Przeglądarka, z której korzystasz jest przestarzała.

Starsze przeglądarki internetowe takie jak Internet Explorer 6, 7 i 8 posiadają udokumentowane luki bezpieczeństwa, ograniczoną funkcjonalność oraz nie są zgodne z najnowszymi standardami.

Prosimy o zainstalowanie nowszej przeglądarki, która pozwoli Ci skorzystać z pełni możliwości oferowanych przez nasz portal, jak również znacznie ułatwi Ci przeglądanie internetu w przyszłości :)

Pobierz nowszą przeglądarkę:

Kuchnia

24 grudnia 2016 r.
7:43

Wigilijny smak. Co dziś znajdzie się na naszych stołach?

0 0 A A
(fot. Maciej Kaczanowski)
(fot. Maciej Kaczanowski)

Dzień wigilijny był na Lubelszczyźnie dniem świętym. Często nazywano wigilię pośnikiem. Wierzono, że „jaka wigilia, taki cały rok”.

AdBlock
Szanowny Czytelniku!
Dzięki reklamom czytasz za darmo. Prosimy o wyłączenie programu służącego do blokowania reklam (np. AdBlock).
Dziękujemy, redakcja Dziennika Wschodniego.
Kliknij tutaj, aby zaakceptować

Barszcz z pierogami, karp po żydowsku, kutia i łamańce z makiem. Wigilia pachnie Kresami i zaczarowanym Polesiem. Tu nawet pierogi mają duszę.

Dzień wigilijny był na Lubelszczyźnie dniem świętym. Często nazywano wigilię pośnikiem. Wierzono, że „jaka wigilia, taki cały rok”. W tym dniu najważniejszy był opłatek. Na Lubelszczyźnie na stole musiał znaleźć się także czosnek i miód.

Boży chleb

Opłatek był bożym chlebem, najważniejszym posiłkiem wigilijnym. Jedzono go z miodem, co miało zapewnić powodzenie. Na stole kładziono także wianuszek z czosnku, który miał zapewnić zdrowie na kolejny rok. Czosnek sadzono później w polu, żeby zapewnić sobie urodzaj. O północy w wigilijną noc mogły zdarzać się cuda. Wierzono, że kwiaty zakwitają pod śniegiem, woda w potokach nabiera uzdrawiających właściwości, a zwierzęta klękają i mówią ludzkim głosem.

Dziś tamtej wiary i radości zabrakło. Ze stołów zniknęły niektóre potrawy. Zapominamy, że najważniejsze jest małe Dzieciątko, które chce rozgościć się w naszych domach.

Zapomniany smak

Na wigilijnym stole potraw było dwanaście. Najpopularniejszym daniem był barszcz z mąki żytniej lub owsianej, w którym pływały leśne grzyby. Biały barszcz grzybowy wyparty został przez czerwony barszcz, przygotowywany na kwasie z buraków. Buraki pieczono w piecu chlebowym, zalewaną wodą i kiszono. Kwas był też zdrowym napojem, który łagodził skutki przejedzenia.

Na wigilijnym stole pojawiały się kasze: jęczmienna, gryczana, pęcak i kasza jaglana. Ugotowane na sypko kraszono olejem, podawano z polewką na suszonych jabłkach, gruszkach i śliwkach.
Z kasz robiono nadzienie do pierogów. Na Polesiu łączono kaszę z gotowanym suszem i makiem. Pierogi kraszono świeżo tłoczonym olejem lnianym lub rzepakowym. Kasze były także podstawą prawosławnej kutii. Pęcak łączono z makiem i ucierano z miodem.

Z wigilijnego stołu zniknął też kisiel owsiany, wielki przysmak naszych babć. Gdzieniegdzie pojawia się jeszcze, ale coraz rzadziej.

Obowiązkowy karp

Kiedyś na wigilijnych stołach Lubelszczyzny ryb nie było. Jadano je w bogatych klasztorach i dworach. W większości domów najważniejsze były tradycyjne potrawy ze zbóż i warzyw. Dziś śledzie i karp w różnych odsłonach są wigilijnym priorytetem.

