Przeglądarka, z której korzystasz jest przestarzała.

Starsze przeglądarki internetowe takie jak Internet Explorer 6, 7 i 8 posiadają udokumentowane luki bezpieczeństwa, ograniczoną funkcjonalność oraz nie są zgodne z najnowszymi standardami.

Prosimy o zainstalowanie nowszej przeglądarki, która pozwoli Ci skorzystać z pełni możliwości oferowanych przez nasz portal, jak również znacznie ułatwi Ci przeglądanie internetu w przyszłości :)

Pobierz nowszą przeglądarkę:

Magazyn

8 marca 2017 r.
7:08

Dlaczego pozycja kobiety w bajkach jest tak niska? "Wynika to z myślenia chłopskiego"

0 20 A A
Katarzyna Smyk
Katarzyna Smyk (fot. Maciej Kaczanowski)

Rozmowa z dr hab. Katarzyną Smyk, profesorem w Zakładzie Kultury Polskiej Instytutu Kulturoznawstwa UMCS.

AdBlock
Szanowny Czytelniku!
Dzięki reklamom czytasz za darmo. Prosimy o wyłączenie programu służącego do blokowania reklam (np. AdBlock).
Dziękujemy, redakcja Dziennika Wschodniego.
Kliknij tutaj, aby zaakceptować

• Był sobie chłop i baba, bardzo starzy oboje. Chyba tak zaczyna się bajka o rybaku i złotej rybce. Baba w niej nie wypada zbyt dobrze…

- Tak, to jeden z możliwych początków tej bajki, tak zwanej bajki magicznej „Rybak i jego żona”, gdzie w obrazie kobiety ujawnia się zachłanność i chciwość. Żona stawia coraz ambitniejsze zadania przed złotą rybką, od nowych sprzętów począwszy, aż na życiu królewskim kończąc. W finale zostaje z niczym.

• Żona rybaka to wyjątek, czy większość kobiet występujących w bajkach ludowych to czarne charaktery?

- Spośród utrwalonych w bajkach cech kobiety na pierwszy plan wysuwa się jej niewierność w małżeństwie. Wiele miejsca temu tematowi poświęcają bajki komiczne, na przykład o żonie, która na łożu śmierci wyznaje mężowi, że ojcem ich syna jest sąsiad, albo bajka o żonie przyłapanej przez spostrzegawczego parobka in flagranti z kochankiem. Najczęściej żona wykazuje się nadzwyczajnymi umiejętnościami długotrwałego ukrywania zdrady przed mężem. 

W momencie nagłego powrotu męża do domu zachowuje się bardzo przytomnie: trunki pite z kochankiem chowa do szafy, pyszne potrawy i herbatę - do pieca, a samego kochanka - pod piecem. Dopiero spryt męża lub jego doradcy mogą doprowadzić do zdemaskowania niewierności. Przewija się też motyw niewdzięcznej żony, która chce się pozbyć - czyli uśmiercić - męża. Zazwyczaj starego. Zwykle jednak ginie ona z ręki męża, który ją przechytrzył.

• Może młodsze kobiety mają w bajkach lepsze notowania? 

- Sprytne i pełne inwencji są panny na wydaniu. Na dawnej polskiej wsi kobieta musiała mieć męża. W przeciwnym razie podlegała ostracyzmowi społecznemu, będąc zaliczoną do grona kobiet upośledzonych fizycznie, psychicznie, wyjątkowo nieurodziwych, skrajnie ubogich lub źle się prowadzących. Małżeństwo oznaczało awans społeczny do roli gospodyni i dawało szansę na stałe podnoszenie swojej stopy życiowej.

W bajce o „Dziewce na pacierzach” na pytanie księdza, po co Bóg ją stworzył, dziewczyna - zamiast odpowiedzi katechizmowej - mówi, że po to, aby wyszła za mąż. Zdaniem bohaterek bajek - najlepiej za anioła, Pana Jezusa albo św. Piotra.

Dlatego panny na wydaniu i ich matki są pełne inwencji wobec swatów czy zainteresowanego kawalera. W bajkach komicznych panny przed kawalerami i swatami kreują się na kogoś lepszego. Udają, że są wykształcone a mylą „promenadę” z „lemoniadą”, albo że mało jedzą, co po ślubie mąż weryfikuje i kłamstwo wychodzi na jaw. Bajki magiczne z kolei ukazują pannę, która oddałaby duszę diabłu, byleby wyjść za mąż za przystojnego i bogatego chłopaka. Ale bajka komiczna przynosi pewną nadzieję. Panna podstępem uwodzi kawalera, ale w finale okazuje się panną do rzeczy.

• Dlaczego pozycja kobiety w bajkach jest tak niska?

- Wynika to z myślenia chłopskiego, które było kształtowane pod wpływem światopoglądu magicznego. Ten na niezrozumieniu fizjologii kobiety opierał przekonanie o jej nieczystości i niejasnej, mediacyjnej charakterystyce. Niską ocenę kobiety sankcjonują bajki tłumaczące przyczyny jej stworzeniu. Gdy Pan Bóg skończył kreację świata, pomyślał, że stworzy Adamowi dla jego uciechy „jakom zabawke”. Wyjął mu jedno żebro, które miało stać się zalążkiem nowej istoty i położył, by nieco obeschło. Żebro porwał pies. Pan Bóg nie mógł psa dogonić, bo ten schował się za drzwiami. Ale drzwi zatrzaskując się odcięły psu kawałek ogona. „Toz to zgniewał sie, łapił ogon i z tego ogona stworzył babe – haj”. Ta opowieść „Stworzenie kobiety” ze zbioru „Stu baśni ludowych” odwołuje się do negatywnej oceny psa, obecnej w wielu kulturach, ale też pokazuje drugorzędność kobiety wobec mężczyzny.

