Lubelski lipiec był przed gdańskim sierpniem. Wspominali wydarzenia sprzed 46 lat

Obchody były okazją do przypomnienia wydarzeń sprzed 46 lat. Między 8 a 24 lipca 1980 roku przez Lubelszczyznę przetoczyła się fala strajków, która objęła ponad 150 zakładów pracy, z czego aż 91 znajdowało się w Lublinie.

Wszystko zaczęło się w Świdniku

Pierwszy protest wybuchł 8 lipca 1980 roku w Wytwórni Sprzętu Komunikacyjnego w Świdniku. Bezpośrednią przyczyną była kolejna podwyżka cen żywności. Robotnicy domagali się przede wszystkim podwyżek płac, poprawy warunków pracy i wycofania podwyżek cen. W części zakładów pojawiały się również postulaty dotyczące niezależnych związków zawodowych.

Po trzech dniach protest zakończył się podpisaniem porozumienia. W Świdniku powstał także pierwszy w tamtym okresie komitet postojowy.

Protesty sparaliżowały region

W kolejnych dniach strajki objęły kolejne przedsiębiorstwa w regionie. Protestowali pracownicy m.in. Fabryki Samochodów Ciężarowych, MPK, PKP, Polmozbytu, Agrometu, Zakładów Azotowych w Puławach, Fabryki Łożysk Tocznych w Kraśniku czy kopalni Bogdanka.

Do 20 lipca władze podpisały z protestującymi szereg porozumień, zgadzając się m.in. na podwyżki wynagrodzeń oraz poprawę warunków pracy.

Lubelski Lipiec otworzył drogę do Sierpnia

Historycy podkreślają, że wydarzenia na Lubelszczyźnie były ważnym impulsem dla późniejszych strajków na Wybrzeżu. To doświadczenia zdobyte podczas Lubelskiego Lipca stały się jednym z fundamentów sierpniowych protestów w Stoczni Gdańskiej i narodzin NSZZ „Solidarność”.

Pamięć o tamtych wydarzeniach jest w Lublinie wciąż żywa. Przypominają o niej m.in. Pomnik Wdzięczności, Rondo Lubelskiego Lipca '80, a także liczne inicjatywy edukacyjne i historyczne poświęcone robotniczym protestom z 1980 roku.