Reklama

Ujawniamy listę

Polityczne tsunami na Lubelszczyźnie. Aż 141 samorządowców będzie musiało oddać władzę!

Sejm nie zniósł dwukadencyjności w samorządach. Na Lubelszczyźnie zapowiada się polityczne tsunami. W 2029 roku aż 66 procent obecnych wójtów, burmistrzów i prezydentów miast z województwa lubelskiego nie będzie mogło ubiegać się o kolejną kadencję. Z urzędem pożegnać będą musieli się Krzysztof Żuk w Lublinie, Michał Litwiniuk w Białej Podlaskiej i Jakub Banaszek w Chełmie. Publikujemy zestawienie 213 samorządowców z informacją o tym, co czeka ich w 2029 roku.

Dzisiaj, 20:03

Jan Mazurek + 1

Polityczne tsunami na Lubelszczyźnie. Aż 141 samorządowców będzie musiało oddać władzę!

Źródło: Michał Litwiniuk/Jakub Banaszek/FB/DW

W 2018 rząd Prawa i Sprawiedliwości wprowadził przepis o dwukadencyjności w samorządach. Politycy PiS argumentowali, że ukróci on patologię betonowania stołków przez lokalnych polityków. Z tak postawioną sprawą nie zgadzają się działacze PSL-u. Uważają, że regulacja jest niezgodna z Konstytucją RP i utrudnia wójtom, burmistrzom i prezydentom miast prowadzenie długofalowej polityki rozwoju gmin.

Wicepremier Władysław Kosiniak-Kamysz i jego stronnicy z PSL przez wiele miesięcy próbowali namówić resztę koalicjantów do zniesienia dwukadencyjności. Ich pomysł oficjalnie poparł premier Donald Tusk. Bardziej sceptyczni byli za to posłowie Polski 2050 i Lewicy. Podziały w tej kwestii uwidaczniały się również w Konfederacji i Konfederacji Korony Polskiej. Przeciwny jakimkolwiek zmianom pozostawał oczywiście PiS. Od początku 2026 roku PSL robił jednak wszystko, żeby jego projekt znalazł się w harmonogramie obrad Sejmu i został przegłosowany.

- Dwukadencyjność wprowadzono z powodów politycznych. PiS nie potrafił wygrać wyborów w Warszawie, Gdańsku czy Lublinie, więc postanowił wyeliminować silnych konkurentów. Doprowadziło to do absurdalnej sytuacji, w której prezydent Lublina nie może ubiegać się o trzecią kadencję w swoim mieście, ale może kandydować w Warszawie. I odwrotnie. Gdzie tu logika? Te przepisy ograniczają prawa obywateli. Uważam, że o tym, kto i jak długo rządzi miastem, powinni decydować mieszkańcy. Jeśli samorządowiec straci ich zaufanie, mogą go odwołać w referendum - mówił nam wiosną Jakub Stefaniak, sekretarz stanu w Kancelarii Prezesa Rady Ministrów, polityk PSL.

Sejm nie zniósł dwukadencyjności

22 października Sejm odrzucił projekt zniesienia dwukadencyjności w samorządach przygotowany przez PSL. Za zmianą przepisów głosowało 213 posłów. Przeciw było 215 parlamentarzystów. 9 wstrzymało się od głosu. Premier Donald Tusk i minister finansów Andrzej Domański nie wzięli udział w głosowaniu z powodu oficjalnej wizyty w Indiach. Przeciw projektowi opowiedzieli się wszyscy głosujący posłowie PiS, Rozwoju Plus, Razem i Konfederacji Korony Polskiej, a także większość parlamentarzystów Konfederacji.

Najważniejsze okazały się jednak wyłamujące się głosy na „nie” oddane przez posłów i posłanki koalicji rządzącej, chociażby przez Klaudię Jachirę, Franciszka Sterczewskiego, Małgorzatę Tracz i Roberta Dowhana z Koalicji Obywatelskiej, Agnieszkę Dziemianowicz-Bąk i Annę Żukowską z Lewicy czy Ryszarda Petru z Centrum. Od głosu wstrzymał się wicemarszałek Włodzimierz Czarzasty z Lewicy. Ministra Katarzyna Pełczyńska-Nałęcz po głosowaniu demonstracyjnie odeszła z rządu, argumentując, że dwukadencyjność chroni obywateli przed „politykierskimi układami”.

