Przeglądarka, z której korzystasz jest przestarzała.

Starsze przeglądarki internetowe takie jak Internet Explorer 6, 7 i 8 posiadają udokumentowane luki bezpieczeństwa, ograniczoną funkcjonalność oraz nie są zgodne z najnowszymi standardami.

Prosimy o zainstalowanie nowszej przeglądarki, która pozwoli Ci skorzystać z pełni możliwości oferowanych przez nasz portal, jak również znacznie ułatwi Ci przeglądanie internetu w przyszłości :)

Pobierz nowszą przeglądarkę:

Magazyn

27 października 2005 r.
17:34
Edytuj ten wpis

Grób poety

0 0 A A

Poeta skoczył w kierunku siedzącej w fotelu fryzjerskim kobiety, której głowa była uwięziona w metalowym hełmie. W momencie gdy próbował uwolnić ją z plątaniny elektrycznych kabli trafiła go bomba. I rozerwała na strzępy. Dopiero po paru tygodniach przystąpiono do odgruzowania zwalonego domu.

AdBlock
Szanowny Czytelniku!
Dzięki reklamom czytasz za darmo. Prosimy o wyłączenie programu służącego do blokowania reklam (np. AdBlock).
Dziękujemy, redakcja Dziennika Wschodniego.
Kliknij tutaj, aby zaakceptować
Bomba wydarła z ziemi głęboki lej. Co mogło zostać ze strzępów? - pyta Tomasz Pietrasiewicz z Ośrodka Brama Grodzka Teatr NN.
Jego zdaniem w grobie Czechowicza na cmentarzu przy ul. Lipowej w Lublinie nie ma ciała poety.

Ja pana błagam!

Po wybuchu wojny Czechowicz wyszedł z Warszawy na piechotę. Do Lublina dotarł 9 września.
A może ósmego? Na pewno szedł Krakowskim Przedmieściem. - Józef uważał, że obrósł, więc poszedł się ogolić. Ja z nim. A tu bomba trach. Tak go poszarpała, że nic z niego nie zostało - relacjonował Henryk Domiński, który szedł razem z nim.
Aleksandra Kruszyńska, nauczycielka, która pracowała z Czechowiczem w Szkole Powszechnej nr 8 wracała 9 września z kuratorium. Gdy nad miastem zawyły samoloty schowała się w przedsionku kościoła Kapucynów. Zauważyła biegnącego poetę. Wysiadł z samochodu. Zaczął biec. Krzyknęła. Zatrzymał się i rzucił, że wraca z Warszawy.
- Niech pan przeczeka ze mną nalot. Ja pana błagam! - nie poskutkowało. Skoczył w kierunku zakładu fryzjerskiego.

Zrobiła się dziura

Na rogu Kościuszki i Krakowskiego była fryzjernia Ostrowskiej. Około godziny 9 bomba przebiła strop i wpadła do zakładu.
Henryk Domiński: - Myśmy skoczyli pod ścianę, a Czechowicz przeciwnie, wprost na bombę.
Leokadia Bielska: - Gdy bomba uderzyła, wszyscy ratowali się odskakując pod ścianę. Czechowicz doskoczył do siedzącej na fryzjerskim fotelu klientki uwięzionej w metalowym hełmie i omotanej w jakieś sznury od elektryczności. Rozpaczliwie miotającej się, by wyrwać głowę spod aparatu. Ta właśnie część lokalu legła w gruzach.
Henryk Domiński: Rzucił się na bombę, jakby go ciągnęła magnesem. Tak go poszarpała, że nic z niego nie zostało.

Płaszcz na wieszaku

Dwa lata - tyle czasu trwały badania Tomasza Pietrasiewicza. Ze swoim zespołem przebadał zachowane relacje o śmierci poety i dokumentację dotyczącą śmierci i pochówku w Archiwum Państwowym w Lublinie.
- Nic z niego nie zostało? Rozerwało go na strzępy? Ciało uległo zmiażdżeniu? Jedno jest pewne: zniknęło pod gruzem, w leju od bomby - mówi Pietrasiewicz. - Kiedy wydobyto ciało? Tego samego dnia? Trzy dni później? A może pod koniec miesiąca?
W Aktach Miasta Lublina jest informacja, że w dniach 20 września-30 października 1939 miało miejsce odgruzowywanie ulic Kapucyńskiej, Narutowicza i placu Litewskiego. Bardzo prawdopodobne, że strzępy Czechowicza i innych wydobyto po kilku tygodniach od śmierci. - Jak w takim razie zidentyfikowano szczątki poety? - zastanawia się Pietrasiewicz. - Po słowniku podpisanym jego imieniem i nazwiskiem, a znalezionym w kieszeni płaszcza... który wisiał na wieszaku. To żaden dowód!