Z klasztornych kuchni trafił na nasze stoły karp w galarecie. Z kuchni żydowskiej – karp faszerowany na słodko i śledzie po żydowsku z rodzynkami. – Fakt, że na polskim stole podczas wieczerzy wigilijnej podaje się żydowskie danie jest dla mnie symbolem pięknego ekumenizmu – mówi Robert Makłowicz, który sympatyzuje kulinarnej Lubelszczyźnie.

W Kazimierzu Dolnym przed wojną – na wigilijnym stole pojawiał się lin w śmietanie. Oraz szczupak i sum z pieca. W okolicach Nałęczowa – dzikie pstrągi.

A dziś w restauracji Rozanna w Wąwolnicy od paru lat podaje się miejscowe pierogi z karpiem – jakże godne wigilijnego stołu. 

Sernik na Boże Narodzenie

Składniki: 30 dag mąki, 30 dag tłustego twarogu, 25 dag cukru, 15 dag masła, 2 łyżki słodkiej śmietany, 2 jajka, 25 dag smażonych jabłek.

Wykonanie: z mąki, schłodzonego ciasta i 10 dag cukru wyrabiamy kruche ciasto. Zawijamy w folię i odkładamy do lodówki na godzinę. Robimy 2 placki. Jednym wykładamy formę wysmarowaną tłuszczem i posypaną mąką. Pieczemy 10 minut w temperaturze 200 stopni.

Twaróg miksujemy, mieszamy ze śmietaną, żółtkami, budyniem i resztą cukru. Z białek ubijamy pianę i mieszamy z otrzymaną masą. Całość wykładamy na podpieczony spód. Na wierzchu smażone jabłka. Drugi, cieńszy placek. Pieczemy 50 minut. Ozdabiamy cukrem pudrem. I świeżymi listkami mięty.

Świąteczna kaczka

Składniki: 4 rozmrożone piersi z kaczki, olej, sól, pieprz, 20 dag mrożonych malin, masło, kieliszek czerwonego wina, łyżeczka octu balsamicznego. Na marynatę: oliwa, czerwone wino na smak, ulubione zioła.

Wykonanie: piersi naciąć od strony skóry, natrzeć solą z pieprzem, zamarynować na kilka godzin. Położyć nacięciami na rozgrzany olej. Smażyć na ostrym ogniu, aż wytopi się z nich tłuszcz. Obrócić na drugą stronę, krótko podsmażyć, nakryć i dusić we własnym sosie do miękkości.
Mięso wyłożyć na gorący półmisek. Na tłuszcz spod smażenia wrzucić maliny, dodać wino, zioła. Odparować, doprawić balsamico. Polać piersi. Podawać z gałką piure ziemniaczanego i gruszką z zalewy.

Zupa z konfiturą

Zupa z winnych jabłek była specjalnością przedwojennej kuchni. Podawano ją w chrześcijańskich i żydowskich domach. W prostych gospodach i wytwornych restauracjach. Oto przepis, który podajemy za Emilią Stobińską- Józefacką.

Składniki: 50 dag złotej renety, 50 dag soczystych gruszek, 50 dag śliwek węgierek, 2 goździki, szczypta cynamonu, cukier, 1,5 szklanki śmietany, 1 żółtko, szklanka konfitury z rajskich jabłuszek.

Wykonanie: jabłka i gruszki ugotować z wydrylowanymi śliwkami. Przetrzeć przez gęste sito, doprawić cukrem, cynamonem i goździkami. Rozprowadzić przegotowaną wodą.

Zupę zaprawić śmietaną, zagotować, jeszcze raz doprawić, zaciągnąć żółtkiem. Podawać w filiżankach z grzankami i konfiturą z rajskich jabłuszek. Zupę można jeść także na zimno, wtedy najlepsza jest z cynamonowymi ciasteczkami.

Komentarze 0

Na razie brak komentarzy, Twój może być pierwszy.
Na razie brak komentarzy, Twój może być pierwszy.

