Przeglądarka, z której korzystasz jest przestarzała.

Starsze przeglądarki internetowe takie jak Internet Explorer 6, 7 i 8 posiadają udokumentowane luki bezpieczeństwa, ograniczoną funkcjonalność oraz nie są zgodne z najnowszymi standardami.

Prosimy o zainstalowanie nowszej przeglądarki, która pozwoli Ci skorzystać z pełni możliwości oferowanych przez nasz portal, jak również znacznie ułatwi Ci przeglądanie internetu w przyszłości :)

Pobierz nowszą przeglądarkę:

Chełm

29 grudnia 2018 r.
21:32

Niewiele osób wie po co powstawały takie elementy kamienic. Pamiątki po mieszkańcach, których już nie ma

0 18 A A

Do fasady kamienicy przy ul. Reformackiej 23 A na wysokości pierwszego piętra przyklejona jest kuczka. To już jedna z ostatnich takich żydowskich, architektonicznych pamiątek w mieście, w którym przed wojną częściej słyszało się jidysz, niż język polski.

AdBlock
Szanowny Czytelniku!
Dzięki reklamom czytasz za darmo. Prosimy o wyłączenie programu służącego do blokowania reklam (np. AdBlock).
Dziękujemy, redakcja Dziennika Wschodniego.
Kliknij tutaj, aby zaakceptować

Kuczka wiąże się z obchodami przypadającego we wrześniu lub październiku żydowskiego święta Sukkot, nazywanego też Świętem Namiotów, Szałasów albo po prostu Kuczki. Na ten czas religijni Żydzi stawiają namioty – kuczki, w których spożywają posiłki lub nawet śpią. To ich sposób na upamiętnianie czterdziestoletniej wędrówki przez pustynię po ucieczce z Egiptu, kiedy to spali właśnie w namiotach.

Co zamożniejsi wyznawcy judaizmu zamiast stawiać na czas święta namioty, czy szałasy na podwórkach, dobudowywali je na stałe do swoich budynków.

– Kuczka na kamienicy przy ul. Reformackiej jest najbardziej charakterystyczna spośród takich obiektów, które zachowały się w mieście – mówi Paweł Wira, kierownik chełmskiej delegatury Wojewódzkiego Urzędu Ochrony Zabytków w Lublinie. – Inne zachowały się między innymi na tyłach kamieniczek stojących wzdłuż południowej elewacji pl. Łuczkowskiego. Można je zobaczyć od strony ul. Uściługskiej. Kolejne kuczki można znaleźć na domach przy ul. Siedleckiej, Kolejowej Młodkowskiej, Szkolnej, Kopernika, czyli tam, gdzie przed wojną zdecydowaną większość mieszkańców stanowili Żydzi.

Na dobrą sprawę nie wiadomo, ile kuczek przetrwało w mieście. Nigdy nie były ewidencjonowane. Nie rzucają się w oczy, gdyż były budowane na tyłach lub znacznie rzadziej z boku kamienic. Jeśli zatem są obecnie objęte jakąkolwiek ochroną konserwatorską, to wraz z budynkami.

– Zamierzam zainteresować chełmskimi kuczkami członków naszego Towarzystwa Opieki nad Zabytkami, w tym przede wszystkim młodzież z koła działającego w I Liceum Ogólnokształcącym – dodaje Wira. – Mam nadzieję, że dzięki jej zaangażowaniu uda się zewidencjonować wszystkie nasze kuczki.

Na przykład opatrzone kuczkami kamieniczki przy pl. Łuczkowskiego stoją w obrębie chronionego obszaru urbanistycznego. Wszystkie przedsięwzięcia związane ze zmianą ich zewnętrznego wyglądu wymagają pozwolenia konserwatora zabytków. Jeśli chodzi natomiast o budynek z kuczką przy ul. Reformackiej, to znajduje się on już poza chronionym układem urbanistycznym, ale pozostaje w ewidencji konserwatora. Gdyby jego właściciele chcieli na przykład usunąć kuczkę, lub ją wyremontować, to najpierw musieliby uzyskać opinię Wiry. Oczywiście ten nigdy nie zgodziłby się na zniszczenie zabytku.