W „Stworzeniu człowieka” czytamy o tym, jak zabrakło Panu Bogu nitki na zszycie ciała kobiety, stąd wzięły się nasze narządy płciowe. To więc przesłanie, że kobieta stworzona w drugiej kolejności jest dziełem niedoskonałym, nieskończonym. Z rzadka zdarza się obraz kobiety wiernej, mądrej, oddanej mężowi.

• I baba z tym nie walczy? 

- Walczy o swoją pozycję, jak pokazują bajki komiczne, przede wszystkim na polu małżeńskim. Gotowa jest dla władzy nad mężem zrobić wszystko, np. uciekając się do rękoczynów czy ośmieszając się. Jest agresywna i bezwzględna, co doprowadza mężczyzn do bezsilności, jak na przykład bohatera bajki „Chłop, wąż, ciekawa żona i kogut”.

Wąż siedzący na drzewie nauczył chłopa sztuki rozumienia języka zwierząt pod warunkiem, że nikomu o tym nie powie. Kiedy w domu żona, która była wielką złośnicą, chłopa zwymyślała, ten wysłuchał jej spokojnie i poszedł spać.

W nocy przyszedł kogut i mówi:
Ja mam siedem żon
I radę jem dam
A ty jednę masz
I rady jej nie dasz?
Odtąd chłop nie ulegał już babie.

• Dziś 8 marca. To ma być rozmowa z okazji Dnia Kobiet. Może jednak baby mają jakieś zalety… 

- Znajdujemy teksty bajek ludowych, w których kobieta oceniana jest pozytywnie. Na przykład czytamy, że „Na Mazowszu był zagrodnik, który miał żonę potulną, zgodliwą w niczem niesprzeciwiającą się, powszechnie nazywano ją: dobrą żoną”. Nie chcieli w to uwierzyć kupcy, którzy oszukali jej męża na jarmarku. Ona jednak w ich obecności pochwaliła bardzo niekorzystne interesy męża i tym sposobem wygrał on zakład oraz bardzo cenne „dwie bryk soli”.

Cechy dobrej żony charakteryzują też bohaterki bajek magicznych, w których kobiety okazują się odwagą i oddaniem, wyruszając do piekła czy innego, groźnego królestwa w celu uratowania mężczyzny. To piękne, budujące portrety.

• I to będzie dobre zakończenie, zwłaszcza, że bajki piętnują babską gadatliwość.

Katarzyna Smyk
Katarzyna Smyk (fot. Maciej Kaczanowski)

Słownik polskiej bajki ludowej

Prof. Katarzyna Smyk jest jednym z trzynastu badaczy biorących udział w ogólnopolskim projekcie „Słownik polskiej bajki ludowej”, realizowanym na Uniwersytecie Mikołaja Kopernika w Toruniu pod kierunkiem prof. UMK dr hab. Violetty Wróblewskiej. Oprócz będącej bohaterką rozmowy „baby” zajmuje się jeszcze hasłami: Mężczyzna, Droga, Drzewo, Las, Księżyc, Słońce, Wiatr, Woda, Anioł, Narzeczona, Bracia, Brat-baranek, Łabędzie, Złota kaczka.

Efektem będzie słownik dostępny online i tradycyjna książka, która ukaże się w 2018 roku.
Zainteresowanych projektem oraz lekturą bajek naukowcy zapraszają na stronę http://bajka.umk.pl.

Dziewczyna wychodzi za diabła

Baba jednak miała córkę jedynaczkę, bardzo piękną. Zawsze jéj mówiła: „Nie pójdziesz ty za chłopa, tylko za pana”. Choć się zalecał jaki parobek, nawet kmiecy syn, Rozyna pójść za niego nie chciała, wiele o sobie trzymając, i tylko przybycia pana wyglądała. […] 

Jednego razu, kiedy tak chodziła, widzi że jedzie kareta, z któréj piękny pan okienkiem wychylił głowę. […] pan mówi do niéj: „Najpiękniejsza z dziewcząt, pojedziesz ze mną, bo ja jestem panem dla ciebie”. […] Rozyna słysząc o pieniądzach, na nich już nie uważała i wsiadła do karety. Furman trzasnął z bicza i pojechali.

W powozie pan rozpoczyna ku dziewczynie miłosne stroić ceregiele; ależ teraz dopiero ją strach ogarnął, bo spostrzegła, że ów kochanek ma racie zamiast nóg, pazury zamiast rąk i dwa rogi wyglądające mu z pod kapelusza. […] Jechali, jechali, w końcu stanęli przed piekłem. […] Rozyna widzi ze źle, poznała w jakiéj jest kompanji, lecz już zapóźno myśleć o ratunku; wziął ją djabeł i tańcuje z nią do sądnego dnia.

(Kolberg 1962)

Kobieta wiecznie zajęta

Gdy Chrystus chodził po świecie, zatrzymał się przed chatą, przy której siedziały kobiety „i gawędząc zabawiały się ploteczkami o sąsiadach. Bóg zbliżył się do gromadki i zapytał o drogę; zajęte swą gawędą, nie odpowiedziały Chrystusowi. Syn Bóg zapytał się raz, drugi, do piątego razu, ale one wcale na to nie zwracały uwagi i wciąż z sobą rozmawiały. Zniecierpliwiony Chrystus, bo mu się śpieszyło, za karę całe grono kobiet umieścił na niebie i nazwał gwiazdozbiór ten Babami

(Piątkowska 1900)

Dziewczyna udaje głos Boży

Kudła – córka ładna, lecz próżniak, wiecznie na piecu się wylegująca, „nigdy nieumyta i nieuczesana” - tak oto sprytnie zarządziła swoim zamęściem: „[…] w nocy odziewa się w prześcieradło, a stanąwszy za oknem, woła na chłopa:

- Spis ty?

- Nie.

