Przeglądarka, z której korzystasz jest przestarzała.

Starsze przeglądarki internetowe takie jak Internet Explorer 6, 7 i 8 posiadają udokumentowane luki bezpieczeństwa, ograniczoną funkcjonalność oraz nie są zgodne z najnowszymi standardami.

Prosimy o zainstalowanie nowszej przeglądarki, która pozwoli Ci skorzystać z pełni możliwości oferowanych przez nasz portal, jak również znacznie ułatwi Ci przeglądanie internetu w przyszłości :)

Pobierz nowszą przeglądarkę:

Kuchnia

8 maja 2022 r.
12:43

Szparagi na widelcu. Jak przyrządzić te jarzyny? [przepisy]

15 0 A A

Do Polski trafiły za sprawą królowej Bony, która wprowadziła do naszej kuchni kalafiory, karczochy i właśnie szparagi. Szparagi stały się ulubioną jarzyną i prawdziwym skarbem w kuchni. A ponieważ najlepiej smakują w maju, podpowiadamy jak je przyrządzić.

AdBlock
Szanowny Czytelniku!
Dzięki reklamom czytasz za darmo. Prosimy o wyłączenie programu służącego do blokowania reklam (np. AdBlock).
Dziękujemy, redakcja Dziennika Wschodniego.
Kliknij tutaj, aby zaakceptować

Ale najpierw trochę inspiracji historycznych. I receptura sprzed dwustu lat.

„Potrawa dla chorych. Szparagi i chmiel młody na wiosnę dla chorych barzo dobry tak nagotowany. Wziąć szparagów abo chmieli młodego sosików, obwarzyć, polewkę odcadzić, a zalać rosołkiem kapłunim abo cielęcym. Wedle upodobania zaprawić, podać choremu” – podaje prof. Jarosław Dumanowski, znawca kuchni staropolskiej.

O młodych pędach chmielu całkiem zapomnieliśmy, a wszakże wystarczy ruszyć się z Lublina w kierunku Karczmisk, gdzie Paweł Piłat uprawia kilka odmian chmielu.

Tak ceniono szparagi, że w XVIII wieku nauczono się je przechowywać. „Jak szparagi zachować. Obkrój szparagi po samę zieloność, opłucz, włóż w gorącą wodę, niech się raz zagotują. Gdy wyjmiesz i przestygną, włóż je w dużą butel, wlej tej wody, w której się gotowały, zatkaj korkiem butelki i wstaw do piwnicy w piasek, a dotrzymają świeżości.” – podaje prof. Jarosław Dumanowski.

Szparagi po włosku

A wracając do królowej Bony: często podróżowała traktem litewskim, gościła na zamku w Janowcu nad Wisłą, w królewskim orszaku byli włoscy kucharze. Włoscy mistrzowie zaczęli stosować w kuchni migdały, orzeszki pistacjowe, ryż, daktyle, cytrusy i granaty. A mięsa doprawiać sosem z białego wina, octu jabłkowego, imbiru i goździków.

Na deser podawali marcepany: pastę z mielonych migdałów wymieszanych z cukrem. We włoskim przepisie z XV wieku na doskonały aromatyczny sos możemy przeczytać, że należy wziąć goździki, cynamon i kardamon, dodać pieczone orzechy laskowe, ubić w moździerzu, wymieszać z miąższem chleba i cukrem i dodać ocet. Taki sos dodawało się do wszelkich pieczeni. Także do szparagów.

Do orientalnych, korzennych przypraw włoscy kucharze dołączyli włoski koper, miętę, szałwię, rozmaryn, oregano, tymianek, koper, bazylię i szalotkę. Oraz warzywa: por, szpinak, bób, szparagi, karczochy, kabaczki, melony i bakłażany. Także groch, fasolę, ciecierzycę, soczewicę, pomidory i chili.

Mikołaj Rej łapał się za głowę, a na zamku w Janowcu nad Wisłą podawano szparagi w orientalnych sosach. Niech to będzie dla nas inspiracja przy przygotowywaniu majowych szparagów. W naszej opowieści wracamy do rodzimej kuchni.