Na czas święta kuczki były wewnątrz urządzane tak, aby przez siedem dni domownicy mogli w nich spożywać posiłki, przyjmować gości i modlić się pod gołym niebem. Cechą charakterystyczną kuczek było bowiem to, że miały podnoszone dachy. Gwoli sprawiedliwości na taki luksus stać było jedynie niewielu. Dlatego też dobrą tradycją było zapraszanie przez właścicieli kuczek sąsiadów, których nie było na nie stać.

Skomentuj i udostępnij na Facebooku

Komentarze 18

Najlepsze · Najnowsze
Avatar
inżynier / 30 grudnia 2018 r. o 09:49
+24
Prawidłowa nazwa dla tej formy architektonicznej to WYKUSZ. Wieki temu stosowany w celu zwiększenia możliwości obronnych, potem jako element wzbogacenia bryły obiektu. W dzisiejszych czasach często stosowany aby sztucznie zwiększyć powierzchnię w "blokach", ponieważ wiele urzędów nie wlicza go do powierzchni zabudowy (deweloperzy oraz ci co mają małe działeczki a chcą się budować wiedzą o co chodzi :). Kuczka to nazwa "lokalna" (stosowana tylko na terytorium dawnego Państwa Polskiego) wykuszu, powstała w wyniku sposobu użytkowania tego elementu przez środowisko żydowskie. Mniej więcej w taki sposób powinien być opisany ten artykuł - potem chodzą dzieci i starsi ludzie gadając głupoty, że "tu u nas wszystko żydzi wymyślili". Dziennikarstwo to bardzo odpowiedzialne zadanie. Pozdrawiam Btw. najprawdopodobniej wykusz przywędrował do Europy z Dalekiego Wschodu
Prawidłowa nazwa dla tej formy architektonicznej to WYKUSZ. Wieki temu stosowany w celu zwiększenia możliwości obronnych, potem jako element wzbogacenia bryły obiektu. W dzisiejszych czasach często stosowany aby sztucznie zwiększyć powierzchnię w "blokach", ponieważ wiele urzędów nie wlicza go do powierzchni zabudowy (deweloperzy oraz ci co mają małe działeczki a chcą się budować wiedzą o co chodzi :). Kuczka to nazwa "lokalna" (stosowana tylko na terytorium dawnego Państwa Polskiego) wykuszu, powstała w wyniku sposobu uż... rozwiń
Avatar
PR / 30 grudnia 2018 r. o 18:20
+15
Więcej można się dowiedzieć z komentarzy niż z tego artykułu, zwłaszcza, jak ktoś ma wykształcenie architektoniczne... Z tym jidysz to też nie przesadzajcie, niedługo okaże się, że to nasi starsi bracia w wierze zaprosili na te ziemie Mieszka I z Dobrawką
Avatar
chełmianin / 30 grudnia 2018 r. o 11:13
+14
Częściej jidysz niż polski?? Bez przesady...
Avatar
maruda / 31 grudnia 2018 r. o 00:05
+13
Smutne te komentarze. Jak beznadziejnym trzeba być, by mieć kompleksy na punkcie ludzi, którzy mieszkali w Waszym mieście ponad 80 lat temu... Niby patriotyzm 500, a pojęcia o świecie tyle, co z "Trudnych spraw"...
Avatar
Gość / 30 grudnia 2018 r. o 00:10
+10
Moja babcia kuczą nazywała... kurnik, który z wyglądu przypominał tenże na zdjęciu. Może to językowa pozostałość pod dawnych sąsiadach? Być może, ale co ciekawe, po serbsku "kuća" to mieszkanie.
Avatar
zakochany w historii.... / 30 grudnia 2018 r. o 10:39
+9
...jeden z nielicznych już elementów architektury nierozerwalnie związanej z historią miasta. Warto byłoby to zachować, ale o wszystkim decyduje rachunek ekonomiczny!
Avatar
Pirat / 30 grudnia 2018 r. o 11:15
+8
Trzeba uważać żeby się to nie urwało...
Avatar
Karol / 30 grudnia 2018 r. o 01:03
+6
Reformacka jest w Chełmie, a nie w Lublinie. Post ciekawy lecz zapożyczony z TeatrNN :) W Lublinie również można znaleźć takie ciekawe kuczki
Avatar