- Kázáł Pán Jezus i świnta Anna, zebyś se pojon Kudłe od sumsiada. Azebyś pojon, ażebyś pojon! […]

Skoro świt bieży Kuba do sąsiadów i spotyka w progu Kudłę pięknie przybraną, aż nie poznał, tak wypiękniała. Prosił o nić matki; a ta widząc w tem palec Boży nie sprzeciwiała się. Żyli z sobą szczęśliwie.

(Witanowski 1893)

Mąż szuka osób głupszych od żony

Kuba posłał babę na jarmark z kurczęciem na sprzedaż, polecając jej, by je napowrót do dom przyniosła, jeżeli szóstki za nie nie dostanie. Pod wieczór wraca kobieta z miasta i przynosi ze sobą kurczę. „Cemuześ go nie sprzedała” - pyta się Kuba. „Bo mi dawali za niego piétnaście centów - odrzekła baba - a tyś mi kázáł wziąć sóstkę”.

(Świętek 1893)

Szepleniąca panna

Były u matki dwie córki. Czas by je było wydać za mąż, lecz wszystkich odstręczała jednej głupota, a drugiej zaś trudna wymowa.

Mieli oto przyjść kawalerowie „na oględziny”. Matka upomina, żeby się odzywały, że ona za nich będzie mówić. Przyszli oczekiwani goście i wszystko poszłoby dobrze, gdyby nie kot, który korzystając z ogólnego zajęcia, spiął się na komin, aby wyciągnąć z garnka kawał mięsa. Zauważyła psotnika starsza, a biegnąc do komina krzyknęła:

- Psi, totta! nie wyciondáj misa z dorta!

A na to druga, klaszcząc w ręce, zawołała:

- A já sie wydam, bo nic nie dodom! (Witanowski 1893)