Akt zgonu

sporządzono dopiero 26 października 1939 r. w Katedrze Lubelskiej. Nie wiadomo, dlaczego świadkowie śmierci Czechowicza tak późno udali się do katedry, by poświadczyć zgon przyjaciela. - Jak to dlaczego? Najpierw trzeba było odgruzować budynek. Potem zidentyfikować szczątki - wylicza Pietrasiewicz.
Zastanawia zupełny brak informacji o ceremonii pogrzebu Józefa Czechowicza.
- Nie odnaleźliśmy dokumentów odnoszących się do czasu i okoliczności pochówku poety. Nie ma wzmianek w prasie - relacjonuje Marzena Baum z Teatru NN.
- Możemy przypuszczać, że Czechowicz został pochowany w zbiorowej mogile ofiar nalotów samolotowych. We wschodniej części cmentarza. Ogółem w kwaterze pochowano 289 osób - dodaje Pietrasiewicz. - Do zbiorowej mogiły złożono strzęp ciała Czechowicza, wydobyty spod gruzów.
W kancelarii cmentarza komunalnego na Majdanku, nadzorującego cmentarz wojskowy przy ul. Lipowej, w księdze cmentarnej znajduje się wpis dotyczący grobu Czechowicza.
Nie ma tam informacji o miejscu zgonu.
Nie ma daty pochowania.

Jak Mozart

Tomasz Pietrasiewicz zapala znicz na grobie Czechowicza, który kazał chronić przed czasem Czesław Miłosz.
- Prawdopodobnie w tym grobie nie ma poety - mówi Pietrasiewicz.
Płomyczek znicza chyboce się na wietrze.
- I pomyśleć, że na rok przed wojną Czechowicz wybrał się na spacer na cmentarz przy Lipowej. Nagle stanął. I powiedział: tu będzie mój grób. A tu, jak z Mozartem, grobu nie ma...
Waldemar Sulisz
Skomentuj i udostępnij na Facebooku

Komentarze 0

Na razie brak komentarzy, Twój może być pierwszy.
Na razie brak komentarzy, Twój może być pierwszy.

Skomentuj

Aby napisać komentarz, należy się zalogować:

Nie publikujemy nic na Twojej tablicy na Facebooku oraz nikomu nie udostępniamy Twoich danych osobistych.
Podczas pierwszego logowania zostaniesz poproszony o wybór swojej nazwy użytkownika.

Twój komentarz został dodany

Pozostałe informacje

Jaka glebogryzarka będzie najlepsza dla małego i średniego ogrodu?

Jaka glebogryzarka będzie najlepsza dla małego i średniego ogrodu?

Czy warto kupować glebogryzarkę do swojego przydomowego ogrodu? Jak najbardziej! Może ona znacząco poprawić jakość gleby, a co za tym idzie ułatwić Ci uprawę warzyw, a także polepszyć warunki dla kwiatów czy trawnika. Sprawdź jakiego rodzaju urządzenie będzie najlepsze dla małych i średnich powierzchni.

Kolejny dzień i ponad 500 ofiar śmiertelnych. Koronawirus w Polsce, 2 grudnia

Kolejny dzień i ponad 500 ofiar śmiertelnych. Koronawirus w Polsce, 2 grudnia

W całej Polsce jest 27 356 przypadków zakażenia koronawirusem – informuje Ministerstwo Zdrowia w raporcie z 2 grudnia 2021 r. Zmarły 502 osoby zakażone koronawirusem.

200. urodziny Teatru Starego w Lublinie. Najciekawsze wydarzenia

200. urodziny Teatru Starego w Lublinie. Najciekawsze wydarzenia

200. urodziny będzie świętować w przyszłym roku Teatr Stary, chociaż działa zaledwie 10 lat. Dziś zaczyna się sprzedaż biletów na wydarzenia ujęte w repertuarze na pierwsze jubileuszowe półrocze.

Myśliwi chcą rekompensat za stan wyjątkowy

Myśliwi chcą rekompensat za stan wyjątkowy

Straty ponoszą koła łowieckie i rolnicy. Na obszarze objętym stanem wyjątkowym obowiązuje zakaz polowań. Starosta bialski, Mariusz Filipiuk (PSL) apeluje do rządu o zmianę przepisów, choćby w zakresie rekompensat.

Osłabiona Pszczółka Polski Cukier jedzie na Białoruś po awans do play-off EuroCup

Osłabiona Pszczółka Polski Cukier jedzie na Białoruś po awans do play-off EuroCup

Albo koszykarki Pszczółki Polski Cukier AZS UMCS Lublin będą kowalami swojego losu, albo będą musiały liczyć na łut szczęścia. W czwartek podopieczne Krzysztofa Szewczyka zmierzą się w ostatnim grupowym spotkaniu z BC Horizont Mińsk. Stawka tego starcia jest bardzo duża, a zespół z Lublina osłabiony

Kolejne miasto w regionie ze strefą płatnego parkowania

Kolejne miasto w regionie ze strefą płatnego parkowania

Bez dyskusji przyjęli radni pomysł by miasto brało pieniądze za zostawienie auta na niektórych ulicach. To pierwsza strefa parkowania w historii Biłgoraja, który bardzo narzeka na brak miejsc w centrum.