Helem / 30 grudnia 2018 r. o 15:08
+4
Takie ciekawostki kulturalne warto drukować w Jerusalem Post. A u nas może coś o kulturze eskimoskiej. Dleczego ignorujecie i pomijacie kulturę eskimoską?
Avatar
AleksandraSy / 17 października 2019 r. o 13:36
+2
Absolutnie coś niesamowitego te poniższe komentarze, pełne nienawiści i takiego jadu obrzydliwego. Serio, przydałoby się niektórym trochę wizyt co najmniej w bibliotece i nadrobienie zaległości a propos historii Waszego miasta. W 1916 roku mieszkało w Chełmie 16.280 osób, w tym 11.705 Żydów, co daje prawie 72% miasta. W 1921 roku mieszkało 23.221 tysięcy ludzi i 12.074 Żydów, co daje 52% miasta. W 1939 roku mieszkało 33.622 osób, w tym 14.995 Żydów, co daje 44,6% ludności miasta. Żydzi nie byli jedyną mniejszością mieszkającą, ale nie będę Was uświadamiać, poczytajcie sobie. Z Bogiem.
Absolutnie coś niesamowitego te poniższe komentarze, pełne nienawiści i takiego jadu obrzydliwego. Serio, przydałoby się niektórym trochę wizyt co najmniej w bibliotece i nadrobienie zaległości a propos historii Waszego miasta. W 1916 roku mieszkało w Chełmie 16.280 osób, w tym 11.705 Żydów, co daje prawie 72% miasta. W 1921 roku mieszkało 23.221 tysięcy ludzi i 12.074 Żydów, co daje 52% miasta. W 1939 roku mieszkało 33.622 osób, w tym 14.995 Żydów, co daje 44,6% ludności miasta. Żydzi nie byli jedyną mniejszością mieszkającą, ale nie będ... rozwiń
Avatar
leszek0 / 17 października 2019 r. o 13:40
-3
Szanowny Panie i Pani, chętny do pożyczki, jestem biznesmenem z kapitałem 500 000 euro (500 000 euro), przeznaczone do udzielania krótkoterminowych i długoterminowych pożyczek prywatnych, począwszy od 1 000 do 500 000 euro do wszystkich poważnych, wiarygodnych i którzy chcą dokonać pożyczki. Moja stopa procentowa waha się od 2% do 5% rocznie w zależności od kwoty pożyczonych i czas trwania zwrotu środków, ponieważ jest szczególnie nie chcę naruszać prawa w sprawie zużycia. Możesz spłacić w ciągu maksymalnie 5 do 25 lat w zależności od kwoty pożyczonych. Aby uzyskać więcej informacji pozostaniesz do Państwa dyspozycji, mój adres e-mail: leszekadam.spiewak@gmail.com
Szanowny Panie i Pani, chętny do pożyczki, jestem biznesmenem z kapitałem 500 000 euro (500 000 euro), przeznaczone do udzielania krótkoterminowych i długoterminowych pożyczek prywatnych, począwszy od 1 000 do 500 000 euro do wszystkich poważnych, wiarygodnych i którzy chcą dokonać pożyczki. Moja stopa procentowa waha się od 2% do 5% rocznie w zależności od kwoty pożyczonych i czas trwania zwrotu środków, ponieważ jest szczególnie nie chcę naruszać prawa w sprawie zużycia. Możesz spłacić w ciągu maksymalnie 5 do 25 lat w zależności od kwoty ... rozwiń
Avatar
leszek0 / 17 października 2019 r. o 13:40
-2
Szanowny Panie i Pani, chętny do pożyczki, jestem biznesmenem z kapitałem 500 000 euro (500 000 euro), przeznaczone do udzielania krótkoterminowych i długoterminowych pożyczek prywatnych, począwszy od 1 000 do 500 000 euro do wszystkich poważnych, wiarygodnych i którzy chcą dokonać pożyczki. Moja stopa procentowa waha się od 2% do 5% rocznie w zależności od kwoty pożyczonych i czas trwania zwrotu środków, ponieważ jest szczególnie nie chcę naruszać prawa w sprawie zużycia. Możesz spłacić w ciągu maksymalnie 5 do 25 lat w zależności od kwoty pożyczonych. Aby uzyskać więcej informacji pozostaniesz do Państwa dyspozycji, mój adres e-mail: leszekadam.spiewak@gmail.com