Skomentuj

Zaznacz "Nie jestem robotem", by dodać komentarz:
Twój komentarz został dodany

Pozostałe informacje

Park Ludowy w Lublinie do przebudowy. Dołożyć pieniędzy czy odłożyć plany? [sonda]
galeria

Park Ludowy w Lublinie do przebudowy. Dołożyć pieniędzy czy odłożyć plany? [sonda] 1 5

Na maj przełożona została decyzja w sprawie odnowy parku Ludowego, której koszt przekracza kwotę zarezerwowaną w kasie miasta. Prezydent najpierw poprosił radnych o dodatkowe pieniądze, potem się z tego wycofał. Dał sobie miesiąc na przekonanie radnych do większego wydatku, któremu przeciwna jest opozycja

Pewnie jeszcze tu nie byliście. Nowe lokale w Lublinie
galeria

Pewnie jeszcze tu nie byliście. Nowe lokale w Lublinie 0 0

Prawdziwa kumulacja nowych adresów kulinarnych. Dwie marki działają już w innych miastach, dwa to lokale autorskie. W jednym zjesz jak w Wietnamie, w innym jak w Anglii, w kolejnym jak we Francji. Następny poratuje cię o świcie

Wisła Puławy znowu chce wygrać w Pruszkowie

Wisła Puławy znowu chce wygrać w Pruszkowie 5 0

Tym razem będzie nietypowo. Wisła dwa najbliższe spotkania rozegra w: piątek i wtorek. Dzisiaj zmierzy się w Pruszkowie z tamtejszym Zniczem (godz. 19). 1 maja odrobi za to zaległości na wyjeździe, przeciwko ostatniej w tabeli Gwardi Koszalin (godz. 16)

Urzędniczy absurd. Państwowy las podzielił pole sióstr z Krzewicy

Urzędniczy absurd. Państwowy las podzielił pole sióstr z Krzewicy 8 5

Siostry Wanda i Alina Saczuk z Krzewicy (gm. Międzyrzec Podlaski) od blisko 20 lat starają się o zwrot działki, która leży pośrodku ich pola. Problem w tym, że w urzędniczych papierach jest to las należący do Skarbu Państwa.

Chełm: Święto batalionu, będzie defilada
27 kwietnia 2018, 9:00
galeria

Chełm: Święto batalionu, będzie defilada 4 0

Dzisiaj od godz. 10 bramy koszar 1 Kołobrzeskiego Batalionu Zmechanizowanego będą otwarte. To okazja aby wziąć udział w dorocznym święcie tej jednostki, obejrzeć defiladę, musztrę paradną i pokaz walki wręcz.

Eco Bieg w Lublinie: Pobiegać ekologicznie
1 maja 2018, 9:00

Eco Bieg w Lublinie: Pobiegać ekologicznie 0 0

Dzieci mogą pobiec na dystansie 200 lub 500 metrów. Dorośli mają do wyboru 1,8 km lub 5 km. Jest też specjalny dystans dla par (lub duetów) – 1 km. We wtorek, 1 maja, Lubelski Rynek Hurtowy w Elizówce zaprasza na Eco Bieg

Repertuar kin i teatrów w weekend w Lublinie i regionie (27-29.04)
27 kwietnia 2018, 9:00

Repertuar kin i teatrów w weekend w Lublinie i regionie (27-29.04) 1 0

Co Gdzie Kiedy. Na tę chwilę miłośnicy filmowego uniwersum Marvela - serii filmów na podstawie popularnych komiksów bohaterskich - czekali bardzo długo. Od piątku na ekranach kin będzie można oglądać Avengers: Wojna bez granic, w którym siły połączą ulubieni superbohaterowie - Iron Man, Thor, Kapitan Ameryka i inni. Wśród kinowych nowości będzie także komedia z Arnoldem Schwarzeneggerem Dorwać Gunthera. Sprawdź weekendowy repertuar kin i teatrów z Lublina oraz regionu.