Dwukadencyjność w samorządach, wprowadzona przez PIS w 2018, nadal obowiązuje. PSL się nie poddaje i zapowiada kolejną inicjatywę: wprowadzenie dwukadencyjności dla posłów i senatorów. Wicepremier Kosiniak-Kamysz zarzucił części koalicjantów niedotrzymanie obietnic złożonych samorządowcom. Premier Tusk zaproponował ponowne rozpatrzenie projektu i zadeklarował, że jest gotów szybko wrócić do głosowania, ponieważ popiera zniesienie ograniczenia.

Ostatnie lata rządów prezydenta Żuka?

Ogólnopolskie statystyki pokazują, że wybory samorządowe w 2029 roku mogą oznaczać wymianę wójtów, burmistrzów i prezydentów w 61 procentach polskich samorządów. Do wymuszonej przepisami prawa zmiany dojdzie w Warszawie, Łodzi, Poznaniu i Wrocławiu. „Twarzą” reformy prawa wyborczego z 2018 roku w województwie lubelskim będzie Krzysztof Żuk. W Lublinie, gdzie rządzi od 2010, dorasta całe pokolenie mieszkańców, którzy nie pamiętają rządów innego prezydenta.

Gdyby rząd premiera Tuska zniósł dwukadencyjność, istniałoby naprawdę duże prawdopodobieństwo, że prezydent Żuk wygrałby wybory w 2029 roku. Tym samym stałby na czele miasta do 2034 roku, czyli niemalże przez ćwierć wieku. W majowym wywiadzie, podsumowującym ponad 15 lat trwania jego kadencji w lubelskim Ratuszu, pytaliśmy go, czy jest zwolennikiem zniesienia dwukadencyjności.

- Tak, bo to mieszkańcy powinni decydować, kto pełni funkcję wójta, burmistrza czy prezydenta, a nie politycy na szczeblu centralnym. Dwukadencyjność została wprowadzona przez Prawo i Sprawiedliwość z myślą o wymianie samorządowców, co ostatecznie się nie powiodło. Przepisy okazały się niekonstytucyjne, dlatego dodano nam jeszcze jedną kadencję. Wciąż możliwe jest jednak, że w 2029 roku zakończy się moja ostatnia kadencja. Jeśli jednak ograniczenie to zostanie zniesione, będę poważnie rozważał dalsze ubieganie się o mandat prezydenta Lublina. Pod warunkiem, że formuła współpracy z mieszkańcami się nie wyczerpie - mówił nam prezydent Krzysztof Żuk.

Tsunami samorządowe na Lubelszczyźnie

Skala potencjalnych zmian na Lubelszczyźnie jest nawet większa niż przeciętnie w kraju. Z przeprowadzonej analizy wyników wyborów samorządowych z 2018 i 2024 roku wynika, że w 141 spośród 213 gmin województwa lubelskiego (66,2 procent) obecni wójtowie, burmistrzowie i prezydenci nie będą mogli ponownie ubiegać się o urząd, jeśli przepisy o dwukadencyjności nie zostaną zmienione.

W trzech z czterech miast na prawach powiatu na Lubelszczyźnie dojdzie do wymiany prezydentów. Oprócz Krzysztofa Żuka z urzędem będą musieli pożegnać się Michał Litwiniuk w Białej Podlaskiej i Jakub Banaszek w Chełmie. Jedynie Rafał Zwolak, prezydent Zamościa, będzie mógł ponownie stanąć do wyborczej rywalizacji.

O reelekcję nie będzie mogło ubiegać się 8 spośród 16 włodarzy gmin miejskich, w tym Marta Majewska w Hrubieszowie, Paweł Maj w Puławach czy Piotr Płudowski w Łukowie. Jeszcze większą skalę zmian widać w gminach miejsko-wiejskich, gdzie ograniczenie obejmie 27 spośród 38 samorządów. Na liście znajdują się przykładowo Leszek Włodarski z Łęcznej, Andrzej Kozina z Turobina, Sławomir Plis z Opola Lubelskiego i Paweł Karczmarczyk z Poniatowej.

W 102 spośród 155 gmin wiejskich w województwie lubelskim obecni wójtowie nie będą mogli kandydować w kolejnych wyborach. Oznacza to, że w blisko 2/3 takich samorządów mieszkańcy zostaną pozbawieni możliwości ponownego powierzenia urzędu dotychczasowemu gospodarzowi.