Szanowny Panie i Pani, chętny do pożyczki, jestem biznesmenem z kapitałem 500 000 euro (500 000 euro), przeznaczone do udzielania krótkoterminowych i długoterminowych pożyczek prywatnych, począwszy od 1 000 do 500 000 euro do wszystkich poważnych, wiarygodnych i którzy chcą dokonać pożyczki. Moja stopa procentowa waha się od 2% do 5% rocznie w zależności od kwoty pożyczonych i czas trwania zwrotu środków, ponieważ jest szczególnie nie chcę naruszać prawa w sprawie zużycia. Możesz spłacić w ciągu maksymalnie 5 do 25 lat w zależności od kwoty ... rozwiń
Avatar
AleksandraSy / 17 października 2019 r. o 13:36
+2
Absolutnie coś niesamowitego te poniższe komentarze, pełne nienawiści i takiego jadu obrzydliwego. Serio, przydałoby się niektórym trochę wizyt co najmniej w bibliotece i nadrobienie zaległości a propos historii Waszego miasta. W 1916 roku mieszkało w Chełmie 16.280 osób, w tym 11.705 Żydów, co daje prawie 72% miasta. W 1921 roku mieszkało 23.221 tysięcy ludzi i 12.074 Żydów, co daje 52% miasta. W 1939 roku mieszkało 33.622 osób, w tym 14.995 Żydów, co daje 44,6% ludności miasta. Żydzi nie byli jedyną mniejszością mieszkającą, ale nie będę Was uświadamiać, poczytajcie sobie. Z Bogiem.
Absolutnie coś niesamowitego te poniższe komentarze, pełne nienawiści i takiego jadu obrzydliwego. Serio, przydałoby się niektórym trochę wizyt co najmniej w bibliotece i nadrobienie zaległości a propos historii Waszego miasta. W 1916 roku mieszkało w Chełmie 16.280 osób, w tym 11.705 Żydów, co daje prawie 72% miasta. W 1921 roku mieszkało 23.221 tysięcy ludzi i 12.074 Żydów, co daje 52% miasta. W 1939 roku mieszkało 33.622 osób, w tym 14.995 Żydów, co daje 44,6% ludności miasta. Żydzi nie byli jedyną mniejszością mieszkającą, ale nie będ... rozwiń
Avatar
ksionc pinionc / 31 grudnia 2018 r. o 17:35
-4
obŻYDliwe
Avatar
miejscowy chełmski polak.... / 31 grudnia 2018 r. o 12:52
-1
...ale teraz nasz prezydent musi ostrożnie uważać bo to chyba szykują się na przejecie miasta co to niby bardziej mówiło po żydowsku. Teraz my odbudujemy z ruiny a oni przejma wszystko od nowa i zapedza Polaków w biede tak jak przed wojna. Dobrze że Fiszowej już nie ma bo i miasto by zniklo.
Avatar
qqryq / 31 grudnia 2018 r. o 09:44
+1
Skoro przeczytałeś to w jakimś stopniu Cię obchodzą. No chyba, że nie umiesz powstrzymać się przed klikaniem i czytaniem artykułów w internecie. W takiej sytuacji przydałaby się terapia.
Avatar
gosc / 31 grudnia 2018 r. o 08:57
-1
Chełm prawie żydowski....
Avatar
maruda / 31 grudnia 2018 r. o 00:05
+13
Smutne te komentarze. Jak beznadziejnym trzeba być, by mieć kompleksy na punkcie ludzi, którzy mieszkali w Waszym mieście ponad 80 lat temu... Niby patriotyzm 500, a pojęcia o świecie tyle, co z "Trudnych spraw"...
Avatar
PR / 30 grudnia 2018 r. o 18:20
+15
Więcej można się dowiedzieć z komentarzy niż z tego artykułu, zwłaszcza, jak ktoś ma wykształcenie architektoniczne... Z tym jidysz to też nie przesadzajcie, niedługo okaże się, że to nasi starsi bracia w wierze zaprosili na te ziemie Mieszka I z Dobrawką
Avatar
Helem / 30 grudnia 2018 r. o 15:08
+4
Takie ciekawostki kulturalne warto drukować w Jerusalem Post. A u nas może coś o kulturze eskimoskiej. Dleczego ignorujecie i pomijacie kulturę eskimoską?
Zobacz wszystkie komentarze 18