Szparagi po polsku

W „Zielniku” Syreniusza, profesora Akademii Krakowskiej mamy adnotację, że szparagi się w jego czasach (Zielnik ukazał się w 1613 roku) mocno rozpowszechniły, trafiając na „stoły obżarłe i pańskie”. Podawano je w potrawkach, łączono z rybami, dodawano do zup i chłodników, kiszono, suszono, solono.

W przepisie Wojciecha Wincentego Wielądko czytamy: „Obgotuj szparagi piękne i grube, osól trochę, dasz potym na półmisku lub z masłem zrumienionym podlane lub z sosem białym, który się tak robi: weź kilka żółtków z jajec, rozbij je mocno, wlej trochę octu, wsyp cukru, soli i masła kawałek włóż, razem to zagotuj, przydawszy trochę do tego bullionu, tym sosem podlejesz, dasz na stół.
(W. Wielądko, Kucharz doskonały, Warszawa 1800).

Szparagi po polsku w interpretacji Macieja Nowickiego

Składniki: pęczek grubych zielonych szparagów, 8 żółtek, 80 ml esencjonalnego wywaru warzywnego, 40 ml octu jabłkowego dobrej jakości, parę liści bazylii, sól, pieprz.

Wykonanie: żółtka łączymy w metalowej misce z cukrem, octem, wywarem warzywnym, odrobiną soli i pieprzu. Podgrzewamy w kąpieli wodnej (miskę ustawiamy na garnku z wrzącą wodą), cały czas mieszając. Gdy zacznie wyraźnie gęstnieć zdejmujemy miskę. Dodajemy drobno posiekaną bazylię. Podajemy ze szparagami gotowanymi przez 1 minutę we wrzątku.
(Jarosław Dumanowski, Maciej Nowicki, Kuchnia polska Tradycja, teraźniejszość, wspólnota)

Makaron ze szparagami

Składniki: 1 opakowanie makaronu, wiązka szparagów, 4 ząbki czosnku, śmietana, oliwa, natka pietruszki, świeże zioła, sól, pieprz, parmezan.

Wykonanie: ugotować makaron w osolonej wodzie z dodatkiem oliwy z oliwek. Na patelnię wlać oliwę, zeszklić czosnek. Następnie dodać posiekane szparagi. Gdy się uduszą, podlać śmietaną, doprawić ziołami, solą i świeżo zmielonym pieprzem. Gdy sos jest gorący, dać posiekanej natki pietruszki i jeszcze chwilę podgrzewać. Odcedzić makaron, przełożyć na półmisek, polać sosem, posypać resztą pietruszki. Osobno podać parmezan.

Pierogi ze szparagami i białym wędzonym serem

Składniki: ciasto na pierogi. Na farsz: po jednym pęczku białych i zielonych szparagów, jedna cebula, łyżka masła, pół opakowania wędzonego białego sera, łyżka bułki tartej, sól, pieprz, cukier, mleko.

Wykonanie: obrane szparagi ugotować w wodzie z odrobiną cukru i mleka. Po odcedzeniu pokroić na drobne kawałki, podsmażyć na maśle z cebulą. Doprawić solą z pieprzem. Po wystygnięciu wymieszać z serem wędzonym, dodać trochę tartej bułki, doprawić pieprzem i solą. Nakładać farsz na krążki ciasta, sklejać, wrzucać na wrzątek, gotować do wypłynięcia. Podawać z masłem lub śmietaną.

Szparagi pod beszamelem

Składniki: pęczek szparagów, 50 g startego żółtego sera. Na sos: pół szklanki mleka, 30 g masła, 30 g mąki, sól, cukier, pieprz, gałka muszkatołowa.

Wykonanie: ugotować szparagi al dente. Na patelni zrobić zasmażkę z prażonej mąki oraz masła i energicznie mieszając wlewać gorące mleko. Doprawić startym serem, solą, gałką i pieprzem, polać ugotowane szparagi. Można podać z młodymi kartoflami.

Szparagi z pietruszkowym masłem

Składniki: kilogram szparagów, 150 g masła, 2 jajka, natka pietruszki, 3 ząbki czosnku, sól i pieprz.

WYKONANIE: szparagi ugotować al dente. Drobno posiekać ugotowane jajko, wrzucić na roztopione masło, dodać posiekaną pietruszkę, roztarty czosnek, zamieszać i natychmiast wyłożyć na szparagi.

