Ismena Cieśla
– Dbałość o jakość powietrza to działanie, które wymaga ścisłej współpracy samorządu i mieszkańców. Od lat oferujemy wsparcie finansowe w postaci Programu Ograniczania Niskiej Emisji na wymianę starych źródeł ogrzewania na nowoczesne i bardziej ekologiczne rozwiązania. Nabór wniosków dla wygody mieszkańców prowadzimy przez cały rok – podkreśla Tomasz Fulara, zastępca prezydenta Lublina ds. inwestycji i rozwoju.
Aby przystąpić do programu, należy złożyć wniosek o dotację w Wydziale Ochrony Środowiska Urzędu Miasta Lublin. Wnioski przyjmowane są przez cały rok, a dofinansowanie wynosi 50 proc. poniesionych kosztów. Ważne jest jednak, by przed wymianą systemu ogrzewania wstrzymać się z pracami do momentu protokolarnego potwierdzenia przez urzędników, że likwidowane źródło ciepła jest jedynym w danej nieruchomości.
Od 2013 roku do końca 2025 roku w ramach PONE miasto wypłaciło dotacje o łącznej wartości 8,5 mln zł. Dzięki temu zlikwidowano około 1080 pieców i kotłów opalanych węglem lub drewnem. W budżecie Lublina na 2026 rok na realizację programu zabezpieczono 900 tys. zł.
Wsparcie finansowe to jednak tylko jeden z elementów miejskiej polityki antysmogowej. Lublin systematycznie prowadzi kontrole spalania odpadów, przestrzegania uchwały antysmogowej oraz zgodności danych w Centralnej Ewidencji Emisyjności Budynków ze stanem faktycznym. W 2025 roku Straż Miejska przeprowadziła 1884 kontrole dotyczące zakazu spalania odpadów oraz 701 kontroli związanych z uchwałą antysmogową. W 480 przypadkach działania prowadzone były wspólnie z pracownikami Wydziału Ochrony Środowiska.
Tylko w dniach od 1 do 21 stycznia tego roku wykonano już 190 kontroli spalania. Jak podkreślają urzędnicy, mają one nie tylko charakter interwencyjny, ale również edukacyjny – mieszkańcy są informowani m.in. o możliwości uzyskania dotacji na wymianę źródła ciepła.
Miasto kontynuuje także działania edukacyjne skierowane do dzieci i młodzieży. W szkołach odbywają się warsztaty i konkursy poświęcone jakości powietrza, a uczniowie korzystają z osobistych pyłomierzy DustAIR, które umożliwiają pomiar stężeń PM1, PM2,5 i PM10 w czasie rzeczywistym w okolicy placówek.
Mieszkańcy mogą na bieżąco sprawdzać stan powietrza dzięki współpracy miasta z Głównym Inspektoratem Ochrony Środowiska. Dane z automatycznej stacji monitoringu przy ul. Obywatelskiej dostępne są m.in. na stronie internetowej miasta, w serwisach GIOŚ oraz w aplikacji „Jakość powietrza w Polsce”. W sezonie grzewczym informacje te pojawiają się także na tablicach przy przystankach komunikacji miejskiej.
Dodatkowo na potrzeby Miejskiego Centrum Zarządzania Kryzysowego działa miejska stacja meteorologiczna, należąca do Gminy Lublin. W ramach projektu „System Zarządzania Bezpieczeństwem miasta Lublin” planowana jest dalsza rozbudowa systemu monitoringu pogody i jakości powietrza, m.in. poprzez instalację kolejnych stacji meteorologicznych.
Projekt realizowany jest do 30 września 2028 roku w ramach programu Fundusze Europejskie dla Lubelskiego 2021–2027. Jego całkowita wartość to 14 mln zł, z czego 11,5 mln zł stanowi dofinansowanie ze środków Unii Europejskiej.
Komentarze