Największa czystka od lat?

Dwukadencyjność nie zna przy tym barw partyjnych. Wśród samorządowców, którzy mogą zostać wyłączeni z wyborczej rywalizacji w 2029 roku, znajdują się politycy Koalicji Obywatelskiej, Prawa i Sprawiedliwości, Polskiego Stronnictwa Ludowego, ale też włodarze startujący z lokalnych komitetów wyborczych czy ci, którzy przez lata budowali swoją pozycję poza ogólnopolskimi ugrupowaniami.

Naturalnie nie jest to równoznaczne z tym, że w każdej z tych gmin zmieni się lokalny układ polityczny. Ustępujący włodarze mogą przekazać poparcie swoim zastępcom, współpracownikom lub kandydatom wywodzącym się z tego samego środowiska. W części samorządów wymiana może więc sprowadzić się do zmiany nazwiska na drzwiach gabinetu, bez zasadniczej zmiany politycznego zaplecza.

Pierwsze podejście do głosowania nad projektem PSL-u wskazuje na to, że Lubelszczyznę w 2029 roku rzeczywiście czeka największa od lat wymiana lokalnych władz.

141 polityków, którzy nie będą mogli ponownie kandydować w tej samej gminie w 2029 roku

Miasta na prawach powiatu

Biała Podlaska: Michał Litwiniuk
Chełm: Jakub Banaszek
Lublin: Krzysztof Żuk

Powiat bialski

Drelów: Piotr Kazimierski
Kodeń: Jerzy Troć
Konstantynów: Romuald Murawski
Leśna Podlaska: Paweł Kazimierski
Międzyrzec Podlaski (gmina wiejska): Krzysztof Adamowicz
Piszczac: Kamil Kożuchowski
Rokitno: Jacek Szewczuk
Rossosz: Kazimierz Weremkowicz
Sosnówka: Marcin Babkiewicz
Sławatycze: Arkadiusz Misztal
Terespol (gmina wiejska): Krzysztof Iwaniuk
Tuczna: Zygmunt Litwiniuk
Wisznice: Piotr Dragan
Łomazy: Jerzy Czyżewski
Terespol (miasto): Jacek Danieluk

Powiat biłgorajski

Biszcza: Zbigniew Pyczko
Frampol: Józef Rudy
Goraj: Antoni Łukasik
Józefów: Roman Dziura
Księżpol: Jarosław Piskorski
Obsza: Andrzej Placek
Potok Górny: Stanisław Dyjak
Tarnogród: Paweł Dec
Tereszpol: Jacek Pawluk
Turobin: Andrzej Kozina
Łukowa: Stanisław Kozyra

Powiat chełmski

Chełm (gmina wiejska): Wiesław Kociuba
Dorohusk: Wojciech Sawa
Kamień: Dariusz Stocki
Leśniowice: Joanna Jabłońska
Rejowiec: Tadeusz Górski
Rejowiec Fabryczny (gmina wiejska): Zdzisław Krupa
Siedliszcze: Hieronim Zonik
Wojsławice: Henryk Gołębiowski
Żmudź: Edyta Niezgoda

Powiat hrubieszowski

Dołhobyczów: Grzegorz Drewnik
Horodło: Krzysztof Bożek
Hrubieszów (gmina wiejska): Tomasz Zając
Mircze: Marta Małyszek
Uchanie: Leszek Czerwonka
Hrubieszów (miasto): Marta Majewska

Powiat janowski

Chrzanów: Marcin Sulowski
Dzwola: Wiesław Dyjach
Godziszów: Józef Zbytniewski
Janów Lubelski: Krzysztof Kołtyś
Modliborzyce: Witold Kowalik
Potok Wielki: Leszek Nosal

Powiat krasnostawski

Fajsławice: Janusz Pędzisz
Izbica: Jerzy Lewczuk
Rudnik: Paweł Kucharczyk
Siennica Różana: Leszek Proskura
Łopiennik Górny: Artur Sawa
Żółkiewka: Jacek Lis