Speed Car Motor broni dziś pozycji lidera. Trudny przeciwnik przyjeżdża do Lublina
galeria

Speed Car Motor broni dziś pozycji lidera. Trudny przeciwnik przyjeżdża do Lublina 13 0

NICE 1. LIGA ŻUŻLOWA Dzisiaj o godzinie 17:45 Speed Car Motor Lublin podejmie ROW. Liderująca w tabeli ekipa trenera Dariusza Śledzia jest wciąż niepokonana

Lubelskie: Pomysły na majówkę 2018. Ptaki, żółwie i mokradła

Lubelskie: Pomysły na majówkę 2018. Ptaki, żółwie i mokradła 2 1

Poleski Park Narodowy 1 i 2 maja przy wejściach na wszystkie ścieżki przyrodnicze oraz w Ośrodku Dydaktyczno-Muzealnym w Załuczu Starym na gości będą czekali parkowi przewodnicy

Kolejna rozprawa Krzysztofa Żuka 21 maja. Tym razem w innej sprawie

Kolejna rozprawa Krzysztofa Żuka 21 maja. Tym razem w innej sprawie 2 18

Ustalony jest termin rozprawy, na której prezydent Lublina ma się tłumaczyć z wynajęcia dla Urzędu Miasta biur w budynku mającym dopiero powstać. Sprawa ciągnie się latami, choć prezydent już raz został uniewinniony, a raz umorzono wobec niego postępowanie

26-latek wbił matce nóż w serce. Kobieta zeznała, że zranił ją przypadkowo

26-latek wbił matce nóż w serce. Kobieta zeznała, że zranił ją przypadkowo 25 6

26-latek z okolic Puław chciał zabić własną matkę – ustalili śledczy. Wbił jej w serce kuchenny nóż. Pomimo tego, w późniejszym śledztwie kobieta próbowała chronić syna

Planujesz kredyt gotówkowy? Sprawdź co musisz wiedzieć

Planujesz kredyt gotówkowy? Sprawdź co musisz wiedzieć 0 0

Przedstawiamy 5 kluczowych wskazówek związanych z kredytami gotówkowymi. Przydadzą się, jeżeli planujesz pozyskanie pieniędzy właśnie w ten sposób. Zachęcamy do świadomego i odpowiedzialnego podejmowania decyzji o podpisaniu umowy kredytowej – nawet na niewielką kwotę.

Zestaw do zadań specjalnych

Zestaw do zadań specjalnych 0 1

Lubisz mieć wszystko pod kontrolą i być przygotowany na nieprzewidziane sytuacje? Masz w domu piankę na oparzenia, zestaw plastrów na odciski, przenośną łyżkę do obuwia i chusteczki wybielające do prania albo inne przydatne przedmioty? Dbasz o pełne wyposażenie kuchni w postaci zestawu akcesoriów, garnuszków, miseczek i kubeczków? Starasz się zadbać o najmniejsze detale i cenisz sobie praktyczne rozwiązania ułatwiające życie codzienne? Lubisz znać się na wielu rzeczach i nade wszystko cenisz sobie życiowe rozgarnięcie? Jeśli na większość pytań odpowiedziałeś twierdząco, z pewnością starasz się również zadbać o wyposażenie swojego domowego warsztatu.

Pierwsza strona Dziennika Wschodniego z 27 kwietnia 2018 roku

Pierwsza strona Dziennika Wschodniego z 27 kwietnia 2018 roku 0 2

ALARM24

Widzisz wypadek? Jesteś świadkiem niecodziennego zdarzenia?
Alarm24 telefon 691 770 010

Wyślij wiadomość, zdjęcie lub zadzwoń.

Kliknij i dodaj swojego newsa!

Najczęściej czytane

Dzisiaj · Tydzień · Wideo · Premium
Rozumiem

Używamy plików cookies, aby ułatwić Ci korzystanie z naszego serwisu oraz do celów statystycznych. Jeśli nie blokujesz tych plików, to zgadzasz się na ich użycie oraz zapisanie w pamięci urządzenia. Pamiętaj, że możesz samodzielnie zarządzać cookies, zmieniając ustawienia przeglądarki. Więcej informacji w naszej polityce prywatności.