Komentarze 20

Najlepsze · Najnowsze
Avatar
Gość / 8 marca 2017 o 11:25
0
Z rodzimych bohaterek mamy jeszcze Jagienkę z Krzyżaków i Baśkę z Pana Wołodyjowskiego.
Avatar
Gość / 8 marca 2017 o 11:09
0
Nowe bajki już powstają. "Kraina Lodu", "Merida Waleczna", a nawet poczciwa seria o Shreku to już zupełnie inny kaliber. Podobnie "Rogue 1" - dla starszych.
Avatar
Gość / 8 marca 2017 o 11:07
0
Książka Agnieszki Graff powstała 16 lat temu a nadal jest aktualna. Polecam toczącym pianę krytykantom. Ciekawe swoją drogą, jakie zdanie macie o swoich babkach i matkach, bo o żonach i córkach pewnie jak ten przysłowiowy chłop z omawianych wyżej bajek...
Avatar
Gość / 8 marca 2017 o 11:06
0
Bajki zostały przeniesione do rzeczywistości. Stąd proceder palenia czarownic na stosie.
Avatar
Gość / 8 marca 2017 o 10:59
0
A sierota Marysia????
Avatar
Gość / 8 marca 2017 o 10:44
0
Poza tym czarownice zawsze przedstawiane były jako stare złośliwe, zasuszone baby w chustkach ze szpiczastą, wysuniętą do przodu brodą i brodawką na krogulczym nosie. Natomiast czarnoksiężnicy to osobnicy dostojni, potężni budzący respekt. Podobnie rzecz się ma z macochami. Chyba w żadnej bajce nie przedstawiono macochy jako osoby pozytywnej. Zawsze to kobieta chciwa, zazdrosna, zdolna do pozbycia się pasierbic włącznie z uśmierceniem. Nowy mąż to oczywiście wdowiec, nigdy rozwodnik zazwyczaj dobrotliwy, nieświadomy "wybiegów" i kreciej roboty cwanej żony.
Avatar
Gość / 8 marca 2017 o 10:37
0
Super artykuł. Dobrze że mamy Jagnę z Chłopów.
Avatar
Gość / 8 marca 2017 o 10:12
0
zmienić bajki! albo unieważnić! wymyślić nowe, postępowe, jakich by się manifa i Kazimiera Szczuka nie powstydziła swoim dzieciom czytać, gdyby je chciała miec!
Avatar
Gość / 8 marca 2017 o 09:55
0
Jak zaznacza Ewa Krzaklewska, w Polsce to rodzina jest najważniejszym miejscem kształtowania sposobu myślenia. To czego doświadczamy w domu, przekłada się na obecność kobiet w polityce, ich pracę i partnerstwo. - Bardzo ważne jest przełamywanie stereotypów, tworzenie wzorców, które są bardziej różnorodne – komentuje Krzaklewska. - Skoro rodziny dalej w dużej mierze powielają tradycyjne wzorce, potrzeba impulsu z zewnątrz, który zmieni myślenie na temat ról kobiet i mężczyzn. Takim impulsem jest też np. migracja i możliwość obserwacji bardziej równościowych modeli za granicą - dodaje. Ogromną rolę mogłyby odegrać w Polsce dobrze zaplanowane kampanie społeczne, które uświadomiłyby Polkom i Polakom, z jakimi problemami nadal musimy się zmierzyć. - W kwestii przemocy, głównym polem działania jest edukacja i zmiana świadomości – mówi dalej Krzaklewska i jako przykład ważnej kampanii społecznej podaje tę o słynnym haśle "bo zupa była za słona". Ważne są również kampanie uświadamiające pracodawców. Wciąż nie docenia się, jakie przełożenie na dalsze życie kobiet ma chociażby decyzja o podziale między rodziców obowiązków związanych z opieką nad dziećmi. - Często zdarza się, że mężczyźni chcą brać urlopy rodzicielskie, ale w firmie jest oczekiwanie, że ojcowie pozostaną w pracy. Ze względu na różnice w zarobkach, to mężczyźni pozostają głównymi żywicielami rodziny, więc ryzyko utraty przez nich pracy wydaje się poważniejsze. To kobieta musi więc zostać w domu z dziećmi i koło się zamyka – przekonuje Małgorzata Druciarek. Dzieci obserwują tradycyjne modele rodzin i podział obowiązków jest przez nie potem powielany. Kampanie społeczne najczęściej organizowane są przez organizacje pozarządowe, które działają w ramach danego obszaru, jednak sam rząd powinien zainwestować w edukację Polek i Polaków i zagwarantować tym organizacjom środki finansowe na te działania.
Jak zaznacza Ewa Krzaklewska, w Polsce to rodzina jest najważniejszym miejscem kształtowania sposobu myślenia. To czego doświadczamy w domu, przekłada się na obecność kobiet w polityce, ich pracę i partnerstwo. - Bardzo ważne jest przełamywanie stereotypów, tworzenie wzorców, które są bardziej różnorodne – komentuje Krzaklewska. - Skoro rodziny dalej w dużej mierze powielają tradycyjne wzorce, potrzeba impulsu z zewnątrz, który zmieni myślenie na temat ról kobiet i mężczyzn. Takim impulsem jest też np. migracja i możliwość obserwacji bardzie... rozwiń
Avatar
Gość / 8 marca 2017 o 09:54
0
Problemem, o którym nie mówi się w Polsce wystarczająco często i głośno jest sytuacja starszych Polek, których emerytury są dużo niższe od świadczeń pobieranych przez mężczyzn. Kobiety nie wiedzą, jak duży wpływ na wysokość ich emerytur mają staż pracy i realne zarobki. Nie są świadome, jakie znaczenie mają przerwy w pracy m.in. te na opiekę nad dziećmi. Bardzo często to również na starszych kobietach spoczywa w całości obowiązek opieki nad osobami zależnymi czy wnukami. Jak mówi Małgorzata Druciarek, istotną kwestią dla standardu życia starszych Polek jest wiek emerytalny, który u nas został znowu obniżony. "Odbyło się to z dużym poparciem ze strony samych kobiet, ale wynika to niestety z niewiedzy. Polacy wiedzą bardzo mało o tym, jak funkcjonuje system emerytalny i co ma wpływ na wysokość ich emerytur. Kobiety ucieszyły się, że będą pracować krócej, ale tak naprawdę będzie to miało drastyczny wpływ na ich późniejsze życie. Późniejszy wiek emerytalny tak naprawdę zabezpiecza kobiety, choć bez innych rozwiązań instytucjonalnych, które odciążyłyby kobiety w pracy opiekuńczej, nie rozwiązuje problemu" - dodaje.
Problemem, o którym nie mówi się w Polsce wystarczająco często i głośno jest sytuacja starszych Polek, których emerytury są dużo niższe od świadczeń pobieranych przez mężczyzn. Kobiety nie wiedzą, jak duży wpływ na wysokość ich emerytur mają staż pracy i realne zarobki. Nie są świadome, jakie znaczenie mają przerwy w pracy m.in. te na opiekę nad dziećmi. Bardzo często to również na starszych kobietach spoczywa w całości obowiązek opieki nad osobami zależnymi czy wnukami. Jak mówi Małgorzata Druciarek, istotną kwestią dla standardu życia star... rozwiń
