuje ci 26. Dlatego u nowego pracodawcy dostaniesz maksymalnie 11 dni urlopu.

Konsultacja: Paweł Łyczkowski, referent prawny PIP w Lublinie

Pytanie do specjalisty

Masz pytania dotyczące urlopów? Napisz do nas, zapytamy specjalistę, a najczęściej powtarzające się przypadki opiszemy na łamach Dziennika. Listy proszę przesyłać pod adresem: Dziennik Wschodni, ul. Staszica 20, 20-081 Lublin (koniecznie z dopiskiem PYTANIE DO SPECJALISTY) lub drogą mailową na adres mazurek@dziennikwschodni.pl
Czytaj więcej o:
(0) komentarzy

Skomentuj

avatar
Komentujesz jako Gość (Zaloguj się)

Zaznacz "Nie jestem robotem", by dodać komentarz:

Ostatnie komentarze

Na razie brak komentarzy, Twój może być pierwszy.

Pozostałe informacje

Alarm 24
Widzisz wypadek? Jesteś świadkiem niecodziennego zdarzenia?
Alarm24 telefon 691 770 010

Wyślij wiadomość, zdjęcie lub zadzwoń.

Kliknij i dodaj swojego newsa!