Skomentuj

Aby napisać komentarz, należy się zalogować:

Nie publikujemy nic na Twojej tablicy na Facebooku oraz nikomu nie udostępniamy Twoich danych osobistych.
Podczas pierwszego logowania zostaniesz poproszony o wybór swojej nazwy użytkownika.

Twój komentarz został dodany

Pozostałe informacje

Kraśnik. Szpital chce leczyć więcej pacjentów. Co się zmieni?

Kraśnik. Szpital chce leczyć więcej pacjentów. Co się zmieni?

Zmiany w szpitalu. Już na przełomie roku nastąpi rozszerzenie usług rejestracji telefonicznej m.in. o SMS-y przypominające o wizycie w poradni. Wraz z końcem 2023 r. zakończy się budowa pawilonu dla nowej porodówki i ginekologii. W planach jest też m.in. rozbudowa zakładu opiekuńczo-leczniczego a także SOR-u

Coraz więcej ciężarnych zakażonych koronawirusem
film

Coraz więcej ciężarnych zakażonych koronawirusem

Łódź. Szczepienia przeciw Covid-19 dla kobiet w ciąży są bezpieczne - przypominają ginekolodzy i położnicy, jednocześnie apelując do przyszłych mam. Niestety nadal zbyt mało ciężarnych jest zaszczepionych a zbyt wiele trafia na porodówkę z pozytywnym wynikiem testu.

Syn bez telefonu, ojciec z energetykiem. Jak się mogą skończyć zakupy w internecie

Syn bez telefonu, ojciec z energetykiem. Jak się mogą skończyć zakupy w internecie

Zakupy odpłacane "z góry", które cieszą się dużą popularnością, niestety nie zawsze są bezpieczne – ostrzega policja. W ostatnim czasie przekonał się o tym mieszkaniec gminy Puławy, który przez internet chciał kupić synowi telefon.

Lubelskie. Do trzech razy sztuka. Wiadomo kto kradł paliwo ze stodoły

Lubelskie. Do trzech razy sztuka. Wiadomo kto kradł paliwo ze stodoły

Kradzież 500 litrów oleju napędowego zgłosił chełmskim policjantom 39-latek. Mężczyzna trzymał paliwo w stodole. Policjanci ujęli już sprawcę.

Lublin. Dodatkowa siedziba dla podstawówki z ul. Berylowej. Urząd rozpoczął negocjacje

Lublin. Dodatkowa siedziba dla podstawówki z ul. Berylowej. Urząd rozpoczął negocjacje

Na osiedlu Świt może zostać urządzona dodatkowa siedziba dla szkoły podstawowej z ul. Berylowej. Urząd Miasta przystępuje do negocjacji z właścicielem budynku, który mógłby zostać wynajęty dla najmłodszych uczniów.

Włodawianka w zimie musi się wzmocnić. "Bez nowych piłkarzy będzie ciężko o utrzymanie"

Włodawianka w zimie musi się wzmocnić. "Bez nowych piłkarzy będzie ciężko o utrzymanie"

Sezon 2019/2020 Włodawianka zakończyła na drugim miejscu w tabeli jedynie za Lewartem Lubartów. W kolejnych rozgrywkach awansowała do grupy mistrzowskiej i ostatecznie uplasowała się na 10 pozycji. Tym razem drużyna Mirosława Kosowskiego będzie biła się o utrzymanie. 2021 rok zakończyła jako przedostatni zespół grupy pierwszej z dorobkiem 13 punktów.

Łuków. Burmistrz zarobi tyle, ile chciała opozycja. "PiS daje tyle, ile musi"

Łuków. Burmistrz zarobi tyle, ile chciała opozycja. "PiS daje tyle, ile musi"

Burmistrz Łukowa, Piotr Płudowski mógł zarobić miesięcznie 17 tys. 538 zł brutto, ale opozycja się na to nie zgodziła i zaproponowała wynagrodzenie o 1,5 tys. zł niższe. – To trochę uwłaczające, że burmistrz miasta zarabia mniej, niż wójtowie gmin w powiecie – uważa radny Łukasz Bober (Alternatywa dla Łukowa).