Avatar
Gość / 8 marca 2017 o 11:25
0
Z rodzimych bohaterek mamy jeszcze Jagienkę z Krzyżaków i Baśkę z Pana Wołodyjowskiego.
Avatar
Gość / 8 marca 2017 o 11:09
0
Nowe bajki już powstają. "Kraina Lodu", "Merida Waleczna", a nawet poczciwa seria o Shreku to już zupełnie inny kaliber. Podobnie "Rogue 1" - dla starszych.
Avatar
Gość / 8 marca 2017 o 11:07
0
Książka Agnieszki Graff powstała 16 lat temu a nadal jest aktualna. Polecam toczącym pianę krytykantom. Ciekawe swoją drogą, jakie zdanie macie o swoich babkach i matkach, bo o żonach i córkach pewnie jak ten przysłowiowy chłop z omawianych wyżej bajek...
Avatar
Gość / 8 marca 2017 o 11:06
0
Bajki zostały przeniesione do rzeczywistości. Stąd proceder palenia czarownic na stosie.
Avatar
Gość / 8 marca 2017 o 10:59
0
A sierota Marysia????
Avatar
Gość / 8 marca 2017 o 10:44
0
Poza tym czarownice zawsze przedstawiane były jako stare złośliwe, zasuszone baby w chustkach ze szpiczastą, wysuniętą do przodu brodą i brodawką na krogulczym nosie. Natomiast czarnoksiężnicy to osobnicy dostojni, potężni budzący respekt. Podobnie rzecz się ma z macochami. Chyba w żadnej bajce nie przedstawiono macochy jako osoby pozytywnej. Zawsze to kobieta chciwa, zazdrosna, zdolna do pozbycia się pasierbic włącznie z uśmierceniem. Nowy mąż to oczywiście wdowiec, nigdy rozwodnik zazwyczaj dobrotliwy, nieświadomy "wybiegów" i kreciej roboty cwanej żony.
Avatar
Gość / 8 marca 2017 o 10:37
0
Super artykuł. Dobrze że mamy Jagnę z Chłopów.
Avatar
Gość / 8 marca 2017 o 10:12
0
zmienić bajki! albo unieważnić! wymyślić nowe, postępowe, jakich by się manifa i Kazimiera Szczuka nie powstydziła swoim dzieciom czytać, gdyby je chciała miec!
Avatar
Gość / 8 marca 2017 o 09:55
0
Jak zaznacza Ewa Krzaklewska, w Polsce to rodzina jest najważniejszym miejscem kształtowania sposobu myślenia. To czego doświadczamy w domu, przekłada się na obecność kobiet w polityce, ich pracę i partnerstwo. - Bardzo ważne jest przełamywanie stereotypów, tworzenie wzorców, które są bardziej różnorodne – komentuje Krzaklewska. - Skoro rodziny dalej w dużej mierze powielają tradycyjne wzorce, potrzeba impulsu z zewnątrz, który zmieni myślenie na temat ról kobiet i mężczyzn. Takim impulsem jest też np. migracja i możliwość obserwacji bardziej równościowych modeli za granicą - dodaje. Ogromną rolę mogłyby odegrać w Polsce dobrze zaplanowane kampanie społeczne, które uświadomiłyby Polkom i Polakom, z jakimi problemami nadal musimy się zmierzyć. - W kwestii przemocy, głównym polem działania jest edukacja i zmiana świadomości – mówi dalej Krzaklewska i jako przykład ważnej kampanii społecznej podaje tę o słynnym haśle "bo zupa była za słona". Ważne są również kampanie uświadamiające pracodawców. Wciąż nie docenia się, jakie przełożenie na dalsze życie kobiet ma chociażby decyzja o podziale między rodziców obowiązków związanych z opieką nad dziećmi. - Często zdarza się, że mężczyźni chcą brać urlopy rodzicielskie, ale w firmie jest oczekiwanie, że ojcowie pozostaną w pracy. Ze względu na różnice w zarobkach, to mężczyźni pozostają głównymi żywicielami rodziny, więc ryzyko utraty przez nich pracy wydaje się poważniejsze. To kobieta musi więc zostać w domu z dziećmi i koło się zamyka – przekonuje Małgorzata Druciarek. Dzieci obserwują tradycyjne modele rodzin i podział obowiązków jest przez nie potem powielany. Kampanie społeczne najczęściej organizowane są przez organizacje pozarządowe, które działają w ramach danego obszaru, jednak sam rząd powinien zainwestować w edukację Polek i Polaków i zagwarantować tym organizacjom środki finansowe na te działania.
Jak zaznacza Ewa Krzaklewska, w Polsce to rodzina jest najważniejszym miejscem kształtowania sposobu myślenia. To czego doświadczamy w domu, przekłada się na obecność kobiet w polityce, ich pracę i partnerstwo. - Bardzo ważne jest przełamywanie stereotypów, tworzenie wzorców, które są bardziej różnorodne – komentuje Krzaklewska. - Skoro rodziny dalej w dużej mierze powielają tradycyjne wzorce, potrzeba impulsu z zewnątrz, który zmieni myślenie na temat ról kobiet i mężczyzn. Takim impulsem jest też np. migracja i możliwość obserwacji bardzie... rozwiń
Avatar
Gość / 8 marca 2017 o 09:54
0
Problemem, o którym nie mówi się w Polsce wystarczająco często i głośno jest sytuacja starszych Polek, których emerytury są dużo niższe od świadczeń pobieranych przez mężczyzn. Kobiety nie wiedzą, jak duży wpływ na wysokość ich emerytur mają staż pracy i realne zarobki. Nie są świadome, jakie znaczenie mają przerwy w pracy m.in. te na opiekę nad dziećmi. Bardzo często to również na starszych kobietach spoczywa w całości obowiązek opieki nad osobami zależnymi czy wnukami. Jak mówi Małgorzata Druciarek, istotną kwestią dla standardu życia starszych Polek jest wiek emerytalny, który u nas został znowu obniżony. "Odbyło się to z dużym poparciem ze strony samych kobiet, ale wynika to niestety z niewiedzy. Polacy wiedzą bardzo mało o tym, jak funkcjonuje system emerytalny i co ma wpływ na wysokość ich emerytur. Kobiety ucieszyły się, że będą pracować krócej, ale tak naprawdę będzie to miało drastyczny wpływ na ich późniejsze życie. Późniejszy wiek emerytalny tak naprawdę zabezpiecza kobiety, choć bez innych rozwiązań instytucjonalnych, które odciążyłyby kobiety w pracy opiekuńczej, nie rozwiązuje problemu" - dodaje.
Problemem, o którym nie mówi się w Polsce wystarczająco często i głośno jest sytuacja starszych Polek, których emerytury są dużo niższe od świadczeń pobieranych przez mężczyzn. Kobiety nie wiedzą, jak duży wpływ na wysokość ich emerytur mają staż pracy i realne zarobki. Nie są świadome, jakie znaczenie mają przerwy w pracy m.in. te na opiekę nad dziećmi. Bardzo często to również na starszych kobietach spoczywa w całości obowiązek opieki nad osobami zależnymi czy wnukami. Jak mówi Małgorzata Druciarek, istotną kwestią dla standardu życia star... rozwiń
Zobacz wszystkie komentarze 20