Powiat kraśnicki

Annopol: Mirosław Gazda
Dzierzkowice: Marcin Gąsiorowski
Gościeradów: Mariusz Szczepanik
Trzydnik Duży: Krzysztof Serafin
Urzędów: Paweł Dąbrowski
Wilkołaz: Paweł Głąb
Zakrzówek: Józef Potocki

Powiat lubartowski

Kock: Tomasz Futera
Serniki: Paweł Woźniak
Uścimów: Eliza Smoleń
Lubartów (miasto): Krzysztof Paśnik

Powiat lubelski

Garbów: Kazimierz Firlej
Głusk: Jacek Anasiewicz
Jabłonna: Magdalena Sałek-Lewczy
Konopnica: Mirosław Żydek
Krzczonów: Katarzyna Bryda
Strzyżewice: Barbara Zdybel
Wojciechów: Artur Markowski
Wysokie: Dorota Dobrzyńska
Wólka: Edwin Gortat (zawieszony w pełnieniu obowiązków)
Zakrzew: Teodora Zaręba

Powiat opolski

Opole Lubelskie: Sławomir Plis
Poniatowa: Paweł Karczmarczyk
Wilków: Daniel Kuś
Łaziska: Karol Grzęda

Powiat parczewski

Dębowa Kłoda: Grażyna Lamczyk
Jabłoń: Dariusz Łobejko
Milanów: Paweł Krępski
Parczew: Paweł Kędracki
Podedwórze: Monika Mackiewicz-Drąg
Siemień: Tomasz Kanak

Powiat puławski

Baranów: Mirosław Grzelak
Janowiec: Jan Gędek
Kazimierz Dolny: Artur Pomianowski
Kurów: Arkadiusz Małecki
Markuszów: Leszek Łuczywek
Nałęczów: Wiesław Pardyka
Wąwolnica: Marcin Łaguna
Żyrzyn: Andrzej Bujek
Puławy (miasto): Paweł Maj

Powiat radzyński

Czemierniki: Arkadiusz Filipek
Komarówka Podlaska: Ireneusz Demianiuk
Kąkolewnica: Anna Mróz
Ulan-Majorat: Jarosław Koczkodaj
Wohyń: Tomasz Jurkiewicz

Powiat rycki

Kłoczew: Zenon Stefanowski
Nowodwór: Ryszard Piotrowski
Ryki: Jarosław Żaczek
Stężyca: Zbigniew Chlaściak

Powiat tomaszowski

Jarczów: Tomasz Tyrka
Krynice: Jacek Wiśniewski
Lubycza Królewska: Marek Łuszczyński
Rachanie: Roman Miedziak
Susiec: Zbigniew Naklicki
Tarnawatka: Piotr Pasieczny
Telatyn: Dariusz Kozłowski
Tomaszów Lubelski (gmina wiejska): Marzena Czubaj-Gancarz
Tomaszów Lubelski (miasto): Wojciech Żukowski

Powiat włodawski

Hanna: Grażyna Kowalik
Włodawa (gmina wiejska): Dariusz Semeniuk
Włodawa (miasto): Wiesław Muszyński

Powiat zamojski

Grabowiec: Bartosz Popek
Komarów-Osada: Wiesława Sieńkowska
Krasnobród: Kazimierz Misztal
Nielisz: Adam Wal
Sitno: Krzysztof Seń
Skierbieszów: Stanisław Sokal
Stary Zamość: Waldemar Raczyński
Zamość (gmina wiejska): Ryszard Gliwiński
Łabunie: Mariusz Kukiełka

Powiat łukowski

Adamów: Karol Ponikowski
Serokomla: Piotr Chaber
Stanin: Krzysztof Kazana
Stoczek Łukowski (gmina wiejska): Marek Czub
Wola Mysłowska: Kinga Szerszeń
Łuków (gmina wiejska): Mariusz Osiak
Stoczek Łukowski (miasto): Marcin Sentkiewicz
Łuków (miasto): Piotr Płudowski

Powiat łęczyński

Ludwin: Andrzej Chabros
Milejów: Tomasz Suryś
Łęczna: Leszek Włodarski

Powiat świdnicki

Mełgiew: Magdalena Wójcik
Piaski: Michał Cholewa
Rybczewice: Elżbieta Masicz
Trawniki: Damian Baj

70 polityków, którzy mogą ubiegać się o kolejną kadencję w 2029 roku

Miasto na prawach powiatu

Zamość: Rafał Zwolak