Medal został przyznany Poczobutowi przez Towarzystwo Jana Karskiego w sierpniu 2023 roku, gdy dziennikarz przebywał jeszcze w białoruskim więzieniu. W poniedziałek odznaczenie zostało mu oficjalnie wręczone w Lublinie.
Poczobut mówił podczas konferencji prasowej, że po niedawnym tygodniowym pobycie na Białorusi spotkał się z rodziną oraz odwiedził struktury Związku Polaków na Białorusi w różnych miejscowościach. Jak ocenił, organizacja nadal funkcjonuje, mimo bardzo trudnych warunków.
– Białoruś to dziś „bez pięciu minut” państwo totalitarne. W tych „pięciu minutach” mieści się właśnie Związek Polaków; mieszczą się szkoły społeczne, które przy nim działają. Jest oczywiste, że ta sytuacja jest bardzo trudna, ale razem z tym można mieć umiarkowany optymizm, oceniając kondycję i determinację Polaków na Białorusi, żeby zachować swoją tożsamość – powiedział Andrzej Poczobut.
Tysiące dzieci uczą się polskiego
Jednym z tematów jego wystąpienia była edukacja. Poczobut poinformował, że w ubiegłym roku szkolnym około 3,8 tys. dzieci uczyło się języka polskiego w szkołach społecznych działających przy Związku Polaków na Białorusi. Jego zdaniem w tym roku liczba ta może być większa.
– Niestety, jest to jedyna możliwość nauki języka polskiego, dlatego że w państwowym systemie edukacji język polski został całkowicie wyparty, a dwie szkoły, które istniały w Grodnie i w Wołkowysku, zostały zrusyfikowane i tam nauka odbywa się w języku rosyjskim – mówił.
Poczobut podkreślał, że jego głównym celem pozostaje działanie na rzecz polskiej mniejszości.
– Moim zadaniem jest dbanie o to, żeby o Polakach na Białorusi nie zapomniano – powiedział.
Mówiąc o sytuacji w regionie, wskazał również na wojnę w Ukrainie. Jak ocenił, jej przebieg i sposób zakończenia będą miały znaczenie dla sytuacji w całym regionie.
– Skutki tej wojny odczuwamy wszędzie (…), więc pokój jest czymś, o czym na pewno marzę – dodał.
Kamień pamięci Jana Karskiego
Podczas poniedziałkowych uroczystości w Lublinie Poczobut odsłonił również ufundowany przez siebie Kamień Pamięci Jana Karskiego przy Szkole Podstawowej nr 24.
Dziennikarz otrzymał także honorowe członkostwo Towarzystwa Jana Karskiego. Wcześniej takie wyróżnienie otrzymali m.in. Abraham Foxman, wieloletni dyrektor amerykańskiej Ligi Przeciw Zniesławianiu, oraz aktor Andrzej Seweryn.
Poczobut podziękował za przyznany mu medal, podkreślając znaczenie postaci Jana Karskiego.
– Jan Karski robił coś, co jest ponad podziałami, ponad granicami, coś ogólnoludzkiego. Dla mnie to jest zaszczyt, że zostałem uhonorowany przez ludzi, którzy dbają o jego pamięć – stwierdził.
Ponad pięć lat w białoruskich więzieniach
Andrzej Poczobut, dziennikarz i działacz Związku Polaków na Białorusi, spędził w białoruskich aresztach i więzieniach ponad pięć lat. W kwietniu został zwolniony z kolonii karnej, gdzie od 2023 roku odbywał karę ośmiu lat więzienia.
Został skazany m.in. za „podżeganie do nienawiści” i „wzywanie do działań na rzecz wyrządzenia szkody bezpieczeństwu narodowemu”. Organizacje praw człowieka uznały go za więźnia politycznego.
W listopadzie 2025 roku prezydent Karol Nawrocki odznaczył Poczobuta Orderem Orła Białego.
Komentarze