Skomentuj

Zaznacz "Nie jestem robotem", by dodać komentarz:
Twój komentarz został dodany

Pozostałe informacje

Rozbiórka starej altany ogrodowej - co zrobić z odpadami?

Rozbiórka starej altany ogrodowej - co zrobić z odpadami? 0 0

Rodzinne ogródki działkowe są charakterystycznym elementem miejskiej przestrzeni w Polsce. Przez kilka dekad korzystali z nich pracownicy dużych zakładów oraz lokatorzy spółdzielni mieszkaniowych. W ogrodach uprawiano warzywa i owoce dla swoich rodzin, gdy sklepowe półki były puste. Obecnie coraz więcej ogrodów jest użytkowanych przez młodych ludzi, którzy stawiają nową, typowo rekreacyjną architekturę ogrodową. Co zrobić z odpadami z rozbiórki altany?

Ks. Ignacy Kłopotowski urodził się 152 lata temu. Specjalista od crowdfundingu i fundraisingu
Magazyn
galeria

Ks. Ignacy Kłopotowski urodził się 152 lata temu. Specjalista od crowdfundingu i fundraisingu 0 0

Dziś rocznica urodzin księdza Ignacego Kłopotowskiego. Był związany z Lublinem ponad 20 lat. Pomagał wykluczonym. Mając ich sporo pod opieką, był specjalistą crowdfundingu i nie był mu obcy fundraising. Z konieczności propagował i stosował idee zero waste. Twórca konsorcjum wydawniczego, publicysta wykorzystujący mechanizmy marketingu i public relations. Co w tym niezwykłego? Błogosławiony ksiądz Ignacy Kłopotowski urodził się 152 lata temu.

Turniej Purpurowej Róży

Turniej Purpurowej Róży 0 0

Waleczni wojownicy z Magicznych Ogrodów ogłaszają turniej, który ma rozstrzygnąć, która armia jest najsprawniejsza! Czy to zaszczytne miano przypadnie wojownikom dowodzonym przez Thoroda Raptora, czy może Bestiom Araga?

IV NightSkating Lublin 2018: Rolkarze dla zwierząt
21 lipca 2018, 20:00

IV NightSkating Lublin 2018: Rolkarze dla zwierząt 1 0

Co Gdzie Kiedy. Fani rolek i wrotek ponownie wyjadą w nocy na ulice miasta. Kolejną edycję NightSkating Lublin zaplanowano na sobotę. Tym razem przejażdżka będzie połączona z akcją charytatywną.

Turniej Neuroshimy Hex w Chatce Żaka
22 lipca 2018, 12:00

Turniej Neuroshimy Hex w Chatce Żaka 1 0

Co Gdzie Kiedy. W niedzielę, 22 lipca o godz. 12 w Chatce Żaka (ul. Radziszewskiego 16) odbędzie się turniej eliminacyjny do Mistrzostw Polski 2018 w grze planszowej Neuroshima Hex. Chętni mogą zapisywać się do udziału od godz. 11.30 na miejscu.

Przez pół roku jej rodzina ma wstęp do Aqua Lublin za darmo. Pani Anna miała szczęście

Przez pół roku jej rodzina ma wstęp do Aqua Lublin za darmo. Pani Anna miała szczęście 26 0

Milionowym klientem pochwalił się dzisiaj kompleks pływacki Aqua Lublin przy Al. Zygmuntowskich. Pani Anna, która miała to szczęście, dostała rodzinny karnet do Aqua Lublin.

1 grosz za 1 kilometr szczęśliwej jazdy. Zbiórka na środki transportu dla misjonarzy

1 grosz za 1 kilometr szczęśliwej jazdy. Zbiórka na środki transportu dla misjonarzy 0 0

W niedzielę zaczyna się Akcja św. Krzysztofa – 1 grosz za 1 kilometr szczęśliwej jazdy na środki transportu dla misjonarzy. W ubiegłym roku dzięki przekazanym pieniądzom udało się spełnić prośby polskich misjonarzy w 30 krajach świata.

Pokazy fontanny na placu Litewskim w Lublinie: Nowe widowisko "Anioły lubelskie"

Pokazy fontanny na placu Litewskim w Lublinie: Nowe widowisko "Anioły lubelskie" 3 0

Co Gdzie Kiedy. Już w piątek 20 lipca po raz pierwszy pokazane zostanie w fontannie na pl. Litewskim nowe widowisko „Anioły lubelskie”. W lipcu zobaczymy je w sumie sześć razy, bo Ratusz zmienił harmonogram pokazów.

Chwila nieuwagi i takie efekty. Dachowanie audi [zdjęcia]
galeria

Chwila nieuwagi i takie efekty. Dachowanie audi [zdjęcia] 0 2

Do zdarzenia doszło w piątek po godz. 8 w Janowicach (pow. świdnicki).

94 PZLA Mistrzostwa Polski: Brązowy medal Joanny Bemowskiej z AZS UMCS
galeria

94 PZLA Mistrzostwa Polski: Brązowy medal Joanny Bemowskiej z AZS UMCS 0 0

Świetny początek 94 PZLA Mistrzostw Polski w Lekkiej Atletyce dla AZS UMCS. Joanna Bemowska wywalczyła brązowy medal w chodzie sportowym na 5 km.

Rzucił się z nożem na swoją matkę. Bo nie zostawili mu kotletów na kolację

Rzucił się z nożem na swoją matkę. Bo nie zostawili mu kotletów na kolację 42 6

Cztery lata więzienia i przymusowa terapia odwykowa. To kara dla 26-latka z okolic Puław, który ugodził nożem własną matkę. Wcześniej latami znęcał się nad rodziną.

Do ostatniego rzutu. Rozmowa z Pawłem Fajdkiem, zawodnikiem Agrosu Zamość
Magazyn

Do ostatniego rzutu. Rozmowa z Pawłem Fajdkiem, zawodnikiem Agrosu Zamość 2 0

Rozmowa z Pawłem Fajdkiem, zawodnikiem Agrosu Zamość

O ziołach, wirusie i drogach dla Niepodległej

O ziołach, wirusie i drogach dla Niepodległej 0

Rozmowa ze Sławomirem Sosnowskim, Marszałkiem Województwa Lubelskiego.

94 PZLA Mistrzostwa Polski: Złota niedziela AZS UMCS Lublin?

94 PZLA Mistrzostwa Polski: Złota niedziela AZS UMCS Lublin? 2 0

Organizatorzy mistrzostw Polski zadbali o to, żeby kibice każdego dnia zawodów mieli co oglądać. Dlatego już w piątek w akcji będzie można zobaczyć Pawła Fajdka

Cyrk Podwórkowy w Lublinie przed Carnavalem Sztukmistrzów [harmonogram]
22 lipca 2018, 17:00

Cyrk Podwórkowy w Lublinie przed Carnavalem Sztukmistrzów [harmonogram] 1 0

Co Gdzie Kiedy. Od najbliższej niedzieli po Lublinie będzie krążyć Cyrk Podwórkowy, który co rok jest oznaką zbliżającego się Carnavalu Sztukmistrzów. Artyści będą występować na terenie lubelskich dzielnic. Wszystkie występy są darmowe.