Włoska zupa królowej Bony

Składniki: 1 pęczek białych szparagów, 1 pomidor malinowy, pół litra bulionu warzywnego, 3 łyżki śmietany kremówki, sól, pieprz, szczypta gałki muszkatołowej, kardamonu i utartych goździków.

Wykonanie: szparagi obrać, obciąć grube końce, wrzucić z obierkami na bulion. Gotować 15 minut, odcedzić. Wrzucić pokrojone szparagi, dodać przyprawy, gotować kilka minut. Zdjąć z ognia, zaprawić zupę kremówką. Pomidor sparzyć, obrać, pokroić, usunąć pestki, pokroić w drobną kostkę, posolić, wymieszać z oliwą. Rozlać zupę do miseczek, do każdej dodać po małej łyżeczce pokrojonego pomidora. Podawać z bagietką posmarowaną masłem czosnkowym.

Zapiekane szparagi ze smardzami

Na finał danie ze smardzami, które się już pojawiły i wolno je zbierać w wyznaczonych miejscach.

Składniki: 1 wiązka szparagów, kilka smardzy, 3 szalotki, masło, śmietanka, parmezan, sól, pieprz.

Wykonanie: szparagi obrać, odciąć zdrewniałe końce, wrzucić na 2 minuty do wrzątku. Szalotki zeszklić, dodać pokrojone smardze, dusić kilka minut. Szparagi ułożyć w żarodopornym naczyniu, dodać smardze z cebulką, zalać śmietanką, posypać parmezanem. Zapiec w piekarniku, wyjąć, gdy ser się rozpuści.

Skomentuj i udostępnij na Facebooku
e-Wydanie

Komentarze 0

Na razie brak komentarzy, Twój może być pierwszy.
Na razie brak komentarzy, Twój może być pierwszy.

Skomentuj

Aby napisać komentarz, należy się zalogować:

Nie publikujemy nic na Twojej tablicy na Facebooku oraz nikomu nie udostępniamy Twoich danych osobistych.
Podczas pierwszego logowania zostaniesz poproszony o wybór swojej nazwy użytkownika.

Twój komentarz został dodany

Pozostałe informacje

Lublin. Już planują lato dla małych uchodźców i chcą zaprosić polskie dzieci

Lublin. Już planują lato dla małych uchodźców i chcą zaprosić polskie dzieci

Mali uchodźcy wciąż mogą korzystać z pomocy świetlicy działającej w Galerii Labirynt. W planach na lato są spotkania integrujące małych Ukraińców i Polaków.

Zmiany koło dworca PKS w Lublinie. Tego budynku już nie ma

Zmiany koło dworca PKS w Lublinie. Tego budynku już nie ma

Obok Dworca Głównego PKS zburzono jeden z budynków handlowych. Pozostałe na razie zostają.

Łukasz Maciec wraca do ringu

Łukasz Maciec wraca do ringu

Pięściarz z Lublina w piątek w Środzie Wielkopolskiej zmierzy się z Joelem Julio

Lublin. 160 osób na bruk. Przez sankcje

Lublin. 160 osób na bruk. Przez sankcje

Szwajcarska firma likwiduje swoje podmioty w Polsce. Taka zapowiedź to efekt odrzucenia przez polski rząd wniosku firmy o skreślenie z listy podmiotów objętych sankcjami. W tle jest rosyjski oligarcha i najazd armii Putina na Ukrainę.

Premier: KE zaakceptowała krajowy plan odbudowy
wideo
film

Premier: KE zaakceptowała krajowy plan odbudowy

Komisja Europejska zaakceptowała polski krajowy plan odbudowy, a pieniądze z unijnych funduszy na rzecz odbudowy po pandemii COVID-19 za kilka miesięcy popłyną do Polski szerokim strumieniem - zapewnił Mateusz Morawiecki.

IPN znalazł ludzkie kości na górkach czechowskich. Co na to TBV i miasto?
zdjęcia
galeria

IPN znalazł ludzkie kości na górkach czechowskich. Co na to TBV i miasto?

Około 50 fragmentów ludzkich kości należących do dwóch osób odnaleźli specjaliści z IPN na górkach czechowskich. Teraz znaleziskiem zajmą się eksperci z Zakładu Medycyny Sądowej.