Polski Cukier Pszczółka Start Lublin zagra dzisiaj z Arged BM Stal Ostrów Wielkopolski

Polski Cukier Pszczółka Start Lublin zagra dzisiaj z Arged BM Stal Ostrów Wielkopolski

Ten mecz będzie debiutem w „czerwono-czarnych” Elijaha Wilsona

Pomaganie to nie polityka. LAS Christmas, czyli kiermasz, warsztaty i spotkania

Pomaganie to nie polityka. LAS Christmas, czyli kiermasz, warsztaty i spotkania

Własnoręcznie wykonana lalka może być prezentem pod choinkę. Ale lalka nie wygląda jak zwykła szmacianka, bo ma na sobie koc termiczny. To nawiązanie do sytuacji imigrantów, którzy koczują na granicy polsko-białoruskiej. Tegoroczna akcja przedświąteczna pracowni Sztuczka jest poświęcona właśnie im.

Marek Saganowski (Motor Lublin): Niedosyt po meczu z mistrzem Polski
galeria

Marek Saganowski (Motor Lublin): Niedosyt po meczu z mistrzem Polski

Niemal 15 tysięcy widzów na trybunach, świetna atmosfera i doping od pierwszej do ostatniej minuty. Zabrakło tylko jednego - lepszego wyniku. Chociaż gospodarze i tak pokazali się z bardzo dobrej strony. Motor prowadził z Legią 1:0, ale ostatecznie przegrał 1:2 i to mistrzowie Polski awansowali do ćwierćfinału Fortuna Pucharu Polski. Jak środowe zawody oceniają trenerzy obu ekip?

Książnica Zamojska otwiera nowoczesną filię na osiedlu Karolówka
galeria

Książnica Zamojska otwiera nowoczesną filię na osiedlu Karolówka

W czwartek czytelnicy po raz pierwszy przyjdą do nowej siedziby biblioteki na osiedlu Karolówka. W pomieszczeniach po byłej aptece znajdą nowoczesną placówkę, na jaką czekali od dawna. Koniec z chodzeniem po niewygodnych schodach!

Właściciele domów chcieli parkować też przy ulicy. Ta decyzja ich nie ucieszy

Właściciele domów chcieli parkować też przy ulicy. Ta decyzja ich nie ucieszy

Mieszkańcy ulicy Sławacińskiej w Białej Podlaskiej skarżyli się, że znaki zakazu zatrzymywania się uprzykrzają im życie. Na nic jednak zdały się ich petycje w sprawie ich demontażu. Urzędnicy, po zasięgnięciu opinii policji, postanowili znaki pozostawić.

Powiatowy Dzień Wolontariatu w Puławach
3 grudnia 2021, 12:00

Powiatowy Dzień Wolontariatu w Puławach

W piątek, 3 grudnia o godz. 12 w Hali sportowej Zespołu Szkół Technicznych w Puławach (ul. Wojska Polskiego 7) zostanie zorganizowany III Powiatowy Dzień Wolontariatu.

Lubelskie. Mały Mikołaj ma poparzoną twarz, a chciał tylko zdezynfekować ręce w przedszkolu
Pierwsza strona Dziennika

Lubelskie. Mały Mikołaj ma poparzoną twarz, a chciał tylko zdezynfekować ręce w przedszkolu

5-letni Mikołaj wrócił do domu z poparzonym policzkiem. Płyn do dezynfekcji rąk ze szkolnego dystrybutora prysnął mu w twarz. – Nie wiadomo co tam było! – alarmuje mama chłopca. Sprawę wyjaśnia policja i sanepid.

Pierwsza strona Dziennika Wschodniego z 2 grudnia 2021 roku

Pierwsza strona Dziennika Wschodniego z 2 grudnia 2021 roku

Będą naloty na sklepy i restauracje

Będą naloty na sklepy i restauracje

Od środy wzmożone są kontrole inspekcji sanitarnej w sklepach, hotelach i lokalach gastronomicznych.

ALARM24

Widzisz wypadek? Jesteś świadkiem niecodziennego zdarzenia?
Alarm24 telefon 691 770 010

Wyślij wiadomość, zdjęcie lub zadzwoń.

Kliknij i dodaj swojego newsa!

Najczęściej czytane

Dzisiaj · Tydzień · Wideo · Premium