ALARM24

Widzisz wypadek? Jesteś świadkiem niecodziennego zdarzenia?
Alarm24 telefon 691 770 010

Wyślij wiadomość, zdjęcie lub zadzwoń.

Kliknij i dodaj swojego newsa!

Najczęściej czytane

Dzisiaj · Tydzień · Wideo · Premium

Uwaga czytelniku!

Informujemy, że w dniu 25 maja 2018 r. na terenie całej Unii Europejskiej, w tym także w Polsce, wejdzie w życie Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego w sprawie ochrony danych osobowych. W związku z tym chcielibyśmy Ci przekazać kilka informacji na temat zasad przetwarzania Twoich danych osobowych przez administratora portalu www.dziennikwschodni.pl – spółkę Corner Media sp. z o.o. z siedzibą w Lublinie.

Bardzo prosimy, zapoznaj się z tymi informacjami uważnie, są to bowiem sprawy bardzo istotne. Jeśli jesteś osobą małoletnią poniżej 16. roku życia, koniecznie przekaż tą wiadomość swoim opiekunom, którzy następnie powinni wytłumaczyć Ci, o co w niej chodzi i dlaczego się do Ciebie zwracamy.

Czym jest RODO?

RODO to potoczna nazwa Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE. W Polsce będzie ono obowiązywało od 25 maja 2018 r. Akt ten wprowadza nowy standard ochrony danych osobowych, nakładając na podmioty przetwarzające te dane (administratorów danych) szereg obowiązków, w tym obowiązek poinformowania Ciebie o sposobie przetwarzania Twoich danych, celach w jakich Twoje dane są przetwarzane oraz o uprawnieniach przysługujących Ci w związku z przetwarzaniem danych osobowych przez administratora danych.

Administrator danych

Administratorem Twoich danych osobowych jest Corner Media Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Lublinie, ul. Krakowskie Przedmieście 54, 20-002 Lublin, wpisana do rejestru przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego przez Sąd Rejonowy Lublin – Wschód z siedzibą w Świdniku, VI Wydział Gospodarczy Krajowego Rejestru Sądowego, za numerem KRS 0000507517, NIP 7123286919, kapitał zakładowy – 50.000,00. PLN

Możesz się z nami skontaktować zarówno pod adresem:
Corner Media Spółka z o.o.
ul. Krakowskie Przedmieście 54
20-002 Lublinie

jak i mailowo: online@dziennikwschodni.pl

oraz telefonicznie: 81 46-26-800

Rodzaj przetwarzanych danych osobowych

Przetwarzamy dane osobowe podane przez Ciebie podczas procesu rejestracji konta na portalu www.dziennikwschodni.pl, a także dane, które są zbierane podczas korzystania przez Ciebie z tego portalu. Chodzi o dane zbierane i zapisywane w plikach cookies. Więcej na temat plików cookies przeczytasz w naszej polityce prywatności.

Pamiętaj, rejestracja konta na portalu www.dziennikwschodni.pl nie jest obowiązkowa. Nie masz także obowiązku podawania nam swoich prawdziwych danych podczas procesu rejestracji, jak również nie musisz podawać nam wszystkich danych, o które pytamy. Może się jednak zdarzyć tak, że nie posiadając Twoich wszystkich danych albo nie posiadając Twoich prawdziwych danych, nie będziemy w stanie świadczyć Ci wszystkich usług, które oferujemy oraz wywiązać się z wszystkich obowiązków określonych w regulaminie portalu dziennikwschodni.pl (np. zapewnić Ci odpowiedniego bezpieczeństwa w zakresie odzyskania danych dostępowych do konta).

Cel przetwarzania danych osobowych

Głównym celem przetwarzania przez nas Twoich danych jest zapewnienie Ci pełnej funkcjonalności działania serwisu dziennikwschodni.pl, dostępu do usług świadczonych przez nas w ramach tego serwisu, zapewniania Ci bezpieczeństwa podczas korzystania z serwisu (np. w przypadku prób nadużyć) oraz wywiązanie się przez nas z obowiązków umownych wynikających z regulaminu portalu Dziennikwschodni.pl.

Dodatkowy cel przetwarzania danych osobowych to tzw. marketing własny, tj. przetwarzanie danych wyłącznie na nasze wewnętrzne potrzeby w celach analitycznych, badawczych, statystycznych, w szczególności poprzez dążenie do jak najpełniejszego dostosowania treści wyświetlanych na naszych stronach do Twoich preferencji i zainteresowań.

Ponadto, o ile wyrazisz na to zgodę, będziemy mogli przetwarzać Twoje dane osobowe w celach marketingowych (marketing zewnętrzny), w tym przekazywać Twoje dane podmiotom z nami współpracującym – agencjom reklamowym i naszym partnerom handlowym. Pamiętaj, że zgoda na przetwarzanie Twoich danych w celach marketingowych jest całkowicie dobrowolna i możesz ją w każdej chwili wycofać.

Pamiętaj także, że jeżeli jesteś osobą małoletnią, która nie ukończyła 16. roku życia, przesyłanie informacji w celach marketingowych może nastąpić wyłącznie po wyrażeniu zgody przez Twojego rodzica lub opiekuna.

Podstawy prawne przetwarzania danych

Twoje dane osobowe mogą być przetwarzane wyłącznie zgodnie z określonymi w obecnie obowiązujących przepisach podstawami prawnymi. W zależności od celu przetwarzania danych możemy wyróżnić trzy główne podstawy prawne przetwarzania danych.