Górnik Łęczna – Górnik Zabrze 1:2. Zasłużona wygrana i piękny gol Lukasa Podolskiego
galeria

Górnik Łęczna – Górnik Zabrze 1:2. Zasłużona wygrana i piękny gol Lukasa Podolskiego

Górnicze derby dla klubu z Zabrza. Po trzech remisach z rzędu podopieczni Kamila Kieresia musieli uznać wyższość rywali. W sobotę zielono-czarni przegrali u siebie 1:2, a wszystkie bramki padły jeszcze w pierwszej połowie.

Spawanie się opłaca. Ile zarobi specjalista, pracując za granicą?

Spawanie się opłaca. Ile zarobi specjalista, pracując za granicą?

Nawet na 3-4 tysiące euro miesięcznie może liczyć spawacz, który decyduje się na pracę za granicą. Bez problemu znajdzie pracę między innymi w Niemczech, Holandii, Francji czy Belgii.

Mikołaj Raczyński (Orlęta Spomlek Radzyń Podlaski): Pierwsza piątka byłaby świetnym wynikiem

Mikołaj Raczyński (Orlęta Spomlek Radzyń Podlaski): Pierwsza piątka byłaby świetnym wynikiem

Rozmowa z Mikołajem Raczyńskim, trenerem Orląt Spomlek Radzyń Podlaski

Pieszy przechodził przez jezdnię, było ciemno i padało. Śmiertelnie potrącił go samochód

Pieszy przechodził przez jezdnię, było ciemno i padało. Śmiertelnie potrącił go samochód

Do śmiertelnego wypadku doszło w miejscowości Sięciaszka Pierwsza (pow. łukowski). Kierowca audi potrącił mężczyznę przechodzącego przez jezdnię. 60-latek zmarł w szpitalu

Kotlet na widelcu. Może być de volaille, po zamojsku albo ze śledzia
Magazyn

Kotlet na widelcu. Może być de volaille, po zamojsku albo ze śledzia

W lubelskiej restauracji „Przystań” można zjeść słynny kotlet de volaille, który wymyślił Marie-Antoine Carême. W restauracji 2 Pi Er szef Kuba Piętowski smaży kotlety schabowe z kostką tak, jak radziła Lucyna Ćwierczakiewiczowa. W Zamościu nadal podaje się kotlety po zamojsku tak lubił Józef Czechowicz. Oto najciekawsze przepisy na kotlety nie tylko z mięsa.

Był poszukiwany przez sąd, a wpadł, bo nie nosił maseczki

Był poszukiwany przez sąd, a wpadł, bo nie nosił maseczki

To scenariusz bardziej z filmu komediowego niż kryminalnego. 41-latek był poszukiwany przez sąd i najwyraźniej nie przypuszczał, że wpadnie w tak łatwy sposób. Nie miał na twarzy maseczki, co zwróciło uwagę policji

Po pokonaniu wicemistrza kraju czas na starcie z czempionem. Pszczółka Polski Cukier zagra z Arką Gdynia

Po pokonaniu wicemistrza kraju czas na starcie z czempionem. Pszczółka Polski Cukier zagra z Arką Gdynia

Jedyna niepokonana drużyna w lidze zmierzy się z aktualnym mistrzem Polski. W niedzielę Pszczółka Polski Cukier AZS UMCS Lublin jedzie do Gdyni na mecz z VBW Arką

Łuków: Klub PiS chce dokładać do prywatnych żłobków

Łuków: Klub PiS chce dokładać do prywatnych żłobków

Radni PiS z Łukowa chcą dotować prywatne żłobki. – To obniży koszty ponoszone przez rodziców – przekonuje radny Robert Dołęga.

ALARM24

Widzisz wypadek? Jesteś świadkiem niecodziennego zdarzenia?
Alarm24 telefon 691 770 010

Wyślij wiadomość, zdjęcie lub zadzwoń.

Kliknij i dodaj swojego newsa!

Najczęściej czytane

Dzisiaj · Tydzień · Wideo · Premium

Komunikaty