Zamość. ZOO zaprasza do siebie do kina
22 maja 2022, 12:00

Zamość. ZOO zaprasza do siebie do kina

22 maja przypada Międzynarodowy Dzień Różnorodności Biologicznej. Ogród Zoologiczny im. Stefana Milera w Zamościu postanowił to uczcić.

Czy to przyszli lekarze? Dni otwarte Uniwersytetu Medycznego w Lublinie
zdjęcia
galeria

Czy to przyszli lekarze? Dni otwarte Uniwersytetu Medycznego w Lublinie

Jeszcze w piątek będzie można odwiedzić Uniwersytet Medyczny, żeby poznać ofertę uczelni.

Zielone Agro Show. Coś specjalnie dla rolników już w ten weekend

Zielone Agro Show. Coś specjalnie dla rolników już w ten weekend

Zielone Agro Show w Ułężu (powiat rycki) już w ten weekend. „Jest pierwszą imprezą w Polsce poświęconą nowoczesnej technice i technologii produkcji wysokiej jakości pasz zielonych dla bydła” – zapewniają organizatorzy.

Nowy odcinek S19 w Lubelskiem. Otwarcie uzależnione od kalendarza premiera
Zdjęcia tuż przed otwarciem
galeria

Nowy odcinek S19 w Lubelskiem. Otwarcie uzależnione od kalendarza premiera

Najprawdopodobniej w sobotę zostanie otwarty 20-kilometrowy odcinek drogi ekspresowej S19 między Kraśnikiem i Niedrzwicą Dużą. To ostatni fragment ekspresówki z Lublina do Rzeszowa, jaki nie został jeszcze oddany do użytku.

Granica Terespol i Ar-Tig Huta Dąbrowa będą do końca walczyć o utrzymanie

Granica Terespol i Ar-Tig Huta Dąbrowa będą do końca walczyć o utrzymanie

Sytuacja obu ekip na tym etapie rozgrywek nie wygląda różowo. Granica i Ar-Tig zajmują bowiem dwa ostatnie miejsca

Lubelskie. 20 ton na kołach, a za kierownicą pijany Rosjanin
wideo
film

Lubelskie. 20 ton na kołach, a za kierownicą pijany Rosjanin

Na opublikowanym przez policję nagraniu widać, jak ciężarówka jedzie środkiem jezdni. I t w miejscu przejścia dla pieszych.

"Jak rozlana woda" - nowy spektakl Teatru Pierwszego Kontaktu
21 maja 2022, 17:00

"Jak rozlana woda" - nowy spektakl Teatru Pierwszego Kontaktu

W sobotę, 21 maja o godz. 17 w Domu Kultury Błonie (ul. Dragonów 2) zostanie zorganizowana premiera nowego spektaklu Teatru Pierwszego Kontaktu pt. "Jak rozlana woda".

Kancelaria prawna – jakimi sprawami się zajmuje?

Kancelaria prawna – jakimi sprawami się zajmuje?

Nieznajomość prawa szkodzi – tak mówi jedna z podstawowych prawniczych zasad. Trudno jednak wymagać od przeciętnego Kowalskiego biegłości we wszystkich przepisach, kruczkach, pozwach, wnioskach czy procedurach sądowych. Kancelaria prawna jest podmiotem zatrudniającym adwokatów lub radców prawnych, którzy służą poradą prawną oraz reprezentują swoich klientów przed sądami, organami administracji, czy w trakcie transakcji biznesowych.

Zbrojna akcja policji na Kalinowszczyźnie w Lublinie. Niczego się nie spodziewał
wideo
film

Zbrojna akcja policji na Kalinowszczyźnie w Lublinie. Niczego się nie spodziewał

Na jednej z ulic Lublina policja zatrzymała seryjnego włamywacza. W tym celu powołano specjalną grupę śledczą, a akcji nadano kryptonim „Hydra”.

ALARM24

Widzisz wypadek? Jesteś świadkiem niecodziennego zdarzenia?
Alarm24 telefon 691 770 010

Wyślij wiadomość, zdjęcie lub zadzwoń.

Kliknij i dodaj swojego newsa!

Najczęściej czytane

Dzisiaj · Tydzień · Wideo · Premium