Pierwszą podstawą przetwarzania danych jest niezbędność do wykonania umów o świadczenie usług. Mamy z nią do czynienia wtedy, gdy przetwarzanie danych jest niezbędne w celu zapewnienia Ci sprawnego, bezpiecznego korzystania z naszego serwisu wraz z jego wszystkimi funkcjonalnościami. Umowy o świadczenie usług to regulaminy, w tym regulamin portalu dziennikwschodni.pl, który akceptujesz decydując się na korzystanie z naszego serwisu.

Drugą podstawą przetwarzania danych jest uzasadniony interes administratora danych. Mamy z nim do czynienia w przypadku prowadzenia pomiarów statystycznych oraz działań z zakresu marketingu własnego przez administratora danych.

Wreszcie, trzecią przesłanką przetwarzania danych jest Twoja dobrowolna i świadoma zgoda. Na jej podstawie Twoje dane mogą być wykorzystywane w celach marketingowych, a także w celu profilowania.

Pamiętaj, zgody udzielasz w pełni dobrowolnie. Masz także prawo do cofnięcia udzielonej zgody na przetwarzanie Twoich danych osobowych w dowolnym momencie. Wycofanie zgody nie będzie miało jednak wpływu na zgodność z prawem przetwarzania, którego dokonano na podstawie zgody przed jej cofnięciem.

Podmioty, którym możemy przekazywać dane

Co do zasady Twoje dane osobowe będą przez nas wykorzystywane wyłącznie na nasz własny użytek.

W pewnych sytuacjach możemy jednak przekazać Twoje dane podmiotom z nami współpracującym: – naszym partnerom handlowym, podwykonawcom oferowanych przez nas usług, agencjom marketingowym.

Dodatkowo, w przypadkach ściśle określonych w przepisach prawa, będziemy zobligowani przekazać Twoje dane podmiotom uprawnionym do ich uzyskania na podstawie obecnie obowiązujących przepisów prawa (np. policji czy prokuraturze), pod warunkiem oczywiście, iż wystąpią do nas z takim żądaniem, powołując się na określoną podstawę prawną.

Okres przechowywania danych

Twoje dane osobowe będą przechowywane tak długo, jak będzie to niezbędne do zapewnienia Ci dostępu do usług oferowanych przez serwis www.dziennikwchodni.pl Oczywiście, możesz w każdym czasie złożyć wniosek o zaprzestanie przetwarzania swoich danych osobowych, ich zmianę lub usunięcie.

Informacje o prawach przysługujących osobie, której dane dotyczą

Musisz wiedzieć, że niezależnie od tego, na jakiej podstawie przetwarzamy Twoje dane, masz zawsze prawo dostępu do nich oraz ich poprawiania. Możesz również w każdym momencie żądać ich usunięcia lub cofnąć albo ograniczyć wcześniej udzieloną zgodę na przetwarzanie danych osobowych, przy czym wycofanie danej zgody nie wpływa na administratora danych do przetwarzania danych w celu określonym w danej zgodzie do chwili jej wycofania.

Masz również prawo wniesienia sprzeciwu wobec przetwarzania Twoich danych osobowych.

Możesz też zażądać od administratora danych osobowych przeniesienia Twoich danych lub uzyskania kopii Twoich danych, z tym jednak zastrzeżeniem, że prawo to nie może wpływać niekorzystnie na prawa i wolności innych osób. Administrator danych będzie realizował Twoje żądania w zakresie posiadanych możliwości technicznych.

Informacje o prawie do wniesienia skargi

Organem nadzorczym nad administratorem danych osobowych jest Generalny Inspektor Danych Osobowych, do którego masz prawo wnieść skargę za każdym razem, gdy Twoje dane będą przetwarzane w sposób w Twojej ocenie nieprawidłowy.

Informacje o tym, czy podanie danych jest wymogiem ustawowym lub umownym, czy jesteś zobowiązany do ich podania

Nie jesteś zobowiązany do podawania nam swoich danych osobowych ani wyrażania zgody na ich przetwarzanie, z tym jednak zastrzeżeniem, że ich podanie może okazać się niezbędne dla korzystania z określonych funkcjonalności serwisu.

Jest także możliwe, że jeśli nie wyrazisz zgody na przetwarzanie danych osobowych lub cofniesz wcześniej udzieloną zgodę, nie będziemy mogli zapewnić Ci dostępu do niektórych oferowanych przez nas usług, przy czym zawsze w takim wypadku zostaniesz o tym poinformowany.

Informacje o profilowaniu

Czym jest profilowanie? To zbieranie wszelkich informacji, które pozwalają bezpośrednio lub pośrednio zidentyfikować osobę, która jest poddawana profilowaniu. Profilowanie odbywa się najczęściej przy użyciu systemów informatycznych, w sposób zautomatyzowany, za pomocą specjalnych algorytmów uwzględniających określone wcześniej kryteria. Wyniki profilowania mogą być wykorzystywane m.in. do celów marketingowych, np. w celu spersonalizowania reklamy kierowanej do danego użytkownika lub przygotowania oferty uwzględniającej jego potrzeby lub preferencje.

Oświadczamy, że na chwilę obecną nie profilujemy Twoich danych. Jeśli jednak zaczniemy, zostaniesz o tym uprzednio poinformowany i będziesz miał prawo nie wyrazić na to zgody.

Bardzo prosimy o uważne zapoznanie się z powyższymi informacjami. Gdy już to zrobisz, kliknij przycisk Zapoznałem się z informacją. Przejdź do serwisu.

Rozumiem

Używamy plików cookies, aby ułatwić Ci korzystanie z naszego serwisu oraz do celów statystycznych. Jeśli nie blokujesz tych plików, to zgadzasz się na ich użycie oraz zapisanie w pamięci urządzenia. Pamiętaj, że możesz samodzielnie zarządzać cookies, zmieniając ustawienia przeglądarki. Więcej informacji w naszej polityce prywatności.